รูปแบบภาวะผู้นำเชิงนวัตกรรมของผู้บริหารสถานศึกษาในพื้นที่นวัตกรรมการศึกษา สำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน จังหวัดยะลา
คำสำคัญ:
รูปแบบ, ภาวะผู้นำเชิงนวัตกรรม, ผู้บริหารสถานศึกษา, พื้นที่นวัตกรรมการศึกษาบทคัดย่อ
การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์ เพื่อ 1.สร้างรูปแบบภาวะผู้นำเชิงนวัตกรรมของผู้บริหารสถานศึกษา และ 2.ประเมินประสิทธิภาพรูปแบบภาวะผู้นำเชิงนวัตกรรมของผู้บริหารสถานศึกษา วิจัยแบ่งเป็น 2 ขั้นตอน คือ 1.สร้างรูปแบบภาวะผู้นำเชิงนวัตกรรมของผู้บริหารสถานศึกษา มี 3 ขั้นตอนย่อย ได้แก่ 1.1.ศึกษาสภาพปัจจุบัน สภาพที่พึงประสงค์และความต้องการจำเป็นของภาวะผู้นำเชิงนวัตกรรมของผู้บริหารสถานศึกษา ประชากร คือ ผู้บริหารสถานศึกษาและครูในพื้นที่นวัตกรรมการศึกษา จังหวัดยะลา จำนวน 650 คน กลุ่มตัวอย่างจำนวน 248 คน เก็บข้อมูลโดยใช้แบบสอบถาม วิเคราะห์ข้อมูลโดยใช้ ค่าเฉลี่ย ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน และค่าความต้องการจำเป็น 1.2.ศึกษาแนวทางการพัฒนาภาวะผู้นำเชิงนวัตกรรมของผู้บริหารสถานศึกษา ผู้ให้ข้อมูล คือ ผู้บริหารสถานศึกษาจากการเลือกแบบเจาะจง จำนวน 6 คน โดยใช้แบบสัมภาษณ์ วิเคราะห์ข้อมูลโดยการสังเคราะห์เชิงเนื้อหา 1.3.สร้างรูปแบบภาวะผู้นำเชิงนวัตกรรมของผู้บริหารสถานศึกษา และ 2.ประเมินประสิทธิภาพรูปแบบภาวะผู้นำเชิงนวัตกรรม กลุ่มเป้าหมาย คือ ผู้บริหารสถานศึกษา จำนวน 28 คนจากทุกสถานศึกษาเก็บข้อมูลโดยใช้แบบสอบถาม และวิเคราะห์ข้อมูลโดยใช้ค่าเฉลี่ย และส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน
ผลการวิจัยพบว่า
- รูปแบบภาวะผู้นำเชิงนวัตกรรมของผู้บริหารสถานศึกษา ประกอบด้วย 1. วัตถุประสงค์ 2. หลักการ 3. ระบบงานและกลไก 4. วิธีดำเนินงาน 5. แนวทางการประเมิน 6. คำอธิบายประกอบ 7. เงื่อนไขการนำไปใช้ และ 8. การจัดทำคู่มือ
- การประเมินประสิทธิภาพของรูปแบบภาวะผู้นำเชิงนวัตกรรมของผู้บริหารสถานศึกษา พบว่า รูปแบบภาวะผู้นำเชิงนวัตกรรมของผู้บริหารสถานศึกษามีประสิทธิภาพ ภาพรวมอยู่ในระดับมาก (μ = 4.35, σ = 0.70) เมื่อพิจารณาเป็นรายด้าน พบว่า ด้านความเป็นประโยชน์มีประสิทธิภาพมากที่สุด (μ = 4.40, σ = 0.66) รองลงมา คือ ด้านความเป็นไปได้ (μ = 4.38, σ = 0.69) ด้านความเหมาะสม (μ = 4.33, σ = 0.70) และด้านความถูกต้องครอบคลุมมีประสิทธิภาพน้อยที่สุด (μ = 4.30, σ = 0.73)
เอกสารอ้างอิง
กนกพิชญ์ สรรพศรี. (2564). การพัฒนาโปรแกรมเสริมสร้างภาวะผู้นำเชิงนวัตกรรมของผู้บริหาร สถานศึกษาในศตวรรษที่ 21 สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษากาฬสินธุ์เขต 1. วิทยานิพนธ์หลักสูตรการศึกษามหาบัณฑิต สาขาวิชาการบริหารและพัฒนาการศึกษา บัณฑิตวิทยาลัย มหาวิทยาลัยมหาสารคาม.
ชลกร ตันประภัสร. (2556). ปัจจัยที่ส่งผลต่อความสร้างสรรค์และนวัตกรรม ของโรงเรียนเอกชนประเภท สามัญ ศึกษา ระดับการศึกษาขั้นพื้นฐาน. วารสารการบริหารการศึกษามหาวิทยาลัยบูรพา. 7(2), 42-55.
ฐิตินันท์ นันทะศรี วาโร เพ็งสวัสดิ์ วัลนิกา ฉลากบาง และพรเทพ เสถียรนพเก้า. (ตุลาคม 2563). ภาวะผู้นำเชิงนวัตกรรมของผู้บริหารสถานศึกษา. วารสารบัณฑิตศึกษา. 17(79), 11–20.
