ข้อพิจารณาความรับผิดของผู้ประกอบการตลาดกลางพาณิชย์อิเล็กทรอนิกส์ภายใต้กฎหมายความรับผิดต่อความเสียหายที่เกิดขึ้นจากสินค้าที่ไม่ปลอดภัยของประเทศไทย
Main Article Content
บทคัดย่อ
พระราชบัญญัติความรับผิดต่อความเสียหายที่เกิดขึ้นจากสินค้าที่ไม่ปลอดภัย พ.ศ. 2551 ยังขาดความชัดเจนในความรับผิดของผู้ประกอบการตลาดกลางพาณิชย์อิเล็กทรอนิกส์ เนื่องจากเป็นที่ไม่แน่ชัดว่านิยามของ “ผู้ประกอบการ” ในมาตรา 4 นั้นครอบคลุมถึงผู้ประกอบการตลาดกลางพาณิชย์อิเล็กทรอนิกส์หรือไม่ ซึ่งอาจเป็นสาเหตุให้ผู้บริโภคในประเทศไทยไม่ได้รับความคุ้มครองจากพระราชบัญญัติดังกล่าว บทความวิจัยฉบับนี้จึงมุ่งศึกษาขอบเขตของ “ผู้ประกอบการ” ภายใต้พระราชบัญญัติความรับผิดต่อความเสียหายที่เกิดขึ้นจากสินค้าที่ไม่ปลอดภัย พ.ศ. 2551 โดยจะศึกษาหลักการพื้นฐานของกฎหมาย ลักษณะของผู้ประกอบการ และความรับผิดของผู้ประกอบการตลาดกลางพาณิชย์อิเล็กทรอนิกส์ภายใต้พระราชบัญญัติดังกล่าว รวมทั้งศึกษาพัฒนาการของคำพิพากษาและแนวทางการแก้ไขกฎหมายของต่างประเทศที่เกี่ยวข้อง ได้แก่ ประเทศสหรัฐอเมริกา และสหภาพยุโรป เพื่อค้นหาเหตุผลและความจำเป็นที่ควรนำหลักความรับผิดโดยเคร่งครัดมาบังคับใช้กับผู้ประกอบการตลาดกลางพาณิชย์อิเล็กทรอนิกส์ และเพื่อค้นหาแนวทางการแก้ไขปัญหาและขอบเขตที่เหมาะสมสำหรับประเทศไทย
Article Details

อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
ลิขสิทธิ์และเนื้อหาในเว็บไซต์ของวารสารกฎหมาย (รวมถึง โดยไม่จำกัดเฉพาะ เนื้อหา รหัสคอมพิวเตอร์ งานศิลป์ ภาพถ่าย รูปภาพ ดนตรีกรรม โสตทัศนวัสดุ) เป็นกรรมสิทธิ์ของวารสารกฎหมาย และผู้ได้รับการโอนสิทธิทุกราย
1. วารสารกฎหมาย ให้อนุญาตให้คุณใช้สิทธิอันไม่เฉพาะเจาะจงที่สามารถถูกถอนเมื่อใดก็ได้ โดยไม่มีค่าใช้จ่าย ในการ
- เยี่ยมชมเว็บไซต์และเอกสารในเว็บไซต์นี้ จากคอมพิวเตอร์หรือเครื่องมือสื่อสารผ่านเว็บบราวเซอร์
- คัดลอกและจัดเก็บเว็บไซต์และเอกสารในเว็บไซต์นี้บนลงคอมพิวเตอร์ของคุณผ่านระบบความจำ cache
- สั่งพิมพ์เอกสารจากเว็บไซต์นี้สำหรับการใช้ส่วนตัวของคุณ
- ผลงานที่ได้รับการตีพิมพ์โดยวารสารกฎหมาย จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย ถูกคุ้มครองภายใต้ Creative Commons Attribution 4.0 International License ซึ่งอนุญาตให้ทุกคนสามารถคัดลอก แจกจ่าย ดัดแปลง ส่งต่อ ผลงานได้ ก็ต่อเมื่อผลงานและแหล่งข้อมูลได้รับการอ้างอิงอย่างเหมาะสม
2. วารสารกฎหมาย จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย สงวนสิทธิ์ไม่อนุญาตให้คุณใช้สิทธิอื่นใดที่เกี่ยวข้องกับเว็บไซต์และเอกสารบนเว็บไซต์นี้ เช่น การคัดลอก ดัดแปลง เปลี่ยนแปลง ส่งต่อ ตีพิมพ์ แจกจ่าย เผยแพร่ จัดแสดงในที่สาธารณะ ไม่ว่าจะในรูปแบบใดก็ตาม ซึ่งเว็บไซต์หรือเอกสารบนเว็บไซต์ โดยไม่อ้างอิงถึงแหล่งข้อมูลหรือโดยไม่ได้รับอนุญาตเป็นลายลักษณ์อักษรจากวารสารกฎหมาย จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย
