ภาพตัวแทนของผู้หญิงชายขอบ ผ่านตัวละคร “โหม๋” ในภาพยนตร์เรื่องวิมานหนาม

บทคัดย่อ

            บทความวิชาการเรื่องนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาภาพตัวแทนของผู้หญิงชายขอบ
ผ่านตัวละคร “โหม๋” ในภาพยนตร์เรื่องวิมานหนามว่ามีการสื่อสารภาพตัวแทนอย่างไร และทำไมจึงเป็นเช่นนั้น โดยอาศัยแนวคิดเกี่ยวกับการเล่าเรื่อง แนวคิดเรื่องชายเป็นใหญ่ แนวคิดเรื่องการวิเคราะห์ตัวละครแบบ 3 มิติ แนวคิดเรื่องภาพตัวแทนมาเป็นกรอบในการศึกษาและใช้วิธีการวิเคราะห์ตัวบท 

            ผลการศึกษาพบว่า ภาพตัวแทนของผู้หญิงชายขอบ ผ่านตัวละครโหม๋ในภาพยนตร์เรื่องวิมานหนาม แบ่งได้เป็น 3 ลักษณะ ดังนี้ 1) ตัวละครโหม๋คือ ภาพตัวแทนของคนชายขอบ
ที่ต่อสู้เพื่อต่อรองอำนาจทางสังคม 2) ตัวละครโหม๋ คือภาพแทนความเป็นหญิง ภายใต้สังคมแบบชายเป็นใหญ่ และ 3) ตัวละครโหม๋เป็นภาพตัวแทนของหญิงชายขอบที่ต้องการจะขยับสถานะจากคนชายขอบไปเป็นคนปกติ โดยพบว่าโหม๋มีการใช้สวนทุเรียน และทะเบียนสมรส เป็นเครื่องมือ
ที่ใช้ในการขยับสถานะ ทางเศรษฐกิจ สังคม และชนชั้นจากคนไม่มีศักดิ์ศรีสู่การมีหน้ามีตาในสังคม  การใช้ทะเบียนสมรสเพื่อขยับให้ตัวเองได้เข้าใกล้สิทธิขั้นพื้นฐาน และสวัสดิการในแบบที่มนุษย์คนหนึ่งพึงจะมีเพื่อชีวิตที่ดีขึ้น อย่างไรก็ตาม ภาพตัวแทนของผู้หญิงชายขอบที่ปรากฏผ่านตัวละครโหม๋มีความขัดแย้งกับภาพตัวแทนของความเป็นหญิงในภาพยนตร์ร่วมสมัยหลายเรื่อง ที่มักนำเสนอผู้หญิงในฐานะผู้มีอำนาจในการต่อรอง มีเสรีภาพในการกำหนดชีวิต และมีความเท่าเทียมกับเพศชาย