พัฒนา พรหมณี ศรีสุรางค์ เอี่ยมสะอาด ปณิธาน กระสังข์. (กรกฎาคม - ธันวาคม2560). แนวคิดการพัฒนา
รูปแบบเพื่อใช้ในการดำเนินงานด้านการสาธารณสุขสำหรับนักสาธารณสุข. สมาคมสถาบันอุดมศึกษาเอกชนแห่งประเทศไทยในพระราชูปถัมภ์ สมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯ สยามบรมราชกุมารี. 6(2): 128-134.
ราชกิจจานุเบกษา. (2562). พระราชบัญญัติพื้นที่นวัตกรรมการศึกษา พ.ศ. 2562. ในราชกิจจานุเบกษา. 136(56ก).
รัตนะ บัวสนธ์. (2565). การวิจัยและพัฒนา. กรุงเทพฯ: สำนักพิมพ์จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
รุ่งชัชดาพร เวหะชาติ. (2565). กลยุทธ์การพัฒนานวัตกรรมการบริหารสถานศึกษา. พิมพ์ครั้งที่ 1.สงขลา : เทมการพิมพ์.
ศึกษาธิการจังหวัดยะลา, สำนักงาน. (2564). รายงานผลการดำเนินงานพื้นที่นวัตกรรมการศึกษา ประจำปีงบประมาณ พ.ศ. 2564. ยะลา : สำนักงานศึกษธิการจังหวัดยะลา.
สาลี่ สุภาภรณ์. (2550). วิจัยเชิงคุณภาพทางพลศึกษาและกีฬา. กรุงเทพมหานคร: ห้างหุ้นส่วนจำกัด สามลดา.
สำนักงานคณะกรรมการพัฒนาการเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ. (2562). ยุทธศาสตร์ชาติระยะ 20 ปี (พ.ศ. 2561-2580). พิมพ์ครั้งที่ 2. กรุงเทพฯ : สำนักงานเลขานุการของคณะกรรมการยุทธศาสตร์ชาติสำนักงานคณะกรรมการพัฒนาการเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ.
สุกัญญา แช่มช้อย. (2562). การบริหารสถานศึกษาในยุคดิจิทัล. กรุงเทพฯ: สำนักพิมพ์แห่งจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
สุภาวดี ดวงจันทร์. (2559). รูปแบบการบริหารความเสี่ยงของงานวิชาการของสถานศึกษาสังกัดสำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐานในภาคใต้. วิทยานิพนธ์ดุษฎีบัณฑิต สาขาวิชาการบริหารการศึกษา บัณฑิตวิทยาลัย มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์.
อนุพงษ์ ชุมแวงวาปี. (2560). การพัฒนารูปแบบองค์การแห่งนวัตกรรมของโรงเรียนมัธยมศึกษา สังกัดสำนัก
งานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน. ดุษฎีนิพนธ์ปรัชญาดุษฎีบัณฑิต สาขาวิชาการบริหารการศึกษา บัณฑิตวิทยาลัย มหาวิทยาลัยบูรพา.
อังคณา เติมวิถี. (2564). ความต้องการจําเป็นของภาวะผู้นําเชิงนวัตกรรมของข้าราชการครู สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาสมุทรปราการ เขต 2. วิทยานิพนธ์ ศึกษาศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชาการบริหารการศึกษา มหาวิทยาลัยรังสิต
Davis, M. W. (2019). Innovative Leadership. Journal of Leadership, Accountability & Ethics.
(4), 69-73.
Horth, D., & Buchner, D. (2014). Innovation Leadership: How to use innovation to lead effectively, work collaboratively and drive results. London: Center for Creative Leadership.
Ivancevich, J. M., and Matteson, M.T. (1999). Organizational Behavior and Management. Singapore: McGraw-Hill. Management of Innovation and Technology, 2008. ICMIT 2008. 4th IEEE International Conference on 21-24 September 2008, 98-103.
Khalili, A. (2017). Creative and innovative leadership: measurement development and validation. Management Research Review, 40(10), 1117-1138.
Riddel, M., & Zulfikar, I. R. (2024). The role of innovative leadership in transforming student learning effectiveness: A review of best practices and future directions. Development Studies in Educational Management and Leadership, 3(1), 35–50.
Seidman, I. (1998). Interviewing as Qualitative Research: A Guide for Researchers in Education and the Social Sciences. 2nd ed. New York: Teachers College, Columbia University.
Soares, L., Gagliardi, J. S., Wilkinson, P. J., & Hughes, S. L. (2018). Innovative leadership. The American Council on Education & the TIAA Institute.
Stufflebeam, D. L., Madaus, G. F. and Kellaghan, T. (2000). EVALUATIONMODEL: Viewpoints on Educational and Human Services Evaluation. 2nd ed. Dordrecht: Kluwer Academic Publisher.
Werang, B. R., Agung, A. A. G., Jampel, I. N., Sujana, I. W., & Asaloei, S. I. (2023). Exploring the outside-the-box leadership of an Indonesian school principal: A qualitative case study. Cogent Education, 10(2).
Yamane, Taro. (1967). Statistics, An Introductory Analysis. 2nd ed. New York: Harpen and Row
ดาวน์โหลด
เผยแพร่แล้ว
ฉบับ
ประเภทบทความ
สัญญาอนุญาต
ลิขสิทธิ์ (c) 2025 Nussarin Kariji, นิตยา เรืองแป้น, จรุณี เก้าเอี้ยน
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
Proposed Creative Commons Copyright Notices
