ละครเวทีในกรอบ: ความท้าทายและการปรับตัวของนักแสดง กับการนำเสนอละครเวทีออนไลน์ในยุคโควิด-19

ผู้แต่ง

  • ณฐภรณ์ รัตนชัยวงศ์ สาขาวิชาศิลปะการแสดง คณะศิลปกรรมศาสตร์ มหาวิทยาลัยราชภัฏ สวนสุนันทา

คำสำคัญ:

ละครเวที, โควิด-19, ออนไลน์

บทคัดย่อ

ขณะที่ละครเวทีอาชีพต้องประสบกับภาวะหยุดชะงักจากสถานการณ์การแพร่ระบาดของเชื้อไวรัสโควิด-19 ละครเวทีในสถาบันการศึกษากลายเป็นพื้นที่สำคัญในการทดลองและพัฒนาศิลปะการแสดงออนไลน์ บทความชิ้นนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาความท้าทายและปัญหาที่นักแสดงละครเวทีต้องเผชิญภายใต้สถานการณ์โควิด-19 รวมถึงการปรับตัวของนักแสดงเพื่อนำเสนอละครเวทีออนไลน์ โดยเก็บข้อมูลจากนักแสดงและผู้กำกับการแสดงละครเวทีของสาขาวิชาศิลปะการแสดง มหาวิทยาลัยราชภัฏสวนสุนันทา  ผลการศึกษาพบว่า ละครเวทีออนไลน์มีลักษณะเป็นละครเวทีเสมือน (Virtual theatre) นักแสดงต่างทำงานจากที่พักอาศัยของตน ทำให้เกิดปัญหาและความท้าทายเกี่ยวกับพื้นที่หลายประการ ในด้านการปรับตัวของนักแสดงพบว่า มีการปรับตัวเป็น 3 ระยะ เร่ิมจากการแสดงที่ยังอยู่ในกรอบของละครเวทีปกติ พัฒนาไปสู่การปรับตัวและเรียนรู้เรื่องการแสดงกับกล้องหน้า จนไปถึงระยะสุดท้ายที่นักแสดงสามารถสร้างสรรค์วิธีนำเสนอใหม่ ซึ่งแสดงถึงการปรับเปลี่ยนจากรูปแบบละครเวทีไปสู่ละครออนไลน์อย่างแท้จริง ทั้งนี้ความคิดเห็นของผู้ให้ข้อมูลหลักในการศึกษานี้สอดคล้องกับนักการละครต่างประเทศที่เห็นตรงกันถึงศักยภาพของละครออนไลน์ว่า สามารถกลายเป็นวิถีใหม่และรูปใหม่ของศิลปะการละครในยุคหลังโควิด-19

เอกสารอ้างอิง

จุฑาพร แป้นเพชร. สัมภาษณ์. ผู้กำกับการแสดงละครเรื่องนางชฎา. สาขาวิชาศิลปะการแสดง มหาวิทยาลัยราชภัฏสวนสุนันทา, 24 กันยายน 2564.

ธนาพงศ์ ปรีชาพงค์มิตร. สัมภาษณ์. นักแสดงละครเรื่องนัดมรณะ. สาขาวิชาศิลปะการแสดง มหาวิทยาลัยราชภัฏสวนสุนันทา, 22 กันยายน 2564.

ธนิตา โพยประโคน. สัมภาษณ์. ผู้กำกับการแสดงละครเรื่องนัดมรณะ. สาขาวิชาศิลปะการแสดง มหาวิทยาลัยราชภัฏสวนสุนันทา, 24 กันยายน 2564.

ปราณปรียา โพธิ์น้อย. สัมภาษณ์. นักแสดงละครเรื่องนางชฎา. สาขาวิชาศิลปะการแสดง มหาวิทยาลัยราชภัฏสวนสุนันทา, 23 กันยายน 2564.

