แนวทางการจัดการและใช้มาตราการทางกฎหมายช่วยเหลือบรรเทาหนี้สินประชาชนหลังสถานการณ์แพร่ระบาดโควิด-19

บทคัดย่อ

               บทความวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์ 1) เพื่อศึกษาปัญหาและผลกระทบที่เกิดขึ้นจากหนี้สินประชาชนหลังสถานการณ์แพร่ระบาดโควิด-19 2) เพื่อศึกษากฎหมายที่เกี่ยวข้องกับหนี้สินของประชาชนหลังสถานการณ์แพร่ระบาดโควิด-19 3) เพื่อเสนอแนวทางการจัดการและใช้มาตราการทางกฎหมายช่วยเหลือบรรเทาหนี้สินประชาชนหลังสถานการณ์แพร่ระบาดโควิด-19   งานวิจัยครั้งนี้เป็นการวิจัยเชิงคุณภาพ แบบการวิจัยเชิงเอกสาร โดยศึกษาจากเอกสารชั้นต้นและเอกสารชั้นรองจากข้อมูลนโยบาย ปัญหากฎหมายและข้อมูลและสถิติของหน่วยงานภาครัฐและภาคเอกชนต่าง ๆ ที่เกี่ยวข้อง

               ผลการวิจัยพบว่า 1) ปัญหาและผลกระทบที่เกิดขึ้นได้แก่ ปัญหาหนี้สินประชาชน  ภาระหนี้ต่อรายได้ของประชาชนโดยเฉลี่ยสูงขึ้น ประชาชนมีรายรับน้อยลง การเลิกจ้างงานก็เพิ่มสูงขึ้น เป็นต้น ทำให้เกิดปัญหาทางกฎหมายในทุกมิติ การผิดสัญญา กิจการปิดกิจการลงชั่วคราว ขาดสภาพคล่อง ลูกหนี้ผิดนัดชำระหนี้ เป็นต้น 2) ระบบกฎหมายปกติที่ใช้บังคับอยู่ ไม่ว่าจะเป็นกฎหมายสารบัญญัติคือ กฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 205 ไม่รองรับช่วยเหลือลูกหนี้ในการต่อสู้คดีความ ส่วนกฎหมายวิธีสบัญญัติว่าด้วยการไกล่เกลี่ยไม่ได้บัญญัติรองรับให้ใช้กับสถานการณ์ฉุกเฉินและส่งผลกระทบต่อผู้คนในวงกว้างอย่างที่เกิดขึ้นในสถานการณ์โควิด  3) แนวทางการบรรเทาหนี้สินประชาชนหลังสถานการณ์การแพร่ระบาดโควิด-19  ได้แก่ มาตรการทางกฎหมายแก้ไขบทบัญญัติกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 205 ปรับกระบวนการใช้กฎหมายว่าด้วยการไกล่เกลี่ย การเพิ่มรายได้ การป้องกันหรือชะลอการเกิดข้อพิพาท การแก้หนี้ระยะยาว  การรวมหนี้ และสนับสนุนการรีไฟแนนซ์ การพักทรัพย์และการพักหนี้ การเสริมสร้างความรู้และสร้างทักษะทางการเงินให้กับประชาชน มาตรการด้านแรงงาน การเร่งปราบปรามหนี้นอกระบบ