3. คุณอาจขออนุญาตที่จะใช้เอกสารอันมีลิขสิทธิ์บนเว็บไซต์นี้โดยการเขียนอีเมลล์มายัง journal@law.chula.ac.th
4. วารสารกฎหมาย จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย เข้มงวดกับการคุ้มครองลิขสิทธิ์อย่างมาก หากวารสารกฎหมาย จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัยพบว่าคุณได้ใช้เอกสารอันมีลิขสิทธิ์บนเว็บไซต์นี้โดยไม่ถูกต้องตามการอนุญาตให้ใช้สิทธิ ดังที่กล่าวไปข้างต้น วารสารกฎหมาย จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัยอาจดำเนินคดีตามกฎหมายต่อคุณได้ เพื่อเรียกร้องค่าเสียหายที่เป็นตัวเงินและคำขอชั่วคราวให้คุณหยุดการใช้เอกสารดังกล่าว ทั้งนี้ คุณอาจถูกสั่งให้ชดใช้ค่าใช้จ่ายใดๆ ที่เกี่ยวข้องกับการดำเนินการตามกฎหมายนี้
หากคุณพบเห็นการใช้เอกสารอันมีลิขสิทธิ์ของวารสารกฎหมาย จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย ที่ขัดหรืออาจขัดต่อการอนุญาตให้ใช้สิทธิดังที่ได้กล่าวไปข้างต้น โดยเชื่อว่าได้ละเมิดลิขสิทธิ์ของคุณหรือของผู้อื่น สามารถร้องเรียนมาได้ที่ journal@law.chula.ac.th
เอกสารอ้างอิง
Annie Palmer and Megan Graham, “Controversial e-commerce bill criticized by Amazon rivals such as Etsy won’t move forward for now,” [online] Available from : https://www.cnbc.com/2020/08/31/controversial-ca-consumer-bill-will-not-advance-in-its-present-form.html [3 July 2023]
Article 3 (i) of Digital Service Act
Bay Summit Community Assn. v. Shell Oil Co., 51 Cal.App.4th 762, 59 Cal. Rptr. 2d 322 (Cal. Ct. App. 1996)
Eberhart v. Amazon. com, Inc., 325 F. Supp. 3d 393 - Dist. Court, SD New York 2018
European Commission, “Proposal for a DIRECTIVE OF THE EUROPEAN PARLIAMENT AND OF THE COUNCIL on liability for defective products,” [online] Available from : https://eur-lex.europa.eu/legal-content/EN/TXT/?uri=CELEX%3A52022PC0495 [6 April 2023]
Fox v. Amazon.com, Inc., 930 F.3d 415 (6th Cir. 2019), Erie Ins. Co. v. Amazon.com, Inc., 925 F.3d 135 (4th Cir. 2019)
Hoffman v. Loos & Dilworth, Inc., 307 Pa. Super. 131, 452 A.2d 1349 (Pa. Super. Ct. 1982)
iPrice, “The Map of E-Commerce in Thailand,” [online] Available from : https://ipricethailand.com/insights/mapofecommerce/en/?fbclid=IwAR2CuWAmI7ECr_K6rmD_N6pIVb2YR1KJb6bSVsP2umfWrEubrLghXLClIOk [23 April 2023]
Kemp v. Miller, 166 Va. 661, 186 S.E. 99 (Va. 1936)
Loomis v. Amazon.com LLC - 63 Cal. App. 5th 466, 277 Cal. Rptr. 3d 769 (2021)
Margaret E. Dillaway, “The New “Web-Stream” of Commerce: Amazon and the Necessity of Strict Products Liability for Online Marketplaces”, in Vanderbilt Law Review, 187 (2021): 216.
