ปัจจัย องค์ประกอบ และแนวทางการยกระดับคุณภาพชีวิตผู้สูงอายุในระดับท้องถิ่นกรณีศึกษาเทศบาลตำบลเกาะจันทร์ จังหวัดชลบุรี
Article Sidebar
Main Article Content
บทคัดย่อ
การเปลี่ยนแปลงโครงสร้างประชากรสู่สังคมสูงวัยส่งผลให้การพัฒนาคุณภาพชีวิตผู้สูงอายุเป็นประเด็นการเปลี่ยนแปลงโครงสร้างประชากรสู่สังคมสูงวัยส่งผลให้การพัฒนาคุณภาพชีวิตผู้สูงอายุเป็นประเด็นสำคัญของการบริหารจัดการภาครัฐและการพัฒนาท้องถิ่น การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาองค์ประกอบที่เกี่ยวข้องกับคุณภาพชีวิตของผู้สูงอายุ วิเคราะห์อิทธิพลของปัจจัยด้านการส่งเสริมสุขภาพ การมีส่วนร่วมทางสังคม การส่งเสริมอาชีพ และการเรียนรู้ตลอดชีวิตที่มีต่อคุณภาพชีวิตผู้สูงอายุ ตลอดจนศึกษาแนวทางและข้อเสนอเชิงนโยบายในการยกระดับคุณภาพชีวิตผู้สูงอายุในเขตเทศบาลตำบลเกาะจันทร์ จังหวัดชลบุรี การวิจัยใช้ระเบียบวิธีแบบผสมผสาน โดยเก็บรวบรวมข้อมูลเชิงปริมาณจากผู้สูงอายุ จำนวน 230 คน และข้อมูลเชิงคุณภาพจากผู้ให้ข้อมูลสำคัญ จำนวน 15 คน เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัย ได้แก่ แบบสอบถามและแบบสัมภาษณ์กึ่งโครงสร้าง วิเคราะห์ข้อมูลด้วยสถิติเชิงพรรณนา การวิเคราะห์การถดถอยเชิงเส้นพหุคูณ และการวิเคราะห์เนื้อหา
ผลการวิจัยพบว่า คุณภาพชีวิตของผู้สูงอายุโดยรวมอยู่ในระดับมาก ( = 3.94, S.D. = 0.69) โดยด้านสุขภาพ ด้านสังคม และด้านสิ่งแวดล้อมมีค่าเฉลี่ยสูงที่สุด ปัจจัยด้านการส่งเสริมสุขภาพ การมีส่วนร่วมทางสังคม การส่งเสริมอาชีพ และการเรียนรู้ตลอดชีวิตมีอิทธิพลเชิงบวกต่อคุณภาพชีวิตของผู้สูงอายุอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ .01 และสามารถร่วมกันอธิบายความแปรปรวนของคุณภาพชีวิตผู้สูงอายุได้ร้อยละ 55.80 ผลการศึกษาเชิงคุณภาพชี้ให้เห็นว่า แนวทางสำคัญในการยกระดับคุณภาพชีวิตผู้สูงอายุประกอบด้วย การส่งเสริมสุขภาพเชิงรุก การส่งเสริมการมีส่วนร่วมทางสังคม การสร้างโอกาสด้านอาชีพและรายได้ และการสนับสนุนการเรียนรู้ตลอดชีวิต โดยองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นควรบูรณาการความร่วมมือกับหน่วยงานด้านสุขภาพ สถานศึกษาภาคประชาชน และภาคีเครือข่ายในพื้นที่ เพื่อขับเคลื่อนการพัฒนาคุณภาพชีวิตผู้สูงอายุอย่างเป็นระบบและยั่งยืน อันจะช่วยรองรับการเปลี่ยนแปลงสู่สังคมสูงวัยในระดับท้องถิ่นได้อย่างมีประสิทธิภาพ
Article Details
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NoDerivatives 4.0 International License.
เอกสารอ้างอิง
เทศบาลตำบลเกาะจันทร์. (2569). รายงานสถานการณ์ผู้สูงอายุและการดำเนินงานด้านการพัฒนาคุณภาพชีวิตผู้สูงอายุ. สืบค้น 8 มิถุนายน 2569, จาก http://www.kochanmunic.go.th.
นวรัตน์ ปัญจธนทรัพย์. (2564). พัฒนาคุณภาพชีวิตของผู้สูงอายุที่ต้องพึ่งพาตนเองในเขตอำเภอบ้านโป่ง จังหวัดราชบุรี. การประชุมวิชาการเสนอผลงานวิจัยระดับชาติ ครั้งที่ 8 และ ระดับนานาชาติ ครั้งที่ 4. มหาวิทยาลัยกรุงเทพธนบุรี. 89 - 99.
สำนักงานคณะกรรมการสุขภาพแห่งชาติ. (2562). รายงานสถานการณ์ระบบสุขภาพและข้อเสนอเชิง นโยบาย เพื่อรองรับสังคมสูงวัย. นนทบุรี: สำนักงานคณะกรรมการสุขภาพแห่งชาติ.
เสาวลักษณ์ สมยา. (2565). การพัฒนาคุณภาพชีวิตของผู้สูงอายุในเทศบาลตำบลแวงน่าง
อำเภอเมือง จังหวัดมหาสารคาม. วารสารการบริหารปกครอง, 12(1), 17 – 32.
อภิชาติ จันทร์คง. (2564). การบริหารงานบริการสุขภาพสำหรับผู้สูงอายุของเทศบาลเมืองใหญ่. วารสารบริหารภาครัฐและภาคเอกชน, 25(3), 98 - 117.
Bourdieu, P. (1986). The forms of capital. In J. G. Richardson (Ed.), Handbook of theory and research for the sociology of education (pp. 241–258). Greenwood Press.
Bowling, A. (2014). Quality of life in older age. Open University Press.
Chen, Y., & Zhang, L. (2021). Social participation and quality of life among older adults:
Evidence from community-based studies. Journal of Aging Studies, 58, 100957. https://doi.org/10.1016/j.jaging.2021.100957
Cronbach, L. J. (1990). Essentials of psychological testing (5th ed.). Harper Collins.
Field, J. (2018). Lifelong learning and the new educational order (3rd ed.). Trentham Books.
Formosa, M. (2019). The university of the third age and active ageing. Springer.
OECD. (2020). How's life? 2020: Measuring well-being. OECD Publishing.
https://doi.org/10.1787/9870c393-en
Pierre, J., & Peters, B. G. (2020). Governance, politics and the state (2nd ed.). Palgrave
Macmillan.
Putnam, R. D. (2000). Bowling alone: The collapse and revival of American community. Simon & Schuster.
UNESCO. (2021). Reimagining our futures together: A new social contract for education.
UNESCO Publishing.
United Nations. (2023). World social report 2023: Leaving no one behind in an ageing world. United Nations Department of Economic and Social Affairs.
Walker, A., & Maltby, T. (2012). Active ageing: A strategic policy solution to demographic ageing in the European Union. International Journal of Social Welfare, 21(Suppl. 1), S117–S130. https://doi.org/10.1111/j.1468-2397.2012.00871.x
World Health Organization. (1997). WHOQOL: Measuring quality of life. World Health
Organization.
World Health Organization. (2002). Active ageing: A policy framework. World Health
Organization.
World Health Organization. (2021). Decade of healthy ageing 2021–2030. World Health
Organization.
Yamane, T. (1973). Statistics: An introductory analysis (3rd ed.). Harper & Row.
