กระบวนการนำนโยบายสาธารณะด้านการป้องกันและปราบปรามยาเสพติด ไปปฏิบัติของประเทศไทย
คำสำคัญ:
นโยบายสาธารณะ,การนำนโยบายไปปฏิบัติ,การป้องกันยาเสพติด,การปราบปรามยาเสพติดบทคัดย่อ
การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) ศึกษากรณีศึกษาและปัจจัยที่ส่งผลให้เกิดพฤติกรรมการทุจริตคอร์รัปชันจากนโยบายสาธารณะด้านการป้องกันและปราบปรามยาเสพติดของเจ้าหน้าที่รัฐ และ
2) ศึกษาปัญหาและอุปสรรคในการนำนโยบายสาธารณะด้านการป้องกันและปราบปรามยาเสพติดไปปฏิบัติ
ในประเทศไทย ระหว่างปี พ.ศ. 2546–2567 โดยใช้ระเบียบวิธีวิจัยเชิงคุณภาพ เก็บรวบรวมข้อมูล
จากการวิเคราะห์เอกสารและการสัมภาษณ์เชิงลึกกับผู้ให้ข้อมูลสำคัญจำนวน 16 คน ซึ่งมีประสบการณ์เกี่ยวข้องกับกระบวนการนำนโยบายไปปฏิบัติ เพื่อวิเคราะห์บทบาทและพฤติกรรมของเจ้าหน้าที่รัฐ
ในระดับปฏิบัติการ ผลการวิจัยพบว่า
ผลการวิจัยตามวัตถุประสงค์ข้อที่ 1 พบว่า พฤติกรรมของเจ้าหน้าที่รัฐระดับปฏิบัติการสามารถจำแนกออกเป็น 4 รูปแบบ ได้แก่ (1) แบบตั้งใจทำและทำสำเร็จ (2) แบบตั้งใจทำแต่ทำไม่สำเร็จ (3) แบบตั้งใจเบี้ยวและเบี้ยวสำเร็จ (4) แบบตั้งใจเบี้ยวแต่เบี้ยวไม่สำเร็จ ซึ่งรูปแบบพฤติกรรมเหล่านี้ส่งผลโดยตรง
ต่อความสำเร็จของนโยบาย โดยเฉพาะในกรณีที่เจ้าหน้าที่มีพฤติกรรมแบบเบี่ยงเบน ย่อมนำไปสู่ผลลัพธ์
ที่เป็นความเสียหายต่อระบบนโยบาย
ผลการวิจัยตามวัตถุประสงค์ข้อที่ 2 พบว่า ปัจจัยที่เอื้อต่อการเกิดการทุจริตคอร์รัปชันประกอบด้วย
6 ด้าน ได้แก่ ด้านการเมือง เศรษฐกิจ กฎหมาย ภูมิศาสตร์และประชากร สังคมและจิตวิทยา รวมถึงทัศนคติของเจ้าหน้าที่รัฐระดับล่าง ทั้งนี้ การคอร์รัปชันมีผลในการบั่นทอนประสิทธิภาพของนโยบายและลด
ความน่าเชื่อถือของหน่วยงานภาครัฐ อีกทั้งยังส่งเสริมการเติบโตของเครือข่ายยาเสพติด
ผลการวิจัยตามวัตถุประสงค์ข้อที่ 3 พบว่าปัญหาและอุปสรรคสำคัญ ได้แก่ การได้รับทรัพยากร
ไม่เพียงพอจากส่วนกลาง การขาดการบูรณาการระหว่างหน่วยงาน และการขาดการให้ความสำคัญของผู้นำ
ทุกระดับ ซึ่งเป็นปัจจัยที่ส่งผลให้การดำเนินนโยบายไม่บรรลุผล อีกทั้งยังพบว่า นโยบายด้านยาเสพติดในไทยมักได้รับอิทธิพลจากฝ่ายการเมืองที่เน้นเป้าหมายเชิงการเมือง มากกว่าการแก้ปัญหาเชิงโครงสร้างอย่างแท้จริง
องค์ความรู้จากงานวิจัยนี้ชี้ให้เห็นว่า พฤติกรรมของเจ้าหน้าที่ผู้ปฏิบัติงานระดับล่าง และระบบสนับสนุนจากภาครัฐ ถือเป็นตัวแปรสำคัญต่อความสำเร็จของการนำนโยบายไปปฏิบัติ โดยควรมุ่งเน้น
การสนับสนุนเชิงโครงสร้าง การเสริมสร้างจริยธรรมของบุคลากร และการลดอิทธิพลทางการเมือง
ต่อกระบวนการนโยบาย
เอกสารอ้างอิง
เกษมศานต์ โชติชาครพันธ์. (2561). โครงการศึกษาและทบทวนบทบาทภารกิจของสำนักงานคณะกรรมการป้องกันและปราบปรามยาเสพติด (สำนักงาน ป.ป.ส.). สถาบันบัณฑิตพัฒนบริหารศาสตร์, ศูนย์บริการวิชาการ.