Oberdorf v. Amazon.com Inc., 930 F.3d 136 (3d Cir.), 936 F.3d 182 (3d Cir. 2019)
Priceza, “สินค้าจีนบุกทะลวงตลาดอีคอมเมิร์ซประเทศไทยอย่างไร” [ออนไลน์] แหล่งที่มา : https://www.priceza.com/insights/business/สินค้าจีนบุกไทย.html [1 พฤษภาคม 2566] และ Bangkok Post, “E-commerce sector enters the next phase,” [online] Available from : https://www.bangkokpost.com/business/2531990/e-commerce-sector-enters-the-next-phase [2 May 2023]
Section 1 of California AB 3262
Section 1714.45 of California Civil Code
Section 1714.46 (a) of California AB 3262
Section 1714.46 (b) of California AB 3262
Section 1714.46 (c) of California AB 3262
Section 1714.46 (d)(1) of California AB 3262
State Farm Fire & Cas. Co. v. Amazon.com, Inc., 835 F. App'x 213 (9th Cir. 2020)
Statista, “Biggest online retailers in the U.S. 2022, by market share,” [online] Available from : https://www.statista.com/statistics/274255/market-share-of-the-leading-retailers-in-us-e-commerce/ [5 May 2023]
Statista, “E-commerce as percentage of total retail sales worldwide from 2015 to 2026,” [online] Available from : https://www.statista.com/statistics/534123/e-commerce-share-of-retail-sales-worldwide/ [26 April 2023]
กรมธุรกิจพาณิชย์, “จดทะเบียนพาณิชย์สำหรับธุรกิจพาณิชย์อิเล็กทรอนิกส์ เพื่ออะไร” [ออนไลน์] แหล่งที่มา : https://www.trustmarkthai.com/th/news/detail/649c28f0-f41f-11ea-ad5d-9dbe9f1abc35 [12 พฤษภาคม 2566]
กรมยุโรป กระทรวงการต่างประเทศ, “EU เตรียมเริ่มใช้กฎหมายการให้บริการดิจิทัล (DSA) ควบคุมอินเตอร์เน็ตให้เป็นพื้นที่ปลอดภัย” [ออนไลน์] แหล่งที่มา : https://europetouch.mfa.go.th/th/content/eu-dsa?page=5d6ac39e15e39c3f300018e0&menu=5d6ac39e15e39c3f300018e1 [7 พฤษภาคม 2566]
กระทรวงดิจิทัลเพื่อเศรษฐกิจและสังคม, “ศัพท์ชวนรู้ e-commerce” [ออนไลน์] แหล่งที่มา : https://www.etda.or.th/th/Useful-Resource/terminology/หมวดหม-E/252.aspx [22 กันยายน 2565])
จันทร์เพ็ญ รัชตาธิวัฒน์, “ความรับผิดต่อความเสียหายที่เกิดขึ้นจากสินค้าที่ไม่ปลอดภัย”, วารสารกฎหมายปกครอง, เล่ม 23 ตอน 1 (2549): 31.