ปพน สุขะตุงคะ. สัมภาษณ์. นักแสดงเรื่องหอแต๋วแตก. สาขาวิชาศิลปะการแสดง มหาวิทยาลัยราชภัฏสวนสุนันทา, 24 กันยายน 2564.

เมษาวดี ศิริขันธ์. สัมภาษณ์. นักแสดงละครเรื่องนัดมรณะ. สาขาวิชาศิลปะการแสดง มหาวิทยาลัยราชภัฏสวนสุนันทา, 22 กันยายน 2564.

วัชรากร มีสัตย์. สัมภาษณ์. ผู้กำกับการแสดงละครเรื่องหอแต๋วแตก. สาขาวิชาศิลปะการแสดง มหาวิทยาลัยราชภัฏสวนสุนันทา, 24 กันยายน 2564.

วุฒิเชษฐ์ เค็มฟ์. สัมภาษณ์. นักแสดงละครเรื่องหอแต๋วแตก. สาขาวิชาศิลปะการแสดง มหาวิทยาลัยราชภัฏสวนสุนันทา, 24 กันยายน 2564.

สวรรณกมล รัตนวุฒิรัตน์. สัมภาษณ์. นักแสดงเรื่องนางชฎา. สาขาวิชาศิลปะการแสดง มหาวิทยาลัยราชภัฏสวนสุนันทา, 23 กันยายน 2564.

Bridges, Meilee. Scholarly Perspective on COVID-19, Part 11: Improvising Theatre in a Pandemic (2021). สืบค้นเมื่อ 20 กรกฎาคม 2564, จาก https://www.southwestern.edu/live/news/

-scholarly-perspectives-on-covid-19-part-11.

Corrigan, David Rockne. The Show Must Go Online: Theatre in the Age of COVID-19 (2020). สืบค้นเมื่อ 3 สิงหาคม 2564, จาก https://www.tvo.org/article/the-show-must-go-online-theatre-in-the-age-of-covid-19.

Davis, Tracy C. Teaching Performing Arts During the Pandemic (2020a). สืบค้นเมื่อ 7 สิงหาคม 2564, จาก https://howlround.com/teaching-performing-arts-during-pandemic

Davis, Tracy C. "Theatre." Encyclopedia Britannica (2020b). สืบค้นเมื่อ 7 สิงหาคม 2564, จาก https://www.britannica.com/art/theatre-art.

Gowri, S. Theatre in a COVID-19 World: The Rise of New Formats (2020). สืบค้นเมื่อ 7 สิงหาคม 2564, จาก https://www.thehindu.com/entertainment/theatre/theatre-in-a-covid-19-world-the-rise-of-new-formats/article32355569.ece.

Jaconson, Kelsey. Theatre Companies Are Pushing Storytelling Boundaries with Online Audiences Amid COVID-19 (2020). สืบค้นเมื่อ 19 สิงหาคม 2564, จาก https://theconversation.com/theatre-companies-are-pushing-storytelling-boundaries-with-online-audiences-amid-covid-19-141583.

Mitchell, Katie. The Director’s Craft: a Handbook for the Theatre. London: Routledge, 2009.

O’Keefe, Megan. University of Oregon Theatre Adapts During COVID-19 Pandemic (2021). สืบค้นเมื่อ 19 สิงหาคม 2564, จาก https://hultcenter.org/blog/university-theatre-survives-during-covid-19-pandemic-dorothee-ostmeier-head-of-uo-theatre-arts-department/

ดาวน์โหลด

เผยแพร่แล้ว

24-12-2021

รูปแบบการอ้างอิง

รัตนชัยวงศ์ ณ. (2021). ละครเวทีในกรอบ: ความท้าทายและการปรับตัวของนักแสดง กับการนำเสนอละครเวทีออนไลน์ในยุคโควิด-19. วารสารศิลปวัฒนธรรมสวนสุนันทา, 1(1), 1–22. สืบค้น จาก https://so01.tci-thaijo.org/index.php/artsjournal_ssru/article/view/253574