ผลกระทบจากนโยบายทวงคืนผืนป่า ที่มีต่อชาวบ้าน ในภาคอีสาน : กรณีศึกษาในจังหวัดสกลนคร - พาลุสุข, ภูมินทร์; อรรคแสง, อลงกรณ์ (วารสารการบริหารปกครอง มหาวิทยาลัยกาฬสินธุ์, 2019)
การศึกษาวิจัยเรื่องนี้ มีความมุ่งหมาย (1) เพื่อศึกษาสภาวะการกีดกัน ที่กีดกันชาวบ้านออกจากที่ทำกินของตนเอง โดยการศึกษาผ่านอำนาจในการกีดกัน 4 แบบ คือ อำนาจในทางกฎหมาย อำนาจในการใช้กำลัง อำนาจในทางตลาด และอำนาจในการสร้างความชอบธรรม (2) เพื่อศึกษาถึงผลกระทบที่เกิดขึ้นกับประชาชนในพื้นที่ ทั้งก่อนและหลังการประกาศนโยบายทวงคืนผืนป่าของรัฐบาลคณะรักษาความสงบแห่งชาติ (คสช.) ผ่านการศึกษาในรูปแบบวิจัยเอกสาร การสัมภาษณ์แบบเจาะลึกและการสังเกตการณ์แบบมีส่วนร่วม ที่มีกลุ่มเป้าหมายในการศึกษาการทำวิจัยครั้งนี้คือประชาชนกลุ่มผู้ที่ได้รับผลกระทบในชุมชนบ้านจัดระเบียบที่ได้รับผลกระทบจากนโยบายทวงคืนผืนป่า ที่มีช่วงเวลาในการศึกษาคือช่วงที่รัฐบาลประกาศนโยบายทวงคืนผืนป่าถึงปัจจุบัน ผลการศึกษาพบว่า (1) สภาวะการใช้อำนาจกีดกันชาวบ้านออกจากที่ดินทำกินของตนเองทั้ง 4 แบบ นั้นพบว่า ก) การกีดกันโดยใช้กฎหมาย ข) การกีดกันโดยใช้กำลัง มีการข่มขู่ กดดัน ค) การกีดกันโดยตลาด ง) การสร้างความชอบธรรมโดยเจ้าหน้าที่รัฐ และ (2) ผลกระทบที่เกิดขึ้นเกี่ยวกับเรื่องคุณภาพชีวิตของชาวบ้านในช่วงก่อนและหลังการประกาศนโยบายทวงคืนผืนป่า ได้แก่ ก) ไม่มีความสุขในการทำงานหลังการประกาศนโยบายทวงคืนผืนป่า ข) การแบ่งฝักแบ่งฝ่ายหลังเกิดข้อพิพาทเรื่องที่ดินในพื้นที่ ค) ไม่มีสถานภาพทางการเงินที่ดี ต้องเป็นหนี้สิน เพื่อกู้เงินและขายทรัพย์สินบางส่วนในการสู้คดี ง) การมีสุขภาพที่ดี แข็งแรง สมบูรณ์ เกิดปัญหาตามมาสุขภาพชาวบ้านย่ำแย่ลงหลังประกาศนโยบายทวงคืนผืนป่าและชาวบ้านถูกดำเนินคดี คำสำคัญ : การกีดกัน; คุณภาพชีวิต; นโยบายทวงคืนผืนป่า