“นักเรียนเลว” และการรื้อเรื่องเล่าของผู้ถูกกดทับ: การทวงคืนเรื่องเล่าของภาษา พื้นที่ และ ร่างกาย ของกลุ่มนักเรียนมัธยมศึกษาไทยในปี พ.ศ. 2563
คำสำคัญ:
การเล่าเรื่อง, การแสดง, การเคลื่อนไหวทางสังคม, การซักซ้อม, จินตนาการบทคัดย่อ
ในบทความนี้ผู้เขียนสำรวจกระบวนการการรื้อเรื่องเล่าในขบวนการเคลื่อนไหวทางสังคมของนักเรียนมัธยมศึกษาในประเทศไทยในปี พ.ศ.2563 เพื่อทวงสิทธิและเสรีภาพในระบบการศึกษาผ่านกระบวนการ ‘รื้อเรื่องเล่า’ โดยจะกล่าวถึงกรณีศึกษา 3 กรณี ได้แก่ 1) การรื้อเรื่องเล่าในเพลง หน้าที่ของเด็ก 2) การแสดงออกเชิงสัญลักษณ์ในพิธีกรรมตอนเช้าในโรงเรียน และ 3) การประท้วงใส่ชุด
ไปรเวทแทนชุดนักเรียน ผู้เขียนเสนอว่าบทบาทของการเล่าเรื่องอันเกี่ยวพันกับเวลา พื้นที่ อารมณ์ ร่างกาย ตัวละคร และผู้ชม มีส่วนช่วยอย่างยิ่งในการซักซ้อมและปลูกฝังการเปลี่ยนแปลงทางวัฒนธรรมจากระดับจุลภาคอย่างชีวิตประจำวัน การเล่าเรื่องที่มีความลื่นไหลเปิดกว้างทำให้เปิดพื้นที่ให้กับจินตนาการและเปิดทางให้เกิดการเมืองของการเล่าเรื่องผ่าน ภาษา พื้นที่ และ ร่างกาย ที่สามารถสร้างพลังให้กับการเคลื่อนไหวแบบรวมหมู่ เพื่อสนับสนุนเป้าหมายที่ใหญ่กว่าของการเปลี่ยนแปลงเชิงโครงสร้างในประเทศได้
เอกสารอ้างอิง
ตรีนุช อิงคุทานนท์. ‘ชู 3 นิ้ว’ จากชุมนุมไทย สู่สัญลักษณ์ต้านเผด็จการพม่า. (4 กุมภาพันธ์ 2564). สืบค้น 6 สิงหาคม 2564. จาก https://themomentum.co/the-three-fingers-protests/
นักเรียนนั่งให้คนทั่วไปตัดผม (2563), ภาพนักเรียน [รูปภาพ]. สืบค้น 20 สิงหาคม 2564 จากhttps://education.kapook.com/view227881.html.
เนื้อเพลง หน้าที่ผู้ใหญ่ 10 ประการ (2563) [รูปภาพ], สืบค้น 6 สิงหาคม 2564, จากhttps://www.blockdit.com/posts/608a4af57cebe50c4b7dbc07.
ประจักษ์ ก้องกีรติ. และแล้วความเคลื่อนไหวก็ปรากฏ:การเมืองวัฒนธรรมของนักศึกษาและปัญญาชนก่อน 14 ตุลาฯ.กรุงเทพมหานคร: ฟ้าเดียวกัน, 2548.
ราชกิจจานุเบกษา. ระเบียบกระทรวงศึกษาธิการ ว่าด้วยการไว้ทรงผมของนักเรียน พ.ศ. 2563. เล่ม 137 ตอนพิเศษ 103 ง. 1 พฤษภาคม 2563. สืบค้น 6 สิงหาคม 2564. จาก http://www.ratchakitcha.soc.go.th/DATA/PDF/2563/E/103/T_0006.PDF?fbclid=IwAR1qGqsce_rZ2DGvzu-UW6jd5Fpb_w5Q6Axgr7TSv9ewf3uELD7AzQqiy8Y.
Khaosod Online. เด่นออนไลน์ ‘ร.ร.เทพศิรินทร์ ขู่ นร.แต่งไปรเวท โดนเรียกเข้าห้อง-ทำตามไม่ได้จะหาที่เรียนให้’ (4 ธันวาคม 2563). สืบค้น 24 สิงหาคม 2564 จาก https://www.khaosod.co.th
/special-stories/news_5460708.
Voice Online. ‘กลุ่มนักเรียนเลว' จัดกิจกรรม "เรียนออนไลน์เราจะตายกันหมด" สะท้อนปัญหา รัฐออกมาตรการเลื่อนเปิดเทอม จัดเรียนออนไลน์ แต่ยังไม่มีการสนับสนุนค่าใช้จ่ายสำหรับการเรียนออนไลน์อย่างเพียงพอ’ (1 กรกฎาคม 2564). สืบค้น 22 พฤศจิกายน 2564 จาก https://www.voicetv.co.th/read/fIKXgR0r1.
