อิทธิพลของความพร้อมของผู้ประกอบการ ทรัพยากรมนุษย์ แนวโน้มของตลาด และนโยบายภาครัฐที่มีต่อประสิทธิผลด้านความยั่งยืนของธุรกิจการท่องเที่ยวทางทะเลคาร์บอนสุทธิเป็นศูนย์ในพื้นที่อ่าวไทย

บทคัดย่อ

การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) ศึกษาระดับความพร้อมของผู้ประกอบการ ทรัพยากรมนุษย์ แนวโน้มของตลาด นโยบายภาครัฐและประสิทธิผลด้านความยั่งยืนของธุรกิจการท่องเที่ยวทางทะเลคาร์บอนสุทธิเป็นศูนย์ในพื้นที่อ่าวไทย 2) ศึกษาอิทธิพลของตัวแปรความพร้อมของผู้ประกอบการ ทรัพยากรมนุษย์ แนวโน้มของตลาดและนโยบายภาครัฐที่มีต่อประสิทธิผลด้านความยั่งยืนของธุรกิจการท่องเที่ยวทางทะเลคาร์บอนสุทธิเป็นศูนย์ในพื้นที่อ่าวไทย 3) พัฒนารูปแบบประสิทธิผลด้านความยั่งยืนของธุรกิจการท่องเที่ยวทางทะเลคาร์บอนสุทธิเป็นศูนย์ในพื้นที่อ่าวไทย งานวิจัยนี้ใช้การวิจัยแบบผสานวิธีระหว่างการวิจัยเชิงปริมาณและการวิจัยเชิงคุณภาพ ในการวิจัยเชิงปริมาณ กลุ่มตัวอย่างคือผู้ประกอบการธุรกิจท่องเที่ยวทางทะเล ผู้ประกอบการธุรกิจดำน้ำ/เรือนำเที่ยว และผู้ประกอบการท่องเที่ยวบริเวณชายหาด จำนวน 300 คน ขนาดของกลุ่มตัวอย่างกำหนดโดยใช้เกณฑ์ 20 เท่าของตัวแปรสังเกต ใช้วิธีการสุ่มกลุ่มตัวอย่างแบบหลายขั้นตอน ใช้แบบสอบถามในการเก็บข้อมูลวิเคราะห์ข้อมูลด้วยแบบจำลองสมการโครงสร้าง ส่วนการวิจัยเชิงคุณภาพใช้วิธีการสัมภาษณ์แบบเจาะลึก กลุ่มผู้ให้ข้อมูลหลักคือผู้ประกอบการท่องเที่ยวทางทะเล ผู้แทนชุมชนที่มีการประกอบกิจการท่องเที่ยวทางทะเลและผู้เชี่ยวชาญและผู้แทนหน่วยงานด้านการท่องเที่ยวรวมจำนวน 100 คน ผลการวิจัยพบว่า 1) ความพร้อมของผู้ประกอบการ ทรัพยากรมนุษย์ แนวโน้มของตลาด นโยบายภาครัฐและประสิทธิผลด้านความยั่งยืนของธุรกิจการท่องเที่ยวทางทะเลคาร์บอนสุทธิเป็นศูนย์ในพื้นที่อ่าวไทย อยู่ในระดับมาก 2) ความพร้อมของผู้ประกอบการ ทรัพยากรมนุษย์ แนวโน้มของตลาดและนโยบายภาครัฐที่มีต่อประสิทธิผลด้านความยั่งยืนของธุรกิจการท่องเที่ยวทางทะเลคาร์บอนสุทธิเป็นศูนย์ในพื้นที่อ่าวไทย อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ .05 และ 3) รูปแบบประสิทธิผลด้านความยั่งยืนของธุรกิจการท่องเที่ยวทางทะเลคาร์บอนสุทธิเป็นศูนย์ในพื้นที่อ่าวไทย ที่ผู้วิจัยพัฒนาขึ้น มีชื่อว่า “Operational Model for Advancing Net-Zero Carbon Marine Tourism in the Gulf of Thailand” นอกจากนี้ ผลการวิจัยเชิงคุณภาพยังพบว่า ในการเพิ่มประสิทธิผลด้านความยั่งยืนของธุรกิจการท่องเที่ยวทางทะเลคาร์บอนสุทธิเป็นศูนย์ในพื้นที่อ่าวไทย นั้น ผู้ประกอบการท่องเที่ยวทางทะเลต้องมีความรู้เกี่ยวกับการจัดการสิ่งแวดล้อมและความเข้าใจในแนวคิดคาร์บอนสุทธิเป็นศูนย์ มีการศึกษาเทคโนโลยีใหม่ ๆ เพื่อเพิ่มทักษะในการใช้เทคโนโลยีและการจัดการทรัพยากรในการดำเนินงาน มีการสร้างเครือข่ายความร่วมมือกับองค์กรภาครัฐ เอกชนและชุมชนท้องถิ่น มีนวัตกรรมสีเขียวในการทำงานร่วมกับชุมชนเพื่อฟื้นฟูแหล่งท่องเที่ยวให้กลับมาดึงดูดนักท่องเที่ยว มีการใช้พลังงานหมุนเวียนในกระบวนการท่องเที่ยวอย่างต่อเนื่อง ผลของงานวิจัยนี้สามารถนำไปเป็นแนวทางกำหนดนโยบายในเพิ่มประสิทธิผลด้านความยั่งยืนของธุรกิจการท่องเที่ยวทางทะเลคาร์บอนสุทธิเป็นศูนย์ในพื้นที่อ่าวไทยในอนาคตต่อไป