การถอดบทเรียนเชิงสาระวิชาการและข้อเสนอแนะการดำเนินการ กรณีพื้นที่คุ้งบางกะเจ้า อำเภอพระประแดง จังหวัดสมุทรปราการ

บทคัดย่อ

การวิจัยเรื่องนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) รวบรวมและสรุปผลงานของสำนักงานฯ ที่ดำเนินการในพื้นที่คุ้งบางกะเจ้า ตั้งแต่ปีงบประมาณ พ.ศ. 2554 – 2560 2) สร้างกระบวนการมีส่วนร่วมการรับรู้และความเข้าใจ ระหว่างชุมชน หน่วยงานและภาคเอกชน และ 3) ถอดบทเรียนในเชิงสาระวิชาการและจัดทำเป็นข้อเสนอแนะการดำเนินการ เป็นการวิจัยเชิงคุณภาพเก็บข้อมูล กลุ่มตัวอย่างได้แก่ผู้นำชุมชน องค์กร และหน่วยงานที่เกี่ยวข้องที่มีส่วนร่วมหรือมีส่วนได้รับผลจากการดำเนินกิจกรรมหรือโครงการของสำนักงานพัฒนาเศรษฐกิจจากฐานชีวภาพ (องค์การมหาชน)ผลการวิจัยพบว่า ผลการดำเนินงานของสำนักงานฯ เป็นโครงการศึกษา วิจัย เพื่อให้ได้ข้อมูลอัตลักษณ์ ศักยภาพ ปัญหา ความต้องการของชุมชนท้องถิ่น และดำเนินการพัฒนาพื้นที่คุ้งบางกะเจ้าโดยกระบวนการมีส่วนร่วมกับชุมชน องค์กร ท้องถิ่นและหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง เริ่มจากการจัดทำแผนพัฒนาเป็นลำดับและดำเนินการพัฒนาให้เหมาะสมกับความต้องการและสภาพท้องถิ่น จากการถอดบทเรียนพบว่าการดำเนินกิจกรรมการพัฒนาของสำนักงานฯ อย่างต่อเนื่อง ที่มีกระบวนการดำเนินการ ศึกษา วิจัย และพัฒนา อันเกิดจากการที่สำนักงานฯ เข้าถึงชุมชนและผลประโยชน์เกิดกับชุมชนอย่างแท้จริงปรากฏเป็นรูปธรรม จึงทำให้เกิดการมีส่วนร่วมของทุกภาคส่วน ซึ่งผลจากการสัมภาษณ์และจากการจัดเวทีประชุมผลการดำเนินงานของสำนักงานฯ พบว่าชุมชนท้องถิ่นรับรู้และว่าเป็นหน่วยงานพัฒนาที่สำคัญของพื้นที่คุ้งบางกะเจ้า อันเป็นผลจากการที่ชุมชนท้องถิ่นได้เรียนรู้ได้รับรู้ได้พัฒนาร่วมกับสำนักงานฯ อย่างต่อเนื่องข้อเสนอแนะ การดำเนินการพัฒนาพื้นที่ของสำนักงานฯ ที่มีการศึกษา วิจัย และพัฒนาอย่างต่อเนื่อง ทำให้การพัฒนาพื้นที่มีความเหมาะสมตามความต้องการและสภาพของชุมชนท้องถิ่น ควรใช้ทรัพยากร องค์ความรู้ ภูมิปัญญาของชุมชนเป็นฐานในการพัฒนา อันจะเป็นประโยชน์กับชุมชนอย่างแท้จริง ทั้งนี้จะต้องสร้างเครือข่ายความร่วมมือจากทุกภาคส่วนเพื่อนำไปสู่ความสามารถต่อยอดการพัฒนาและการพึ่งพาตนเองได้ของชุมชน