รูปแบบการนิเทศการศึกษาที่มีประสิทธิผลสำหรับโรงเรียนเรียนรวม

ผู้แต่ง

  • พรรณพร ศรลัมพ์ คณะศึกษาศาสตร์ มหาวิทยาลัยนเรศวร
  • ชนัดดา ภูหงษ์ทอง คณะศึกษาศาสตร์ มหาวิทยาลัยนเรศวร
  • อนุชา กอนพ่วง คณะศึกษาศาสตร์ มหาวิทยาลัยนเรศวร
  • ณัฏฐ์ รัตนศิริณิชกุล คณะศึกษาศาสตร์ มหาวิทยาลัยนเรศวร

คำสำคัญ:

การนิเทศการศึกษา, โรงเรียนเรียนรวม, รูปแบบ 2PIDA-OE2R, ระบบนิเวศการเรียนรู้

บทคัดย่อ

บทความนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อเสนอรูปแบบการนิเทศการศึกษาที่มีประสิทธิผลสำหรับโรงเรียนเรียนรวม โดยบูรณาการแนวคิดการนิเทศแบบ PIDRE แนวคิดการสร้างระบบนิเวศการเรียนรู้ตามกรอบ SEAT และหลักการจัดการเรียนรวมตามกรอบ FAT พัฒนาเป็น “รูปแบบการนิเทศแบบ 2PIDA-OE2R” ประกอบด้วย 8 ขั้นตอน ได้แก่ การเตรียมการและวางแผน การให้ความรู้และสร้างความเข้าใจ การดำเนินการนิเทศ การประเมินและสะท้อนผล การสังเกตและเก็บข้อมูล การประเมินผล การเสริมแรงและให้กำลังใจ และการรายงานผล รูปแบบนี้มุ่งเน้นการมีส่วนร่วมของผู้บริหาร ครู และผู้เกี่ยวข้องทุกฝ่ายในกระบวนการนิเทศ เพื่อส่งเสริมการพัฒนาวิชาชีพครูอย่างต่อเนื่องและสร้างระบบนิเวศการเรียนรู้ที่เอื้อต่อผู้เรียนทุกคน การนำรูปแบบไปใช้ในสถานศึกษาเน้นการพัฒนาศักยภาพบุคลากร การจัดสภาพแวดล้อมการเรียนรู้ที่เหมาะสม การพัฒนาหลักสูตรและกิจกรรมที่ยืดหยุ่น ตลอดจนการสร้างการมีส่วนร่วมของผู้มีส่วนได้ส่วนเสีย โดยมีศึกษานิเทศก์ทำหน้าที่เป็นผู้นำการเปลี่ยนแปลง ผู้ประสานงานเครือข่าย ผู้พัฒนาวิชาชีพครู และผู้ประเมินผลอย่างต่อเนื่อง รูปแบบการนิเทศแบบ 2PIDA-OE2R จึงเป็นแนวทางที่ช่วยยกระดับคุณภาพการจัดการศึกษาแบบเรียนรวมอย่างเป็นระบบและยั่งยืน ตอบสนองต่อความต้องการของผู้เรียนที่หลากหลาย และส่งเสริมการสร้างสังคมแห่งการเรียนรู้ที่เท่าเทียมและเป็นธรรม

เอกสารอ้างอิง

เบญจา ชลธาร์นนท์. (2559). คู่มือการบริหารจัดการเรียนร่วมโดยใช้โครงสร้างซีท (SEAT Framework). สำนักบริหารงานการศึกษาพิเศษ.

กมลวรรณ ศรีสุข. (2561). การนิเทศการศึกษาเพื่อพัฒนาการเรียนรู้แบบมีส่วนร่วมของครูในโรงเรียนเรียนรวม. วารสารศึกษาศาสตร์ มหาวิทยาลัยศิลปากร, 16(2), 85–99.

จิราภรณ์ วงศ์ประสิทธิ์. (2565). รูปแบบการนิเทศการสอนเชิงโค้ชชิ่งเพื่อพัฒนาครูในศตวรรษที่ 21. วารสารวิชาการครุศาสตร์, 12(1), 45–59.

จิราภา เกิดนาค. (2561). กระบวนการนิเทศการศึกษาเพื่อพัฒนาคุณภาพการเรียนการสอนของครูในโรงเรียนขยายโอกาสทางการศึกษา. วารสารการบริหารการศึกษา, 14(3), 101–118.

จุไรรัตน์ สุดรุ่ง. (2559). การนิเทศภายในโรงเรียน. กรุงเทพมหานคร: แดเน็กซ์อินเตอร์คอร์ปอเรชั่น.

ธนพัฒน์ รัตนศิริ. (2565). การสร้างแรงจูงใจและขวัญกำลังใจในการทำงานของครูผ่านกระบวนการนิเทศแบบมีส่วนร่วม. วารสารครุศาสตร์ มหาวิทยาลัยราชภัฏนครปฐม, 10(2), 33–47.