ฌัฐฌาน สุพล รัตน์กมล ปวรวรรฒน์ และ รุจพร ฟูมงคล, “การเลือกตลาดกลางพาณิชย์อิเล็กทรอนิกส์เพื่อเพิ่มโอกาสทางธุรกิจ”, วารสารมหาวิทยาลัยพายัพ, 29, 2 (กรกฎาคม - ธันวาคม 2562): 24.
พิชัย พ้นภัย, “ทฤษฎีและขอบเขตของกฎหมายความรับผิดในผลิตภัณฑ์เพื่อการคุ้มครองผู้บริโภค”, วารสารศาลยุติธรรมปริทัศน์, 5, 4 (เมษายน - พฤษภาคม 2554): 112.
มาตรา 5 พระราชบัญญัติความรับผิดต่อความเสียหายที่เกิดขึ้นจากสินค้าที่ไม่ปลอดภัย พ.ศ. 2551
มาตรา 7 พระราชบัญญัติความรับผิดต่อความเสียหายที่เกิดขึ้นจากสินค้าที่ไม่ปลอดภัย พ.ศ. 2551
มานิตย์ จุมปา, คำอธิบายกฎหมายความรับผิดต่อความเสียหายที่เกิดขึ้นจากสินค้าที่ไม่ปลอดภัย, พิมพ์ครั้งที่ 1 (กรุงเทพมหานคร: สำนักพิมพ์จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย, 2554)
วิษณุ เครืองาม, คำอธิบายประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ ซื้อขาย, แลกเปลี่ยน, ให้, พิมพ์ครั้งที่ 10 (กรุงเทพมหานคร: นิติบรรณการ, 2549)
ศนันท์กรณ์ โสตถิพันธุ์, กฎหมายลักษณะละเมิด จัดการงานนอกสั่ง และลาภมิควรได้, พิมพ์ครั้งที่ 7 (กรุงเทพมหานคร: วิญญูชน, 2560)
ศักดา ธนิตกุล, กฎหมายความรับผิดต่อความเสียหายที่เกิดขึ้นจากสินค้าที่ไม่ปลอดภัย, พิมพ์ครั้งที่ 3 (กรุงเทพมหานคร: วิญญูชน, 2559)
ศูนย์วิเคราะห์ข้อมูล สำนักงานพัฒนาธุรกรรมทางอิเล็กทรอนิกส์ (องค์การมหาชน) กระทรวงดิจิทัลเพื่อเศรษฐกิจและสังคม, “รายงานผลการสำรวจมูลค่าพาณิชย์อิเล็กทรอนิกส์ในประเทศไทย ปี 2564 Value of e-Commerce Survey in Thailand 2021” [ออนไลน์] แหล่งที่มา : https://www.etda.or.th/th/Useful-Resource/publications/ValueThailand2021.aspx [1 เมษายน 2566]
สรวิศ ลิมปรังษี, สิทธิผู้บริโภค, (กรุงเทพมหานคร: สำนักระงับข้อพิพาท สำนักงานศาลยุติธรรม, 2552)
สำนักงานพัฒนาธุรกรรมทางอิเล็กทรอกนิกส์ (องค์การมหาชน) กระทรวงดิจิทัลเศรษฐกิจและสังคม, ตีสนิท อีคอมเมิร์ซ, (กรุงเทพมหานคร: สำนักงานพัฒนาธุรกรรมทางอิเล็กทรอนิกส์ (องค์การมหาชน) กระทรวงดิจิทัลเพื่อเศรษฐกิจและสังคม, 2564)
อนันต์ จันทรโอภากร, “โครงสร้างพื้นฐานกฎหมายลักษณะละเมิด” ใน รวมบทความในโอกาสครบรอบ 60 ปี ดร.ปรีดี เกษมทรัพย์, (กรุงเทพมหานคร: พี. เค. พริ้นติ้ง, 2531)
อนันต์ จันทรโอภากร, กฎหมายการเยียวยาผู้ที่ได้รับความเสียหายจากสินค้า, พิมพ์ครั้งที่ 1 (กรุงเทพมหานคร: โรงพิมพ์เดือนตุลา, 2559)