การจำแนกทางความหมายของชื่อผักพื้นบ้านในภาษาไทลื้อ
Article Sidebar
Main Article Content
บทคัดย่อ
การศึกษานี้มุ่งเน้นการวิเคราะห์องค์ประกอบทางความหมายของชื่อผักพื้นบ้านในภาษาไทลื้อโดยประยุกต์แนวคิดทางอรรถศาสตร์ปริชานสองแนวคิด ได้แก่ ความหมายและการจัดประเภทในการวิเคราะห์ ทั้งนี้รวบรวมข้อมูลจากชาวไทลื้อจำนวน 10 คนในแคว้นสิบสองปันนา มณฑลยูนนาน สาธารณรัฐประชาชนจีน ด้วยการสังเกต การสัมภาษณ์และแบบสอบถาม
ผลการศึกษาพบชื่อผักพื้นบ้าน 56 ชื่อ จากการวิเคราะห์อรรถลักษณ์ของชื่อเหล่านี้พบมิติความต่าง 7 มิติ ได้แก่ สี ขนาด รูปร่าง รสชาติ ชาติพันธุ์ ที่ตั้งและ ลักษณะเฉพาะ นอกจากนี้ชื่อเหล่านี้ยังแยกได้ 3 ระดับ ได้แก่ ระดับชื่อพืช ระดับชื่อย่อย และระดับชื่อสมาชิกกลุ่มย่อย เช่นเดียวกับกลุ่มชาติพันธุ์อื่นๆ ในภาษาตระกูลไท
กล่าวโดยสรุปการศึกษานี้แสดงให้เห็นถึงโลกทัศน์ของชาวไทลื้อเรื่องผักพื้นบ้านที่ใช้เป็นอาหาร การจัดประเภททางความหมายยังไม่ซับซ้อนเพราะชื่อส่วนใหญ่เป็นชื่อทั่วไปในระดับชื่อพืช นอกจากนี้การเปลี่ยนแปลงทางเศรษฐกิจและสังคมยังทำให้ชาวไทลื้อไม่รู้จักชื่อผักพื้นบ้านรวมถึงไม่บริโภคอีกต่อไป
Article Details
ผลงานทางวิชาการที่ลงตีพิมพ์ในวารสารจีนศึกษา มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ เป็นลิขสิทธิ์ของผู้เขียนหรือผู้แปลผลงานนั้น หากนำลงในวารสารจีนศึกษาเป็นครั้งแรก เจ้าของผลงานสามารถนำไปตีพิมพ์ซ้ำในวารสารหรือหนังสืออื่นได้โดยมิต้องแจ้งให้ทราบล่วงหน้า แต่หากผลงานที่ได้รับพิจารณานำลงในวารสารจีนศึกษา เป็นผลงานที่เคยตีพิมพ์ที่อื่นมาก่อนเจ้าของผลงานต้องจัดการเรื่องปัญหาลิขสิทธิ์กับแหล่งพิมพ์แรกเอง หากเกิดปัญหาทางกฎหมาย ถือว่าไม่อยู่ในความรับผิดชอบของวารสารจีนศึกษา มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ ทั้งนี้ ความคิดเห็นต่างๆ ในบทความเป็นความคิดเห็นส่วนตัวของผู้เขียน ไม่เกี่ยวกับกองบรรณาธิการวารสารจีนศึกษา มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์
เอกสารอ้างอิง
เผยแพร่ความรู้ทางวิชาการและงานวิจัย ปีที่ 19. ฉ.1 น.99 -113.
รัตนา จันทร์เทาว์และเชิดชัย อุดมพันธ์. (2560) . ชื่ออาหารท้องถิ่นอีสานและภาคใต้: มุมมอง
ด้านอรรถศาสตร์ ชาติพันธุ์. วารสารศิลปศาสตร์ มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์ วิทยา
เขตหาดใหญ่ 9, 1 (มกราคม – มิถุนายน 2560) 63-89.
ราชบัณฑิตยสถาน. 2553. พจนานุกรมศัพท์ภาษาศาสตร์ (ภาษาศาสตร์ประยุกต์) ฉบับ
ราชบัณฑิตยสถาน. กรงเทพฯ: ราชบัณฑิตยสถาน.
อนัตตยา คอมิธิน. (2548). การศึกษาการตั้งชื่ออาหารในภาษาไทยตามแนวทฤษฎี
อรรถศาสตร์ปริชาน. วิทยานิพธ์หลักสูตรศิลปศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชา
ภาษาศาสตร์ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์.
อุมาภรณ์ สังขมาน. (2552). “การศึกษาทางความหมายและการจัดประเภทของ “ผัก” และ
“ผลไม้” ในการประชุมวิชาการระดับชาติ เรื่อง ภาษาไทยมาตรฐาน ภาษาไทยถิ่น และ
ภาษาย่อยสังคมของไทย: ประเด็นปัญหาและข้นค้นพบใหม่, 15 มีนาคม 2552,
เชียงราย ราชอาณาจักรไทย.
______. (2554). “การตั้งชื่อภาษาไทยของผักพื้นบ้านในจังหวัดสระบุรี”. มนุษยศาสตร์ใน
ทศวรรษ ใหม่: พลวัตแห่งองค์ความรู้กับพหุลักษณ์ทางวัฒนธรรม. กรุงเทพ: แซท โฟร์
พริ้นติ้งจำกัด.
Boas, F. (1964a). “Linguistics and Ethnology.” in D. Hymes. (ed.) Language in
Culture and Society: A Reader in Linguistics and Anthropology. UK:
Harper and Row, Ltd., 15-26.
______. (1964b). “On Geographical Names of the Kwakiutl Indians.” in D.
Hymes. (ed.) Language in Culture and Society: A Reader ikiutl n
Linguistics and Anthropology. UK: Harper and Row, Ltd., 171-182.
Evans, V. and M. Green. (2006). Cognitive Linguistics: An introduction. Edinburgh
University Press: British.
Dong, F. (1984). “Xishuangbanna today”. China’s Minority Nationalities. Beijing:
China Reconstructs. p. 74-85.
Frake, C. O. (1962). “The ethnographic study of cognitive systems.” Reprinted
in Language and Cultural Description, Essays by Charles O. Frake.
Selected by Anwar S. Dil. Standford : Standford University Press.
Kumtanode, S. (2006). Thai Regional Cooking Terms: an ethnosematnic study.
The degree of doctor of philosophy (Linguistics), Mahidol University.
Majid, A. (2012). “A Guide Stimulus-based Elicitation for Semantic Categories”
In The Oxford Handbook of Linguistic work. Thieberger, N., ed., UK:
Oxford University Press.
Rosch, E. (2009). “Categorization” in Cognition and Pragmatics. Dominiek
Sandra, Jan-Ola Ostman and Jef Verschueren, ed., John Benjamin
Publishing: USA.
Schliesinger, J. (2000). Ethnic Groups of Thailand Non-Tai-Speaking Peoples.
Bangkok: Thailand.
Taylor, J. R. 1995. Linguistic categorization: Prototypes in linguistic theory. 2nd
edition. Oxford: Clarendon Press.
Umaporn Sungkaman. (2009). “The semantic categorization of Mon and Thai
native vegetable names” presentation in The Forth International
Conference on Austroasiatic Linguistics (ICCL 4) 29-30 October 2009,
Mahidol University, Nakornpathom, Thailand.
Ungerer, F. and H. J. Schmid. (1996). An Introduction to Cognitive Linguistics.
London and New York: Longman.
Yule, G. (2006). The Study of Language. 3rd ed. Cambridge: Cambridge
University Press.