จักรี กันธิยะ. (2563). แนวทางการพัฒนารูปแบบการสืบสวนสอบสวนคดียาเสพติดในลักษณะองค์กร (ดุษฎีนิพนธ์ศิลปศาสตรดุษฎีบัณฑิต, จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย). ฐานข้อมูลวิทยานิพนธ์ไทย.
ชยันต์ วรรธนะภูติ. (2546). การกำหนดกรอบคิดในการวิจัยเชิงคุณภาพ. สถาบันวิจัย
และพัฒนา.
นุชรัตน์ กาญจนโรจน์. (2547). การทำสงครามยาเสพติด. สถาบันพระปกเกล้า.
ปุระชัย เปี่ยมสมบูรณ์. (2526). อิทธิพลผลประโยชน์และพฤติกรรมในองค์การตำรวจไทย. วารสารพัฒนบริหารศาสตร์, 23(1), 1–26.
ฤทัยทิพย์ จันทร์สระแก้ว. (2561). การก่อความไม่สงบโดยอาชญากร: กรณีศึกษาประเทศเม็กซิโก. วารสารวิชาการมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์ มหาวิทยาลัยราชภัฏธนบุรี, 1(1), 55–67.
วรเดช จันทรศร. (2559). ทฤษฎีการนำนโยบายสาธารณะไปปฏิบัติ (พิมพ์ครั้งที่ 7). สำนักพิมพ์พริกหวานกราฟฟิค.
สมบัติ ธำรงธัญวงศ์. (2550). นโยบายสาธารณะ: แนวความคิด การวิเคราะห์และกระบวนการ. สำนักพิมพ์เสมาธรรม.
สำนักงานตำรวจแห่งชาติ. (2561). รายงานประจำปีงบประมาณ พ.ศ. 2561 สำนักงานตำรวจแห่งชาติ.
Bardach, E. (1980). A practical guide for policy analysis: The eightfold path to more effective problem solving (2nd ed.). CQ Press.
Carter, L. D. (1990). Drug-related corruption of police officers: A contemporary typology. Journal of Criminal Justice, 18(2), 85–98.
Colby, D. (2021). Chaos from order: A network analysis of in-fighting before and after El Chapo’s arrest. Independent Student Projects and Publications, 1(41), 1–11.
Dye, T. R. (2002). Understanding public policy (10th ed.). Prentice Hall.
Flamini, A., Jahanshahi, B., & Mohaddes, K. (2021). Illegal drugs and public corruption: Crack based evidence from California. European Journal of Political Economy, 69(490), 2–14.
Hughes, C. E., & Stevens, A. (2010). What can we learn from the Portuguese decriminalization of illicit drugs? British Journal of Criminology, 50(6), 999–1022.
Knapp, C. (1973). Report of the commission to investigate alleged police corruption. George Braziller Press.
Langer, J. H. (1989). A preliminary analysis: Corruption of political, economic, legal and social elements in communities involved in international drug trafficking and its effects on police integrity. In R. H. Ward & R. McCormack (Eds.), Managing police corruption: International perspectives (pp. 293–315). Office of International Criminal Justice.
Pressman, J. L., & Wildavsky, A. (1973). Implementation. University of California Press.
Stinson, P. M., Liederbach, J., Brewer, S. L., Schmalzried, H., Mathna, B. E., & Long, K. L. (2012). Research brief one-sheet no. 3: Police drug corruption: What are the drugs of choice? Bowling Green State University Press.
Sorg, J. D. (1983). A typology of implementation behaviors of street-level bureaucrats. Public Studies Review, 2(3), 391–406.
Van Meter, D. S., & Van Horn, C. E. (1975). The policy implementation process: A conceptual framework. Administration and Society, 6(5), 445–486.
William, W. (1975). Implementation analysis and assessment. Policy Analysis, 1(3), 535–566.
ดาวน์โหลด
เผยแพร่แล้ว
รูปแบบการอ้างอิง
ฉบับ
ประเภทบทความ
สัญญาอนุญาต
ลิขสิทธิ์ (c) 2025 วารสารการวิจัยการบริหารการพัฒนา

อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
บทความที่ได้รับการตีพิมพ์เป็นลิขสิทธิ์ของมหาวิทยาลัยราชภัฏสวนสุนันทา
ข้อความที่ปรากฏในบทความแต่ละเรื่องในวารสารวิชาการเล่มนี้เป็นความคิดเห็นส่วนตัวของผู้เขียนแต่ละท่านไม่เกี่ยวข้องกับมหาวิทยาลัยราชภัฏสวนสุนันทา และคณาจารย์ท่านอื่นๆ ในมหาวิทยาลัยฯ แต่อย่างใด ความรับผิดชอบองค์ประกอบทั้งหมดของบทความแต่ละเรื่องเป็นของผู้เขียนแต่ละท่าน หากมีความผิดพลาดใดๆ ผู้เขียนแต่ละท่านจะรับผิดชอบบทความของตนเองแต่ผู้เดียว
