จากค่านิยมสู่การปฏิบัติ: ทางออกของครูสู่เสถียรภาพการเงินอย่างยั่งยืน

บทคัดย่อ

บทความวิจัยเชิงคุณภาพนี้เป็นการสำรวจว่าเหตุใดข้าราชการครูในจังหวัดกรุงเทพมหานครและปริมณฑลจึงประกอบอาชีพเสริม และอธิบายแนวทางค่านิยมที่ควรส่งเสริมเพื่อสนับสนุนความมั่นคงทางการเงินของครัวเรือนอย่างยั่งยืน บทความวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์ 1) เพื่อศึกษาสาเหตุที่ข้าราชการครูตัดสินใจประกอบอาชีพเสริม และ 2) เพื่อเสนอค่านิยมที่ควรเสริมสร้างให้ข้าราชการครูพึงยึดถือไว้เพื่อให้เกิดเสถียรภาพการเงินอย่างยั่งยืน รูปแบบการวิจัยเป็นการวิจัยเชิงคุณภาพ พื้นที่วิจัย คือจังหวัดกรุงเทพมหานครและปริมณฑล กลุ่มตัวอย่างผู้ให้ข้อมูลสำคัญคือข้าราชการครูที่มีการประกอบอาชีพเสริมนอกเหนือจากงานประจำ จำนวน 8 คน และผู้ทรงคุณวุฒิที่มีวุฒิการศึกษาระดับดุษฎีบัณฑิต จำนวน 5 คน จำนวนผู้ให้ข้อมูลรวม 13 คนมีความเพียงพอ เนื่องจากสามารถบรรลุความอิ่มตัวของข้อมูล (data saturation) ได้ทั้งสองวัตถุประสงค์ มีประเด็นหรือข้อมูลใหม่ๆ เกิดขึ้นอีกในการสัมภาษณ์ครั้งถัดไป เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัย คือ แบบสัมภาษณ์แบบกึ่งโครงสร้าง วิเคราะห์ข้อมูลโดยใช้วิเคราะห์เนื้อหาแล้วเขียนบรรยายเชิงพรรณนา

ผลการวิจัยพบว่า 1. ผลการวิจัยตามวัตถุประสงค์ข้อที่ 1 ข้าราชการครูประกอบอาชีพเสริมโดยมีสาเหตุจากปัญหาทางเศรษฐกิจและภาระทางการเงิน เช่น ค่าใช้จ่ายและค่าครองชีพไม่เพียงพอ มีภาระหนี้สิน ความต้องการหารายได้เสริมด้วยแรงขับจากการขาด หรือไม่เพียงพอด้านปัจจัยสี่ และต้องหารายได้เสริมด้วยแรงขับจากการเพิ่ม หรือเติมเต็มในความต้องการพัฒนาตนเอง หรือพัฒนาคุณภาพชีวิตและครอบครัว โดยใช้ทักษะ ความรู้ความสามารถ และความสนใจที่ไม่ขัดกับกฎระเบียบของข้าราชการครู 2. ผลการวิจัยตามวัตถุประสงค์ข้อที่ 2 ค่านิยมที่ควรเสริมสร้างให้ข้าราชการครูพึงยึดถือเพื่อให้เกิดเสถียรภาพการเงินอย่างยั่งยืน ประกอบด้วย ค่านิยมพอเพียง ค่านิยมการพึ่งตนเอง ค่านิยมการมีวินัยทางการเงิน ค่านิยมการวางแผนทางการเงิน ค่านิยมการออมและการลงทุน และค่านิยมการจัดการหนี้สินอย่างเป็นระบบ ข้อค้นพบจากงานวิจัยนี้ จะเป็นประโยชน์ต่อข้าราชการทุกภาคส่วน สามารถนำไปใช้พัฒนา ช่วยเหลือและส่งเสริมข้าราชการครูให้มีการบริหารจัดการการเงินอย่างเหมาะสมโดยเสริมสร้างค่านิยมที่พึงประสงค์ในการบริหารสถานศึกษาอย่างยั่งยืน