Way Magazine. ตั้งวงนินทาผู้ใหญ่ โดย เพนกวิน-พริษฐ์ ชิวารักษ์ แอนด์เดอะแก๊ง [บทสัมภาษณ์] (29 เมษายน 2564), สืบค้น 6 สิงหาคม 2564. จาก https://www.blockdit.com/posts/
a4af57cebe50c4b7dbc07.
Alexander, Jeffrey C. Cultural pragmatics: social performance between ritual and strategy. In B. G. Jeffrey C. Alexander, Jason L. Mast (Ed.), Social performance: symbolic action, cultural pragmatics, and ritual. Cambridge. UK; New York: Cambridge University Press, 2006.
Bogad, L.M. Tactical Performance: The theory and practice of serious play. Routledge. Oxon, 2016.
Bowditch, Rachel and Vissicaro, Pegge (Ed.). Performing Utopia. Seagull Books: Calcutta, 2017.
Dolan, Jill. Utopia in Performance: Finding Hope at the Theater. University of Michigan Press. United States of America, 2005.
Jestrovic, Silvija. Performance, Space, Utopia: Cities of War, Cities of Exile. Hampshire: Palgrave Macmillan, 2013.
Monbiot, George. Out of the wreckage: A new politics for an age of crisis. London: Verso, 2017
Poletta, Francesca. It Was Like a Fever: Storytelling in Protest and Politics. Chicago: The University of Chicago Press, 2006.
Schechner, Richard. Performance studies: an introduction. London: Routledge, 2002
Shapiro, Sherry B. Pedagogy and the politics of the body: A critical praxis. London: Garland Publishing, 1999.
Tausig, Benjamin. Bangkok is Ringing: Sound, Protest, and Constraint. Oxford: Oxford University Press, 2019.
Taylor, Diana. Performance. Durham and London: Duke University Press, 2016.
ดาวน์โหลด
เผยแพร่แล้ว
รูปแบบการอ้างอิง
ฉบับ
ประเภทบทความ
สัญญาอนุญาต
วารสารศิลปวัฒนธรรมสวนสุนันทา เป็นวารสารในรูปแบบเปิด (Open Access) ผู้ใช้ทั่วไปหรือระบบสารสนเทศของหน่วยงาน ฐานข้อมูลอัตโนมัติ ระบบห้องสมุดอัตโนมัติ สามารถเข้าถึง ดาวน์โหลด เอกสารไฟล์บทความบนเว็บไซต์วารสาร โดยไม่มีค่าใช้จ่ายแต่อย่างใด
ข้อความภายในบทความที่ตีพิมพ์ในวารสารศิลปวัฒนธรรมสวนสุนันทาทั้งหมด รวมถึงรูปภาพประกอบ ตาราง เป็นลิขสิทธิ์ของสำนักศิลปะและวัฒนธรรม มหาวิทยาลัยราชภัฏสวนสุนันทา การนำเนื้อหา ข้อความหรือข้อคิดเห็น รูปภาพ ตาราง ของบทความไปจัดพิมพ์เผยแพร่ในรูปแบบต่าง ๆ เพื่อใช้ประโยชน์ในเชิงพาณิชย์ ต้องได้รับอนุญาตจากกองบรรณาธิการวารสารอย่างเป็นลายลักษณ์อักษรอนุญาตให้สามารถนำไฟล์บทความไปใช้ประโยชน์และเผยแพร่ต่อได้ โดยอยู่ภายใต้เงื่อนไข สัญญาอนุญาตครีเอทีฟคอมมอน (Creative Commons License: CC) และ ต้องแสดงที่มาจากวารสาร – ไม่ใช้เพื่อการค้า – ห้ามแก้ไขดัดแปลง, Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International (CC BY-NC-ND 4.0)
ข้อความที่ปรากฏในบทความในวารสารเป็นความคิดเห็นส่วนตัวของผู้เขียนแต่ละท่านไม่เกี่ยวข้องกับสำนักศิลปะและวัฒนธรรม มหาวิทยาลัยราชภัฏสวนสุนันทา และบุคลากร คณาจารย์ท่านอื่น ๆ ในราชวิทยาลัยฯแต่อย่างใด ความรับผิดชอบองค์ประกอบทั้งหมดของบทความแต่ละเรื่องเป็นของผู้เขียนแต่ละท่าน หากมีความผิดพลาดใด ๆ ผู้เขียนแต่ละท่านจะรับผิดชอบบทความของตนเอง ตลอดจนความรับผิดชอบด้านเนื้อหาและการตรวจร่างบทความเป็นของผู้เขียน ไม่เกี่ยวข้องกับกองบรรณาธิการ