ธัญญารัตน์ คงทอง. (2565). การนิเทศการสอนเชิงพัฒนาเพื่อส่งเสริมศักยภาพครูในโรงเรียนเรียนรวมระดับประถมศึกษา. วารสารครุศาสตร์ มหาวิทยาลัยราชภัฏนครปฐม, 11(1), 45–60.*

นิตยา สุวรรณศรี. (2564). การพัฒนาแผนการศึกษาเฉพาะบุคคลของครูในการจัดการเรียนรู้แบบเรียนรวมระดับประถมศึกษา. วารสารครุศาสตร์, 49(3), 203–219.

บุญล้อม อินทร์ศรี. (2563). แนวทางการนิเทศการสอนแบบมีส่วนร่วมเพื่อพัฒนาคุณภาพการจัดการเรียนรู้ในยุคดิจิทัล. วารสารนวัตกรรมการศึกษา, 9(1), 1–15.

พรรณราย ศรีธนู. (2566). การประเมินผลกระบวนการนิเทศการสอนด้วยแนวคิดการเรียนรู้เพื่อพัฒนา (Learning-Oriented Evaluation). วารสารศึกษาศาสตร์, 15(2), 88–102.

พรรณี บุญญะสิทธิ์. (2564). การนิเทศการศึกษาบนฐานข้อมูล (Data-Driven Supervision) เพื่อยกระดับคุณภาพครูและผู้เรียน. วารสารการบริหารและพัฒนา, 17(1), 52–68.

พิมพ์พรรณ วรชุตินธร. (2563). การจัดการเรียนการสอนแบบเรียนรวม: แนวคิดและการปฏิบัติ. มหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒ.

ภัสสรา นาคบุตร. (2562). การวางแผนการนิเทศการศึกษาเชิงระบบในโรงเรียนสังกัดสำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน. วารสารศึกษาศาสตร์, 13(3), 121–134.*

รัตนาภรณ์ พันธ์ุมี. (2564). การนิเทศแบบเพื่อนครูเพื่อพัฒนาการเรียนการสอนเชิงสะท้อนผลการปฏิบัติ (Reflective Practice). วารสารครุศาสตร์ มหาวิทยาลัยราชภัฏเพชรบุรี, 11(2), 56–70.*

วรรณภา พูลสวัสดิ์, พิชญา แสงทอง, และ สุรชัย แสงดี. (2563). ปัญหาและแนวทางการพัฒนาการจัดการเรียนรวมในโรงเรียนสังกัดสำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน. วารสารการบริหารการศึกษา, 8(2), 122–138.

วัชรา เล่าเรียนดี. (2556). ศาสตร์การนิเทศการสอนและการโค้ช: การพัฒนาวิชาชีพ ทฤษฎีกลยุทธ์สู่การปฏิบัติ. โรงพิมพ์มหาวิทยาลัยศิลปากร.

สำนักงานเลขาธิการสภาการศึกษา. (2560). แผนการศึกษาแห่งชาติ พ.ศ. 2560–2579. กระทรวงศึกษาธิการ.

สำนักบริหารงานการศึกษาพิเศษ. (2558). แนวทางการจัดการเรียนรวมในโรงเรียน: การบริหารจัดการตามกรอบ FAT. กระทรวงศึกษาธิการ.

สุกัญญา แซ่ตั้ง. (2561). การประเมินผลเชิงพัฒนาในกระบวนการนิเทศเพื่อพัฒนาคุณภาพการศึกษา. วารสารครุศาสตร์ มหาวิทยาลัยราชภัฏสวนสุนันทา, 15(1), 65–80.

สุธาทิพย์ จันทรศิริ. (2562). แนวทางการจัดการศึกษาแบบเรียนรวมเพื่อส่งเสริมสมรรถนะของผู้เรียนที่มีความต้องการพิเศษในศตวรรษที่ 21. วารสารการศึกษาเพื่อพัฒนาท้องถิ่น, 12(4), 14–28.

อรพรรณ สุขจิตต์. (2566). การใช้เทคโนโลยีดิจิทัลในการนิเทศการศึกษาแบบออนไลน์เพื่อพัฒนาครูในยุคหลังโควิด-19. วารสารการบริหารการศึกษา, 18(2), 41–58.

อัญชลี เพ็ชรสุวรรณ. (2563). การสร้างขวัญและกำลังใจของครูในกระบวนการนิเทศเพื่อพัฒนาวิชาชีพครูอย่างยั่งยืน. วารสารนวัตกรรมการบริหารการศึกษา, 7(2), 72–86.

ดาวน์โหลด

เผยแพร่แล้ว

2025-10-31

รูปแบบการอ้างอิง

ศรลัมพ์ พ., ภูหงษ์ทอง ช. ., กอนพ่วง อ. ., & รัตนศิริณิชกุล ณ. . (2025). รูปแบบการนิเทศการศึกษาที่มีประสิทธิผลสำหรับโรงเรียนเรียนรวม. วารสารการวิจัยการบริหารการพัฒนา, 15(3-4), 2725–2737. สืบค้น จาก https://so01.tci-thaijo.org/index.php/JDAR/article/view/279871

ฉบับ

ประเภทบทความ

บทความวิจัย