ปัญหากฎหมายเกี่ยวกับการกำหนดฐานความผิดละเมิดลิขสิทธิ์ และระวางโทษตามพระราชบัญญัติลิขสิทธิ์ พ.ศ. 2537

บทคัดย่อ

ดุษฎีนิพนธ์ฉบับนี้ศึกษา ปัญหาการกำหนดฐานความผิดละเมิดลิขสิทธิ์ และระวางโทษตามพระราช บัญญัติลิขสิทธิ์ พ.ศ. 2537 ที่ใช้บังคับอยู่ในปัจจุบันเพื่อศึกษาหลักการให้ความคุ้มครองลิขสิทธิ์ในกฎหมายระบบต่าง ๆ รวมถึงหลักเกณฑ์การกำหนดความผิด และโทษในทางอาญา นำมาวิเคราะห์เปรียบเทียบการกำหนดฐานความผิด ระวางโทษของไทยว่ามีความเหมาะสมกับพฤติการณ์ ลักษณะของความผิด สอดคล้องกับระดับของการลงโทษที่ใช้กับอาชญากรรมที่มีความรุนแรงเท่ากันหรือไม่ โดยนำข้อมูลที่ได้จากการทบทวนวรรณกรรม และสัมภาษณ์ในเชิงลึกด้วยวิธีสุ่มตัวอย่างโดยเฉพาะเจาะจง (Purposive Sampling) มาวิเคราะห์ปัญหาและผลกระทบจากการกำหนดฐานความผิดการละเมิดลิขสิทธิ์และโทษในทางอาญา เพื่อเสนอแนะแนวทางในการปรับปรุงกฎหมายคุ้มครองการละเมิดลิขสิทธิ์ในทางอาญา ให้สามารถแก้ไขปัญหาได้อย่างมีประสิทธิภาพสูงสุด สอดคล้องกับสภาพปัญหาที่เกิดขึ้นในสังคมไทยปัจจุบัน จากการศึกษาพบว่า การคุ้มครองลิขสิทธิ์ตามกฎหมายไทยบัญญัติขึ้นเพื่อให้เป็นไปตามอนุสัญญากรุงเบอร์นและความตกลงว่าด้วยสิทธิในทรัพย์สินทางปัญญาที่เกี่ยวกับการค้าที่มีหลักเกณฑ์การให้ความคุ้มครองในทางอาญาว่าจะต้องกระทำโดยเจตนา มีปริมาณในเชิงพาณิชย์ โทษจะต้องเพียงพอที่จะหยุดยั้งการละเมิด ที่สำคัญจะต้องสอดคล้องกับระดับของการลงโทษที่ใช้กับอาชญากรรมที่มีความรุนแรงเท่ากันในขณะที่พระราชบัญญัติลิขสิทธิ์ พ.ศ.2537 กำหนดให้การละเมิดลิขสิทธิ์ในทางแพ่งเป็นความผิดอาญาทุกกรณีโดยมิได้กำหนดพฤติการณ์ ลักษณะการกระทำ ปริมาณ และรายได้จากการละเมิด และเมื่อนำความผิดฐานละเมิดลิขสิทธิ์เปรียบเทียบกับฐานความผิดที่บัญญัติไว้ในประมวลกฎหมายอาญา ความผิดฐานละเมิดลิขสิทธิ์กำหนดระวางโทษสูงกว่าฐานความผิดตามประมวลกฎหมายอาญาที่มีความรุนแรงในระดับใกล้เคียงกันจึงเป็นการให้ความคุ้มครองในมาตรฐานที่สูงกว่าที่กำหนดไว้ในความตกลงว่าด้วยสิทธิในทรัพย์สินทางปัญญาที่เกี่ยวกับการค้า และไม่ได้สัดส่วนกับพฤติการณ์ในการกระทำผิดและไม่เป็นไปตามเจตนารมณ์ในการบัญญัติกฎหมายอาญา และไม่สอดคล้องกับทฤษฎีการกำหนดโทษทางอาชญาวิทยา ผู้วิจัยเห็นว่า การคุ้มครองลิขสิทธิ์ในทางอาญาที่เหมาะสม ควรกำหนดให้เฉพาะการละเมิดลิขสิทธิ์เพื่อการค้าเป็นความผิดอาญา และกำหนดพฤติการณ์ในการกระทำ ปริมาณ และรายได้จากการละเมิด ในส่วนระวางโทษจำคุกควรกำหนดไม่เกินสามปีโดยไม่กำหนดโทษขั้นต่ำ และโทษปรับขั้นสูงคงไว้เช่นเดิมแต่ไม่กำหนดโทษขั้นต่ำ และให้ตัดคำว่าหรือทั้งจำทั้งปรับออก