สุรากับความเป็นมายาคติในบริบททางสังคมไทย
บทคัดย่อ
บทความนี้เป็นบทความวิชาการ มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาความเป็นมาและมายาคติของสุราในบริบททางสังคมไทย โดยใช้แนวคิดเรื่องของสัญญะ (Sign) วาทกรรม (discourse) และมายาคติ (Myth) ในการวิเคราะห์ นำเสนอข้อมูลในรูปแบบพรรณนาวิเคราะห์ (Descriptive Analysis)
ผลการศึกษา พบว่า การกำเนิดของสุราไม่มีหลักฐานแน่ชัดว่าเกิดขึ้นเมื่อใด พุทธศาสนามีการกล่าวถึงสุราในกุมภชาดก ในวรรณคดีมีการกล่าวถึงในเรื่องรามเกียรติ์ ตอนเกษียรสมุทร มายาคติของสุราในบริบททางสังคมไทย พบว่ามี 3 ประเด็น คือ 1) สุรากับบริบทสังคมชนบทและสังคมเมือง พบว่า มีความแตกต่างกัน คนชนบทดื่มสุราเพื่อให้คลายเหนื่อย ดื่มตามประเพณี อันแสดงความสัมพันธ์ทางสังคม ส่วนสังคมเมืองการดื่มสุราเพื่อผ่อนคลายจากความเครียด การเข้ากลุ่มสังคม 2) รสนิยมกับคนดื่มเหล้า มายาคติที่เคลือบแฝงอยู่ในพฤติกรรมการดื่มสุรา การบ่งบอกถึงกลุ่มชนที่มีระดับชนชั้น หากดื่มสุราราคาแพงนำเข้าจากต่างประเทศ จิบไวน์ก่อนรับประทานอาหารถือว่าเป็นชนชั้นนำ หากดื่มสุราที่มีคำว่าบรั่นดี บ่งบอกถึงความเป็นผู้มีฐานะปานกลาง หากดื่มสุราราคาถูกมักถูกมองว่าเป็นผู้มีรายได้ต่ำ 3)เหล้ากับสังคมบริโภคนิยม พบว่า เหล้าเป็นสินค้าควบคุม เหล้ากลั่นพื้นบ้านเป็นสิ่งผิดกฎหมาย ผู้ที่ต้องการผลิตเหล้าต้องจัดตั้งเป็นโรงงานกลั่น ทำให้สุราพื้นบ้านที่ถูกค้นคิดขึ้นจากภูมิปัญญา ถูกตีค่าว่าเป็นสิ่งผิดกฎหมาย เป็นการเปิดช่องทางให้เหล้ากลั่นจากโรงงาน เป็นสินค้าผูกขาดจากพ่อค้ากลุ่มทุนนิยม
เอกสารอ้างอิง
รัฐศาสตร์. กรุงเทพฯ : วิภาษา.
นพพร ประชากุล.บรรณาธิการ. (2550). มายาคติ. กรุงเทพ : โครงการจัดพิมพ์คบไฟ, 2551
“แนวคิดสัญวิทยาและการสร้างความหมาย.” [ระบบออนไลน์]. แหล่งที่มา
http://www.pantown.com/board.php?id=7815&name=board2&topic=14&action=
view (12 เมษายน 2561)
มหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย. (2554). พระไตรปิฎกภาษาไทย ฉบับมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.
จัดพิมพ์เพื่อเฉลิมพระเกียรติพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว เนื่องในโอกาสพระราชพิธี
มหามงคลเฉลิมพระชนพรรษา 7 รอบ. กรุงเทพฯ: โรงพิมพ์มหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.
ราชบัณฑิตยสถาน. (2531). พจนานุกรมฉบับราชบัณฑิตยสถาน พ.ศ. 2525. กรุงเทพมหานคร :
สำนักราชบัณฑิตยสถาน.
วิทวัส ทวีพรกิจกุล. (2556). มายาคติในการสร้างค่านิยมระหว่างสุราและความยากจน.
วารสารรัฐศาสตร์และรัฐประศาสนศาสตร์ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ ปีที่ 4 ฉบับที่ 1
หน้า 259 - 275
สมเกียรติ ตั้งนโม. (แปลและเรียบเรียง). (2550). “สัญศาสตร์ การศึกษาเรื่องเครื่องหมาย –
Semiology the study of signs.” มหาวิทยาลัยเที่ยงคืน [ระบบออนไลน์]. แหล่งที่มา
http://www.midnightuniv.org/midarticle/newpage12.html
สรณี วงศ์เบี้ยสัจจ์. (2544). รายงานการวิจัยเรื่องวาทกรรมสื่อโฆษณาการท่องเที่ยว : ภาพตัวแทน
ตัวตนและความเป็นไทย. ภาควิชาภาษาอังกฤษ คณะมนุษยศาสตร์
มหาวิทยาลัยเชียงใหม่ พฤษภาคม.
สุภางค์ จันทวานิช. (2552). ทฤษฎีทางสังคมวิทยา. กรุงเทพฯ : สำนักพิมพ์แห่งจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย,
http://www.isan.clubs.chula.ac.th/folkdance/index.php?transaction=roied06.php [ออนไลน์ วันที่ 12 เมษายน 2561]







