รูปแบบการสร้างคุณค่าร่วมเพื่อการจัดการประมงชายฝั่ง
คำสำคัญ:
รูปแบบ, การสร้างคุณค่าร่วม, การจัดการประมงชายฝั่งบทคัดย่อ
การวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) ศึกษาบริบทการประมงชายฝั่ง 2) พัฒนารูปแบบการสร้างคุณค่าร่วมเพื่อการจัดการประมงชายฝั่งและ 3) ประเมินประสิทธิผลการใช้รูปแบบการสร้างคุณค่าร่วมเพื่อการจัดการประมงชายฝั่ง เป็นการวิจัยแบบผสมผสาน โดยใช้วิธีวิจัยและพัฒนา (R & D) กลุ่มตัวอย่าง คือผู้เชี่ยวชาญ 7 คน นักวิชาการ 5 คน กรรมการชุมชน 90 คน รวมทั้งสิ้น 102 คน จากการเลือกแบบเจาะจง เก็บข้อมูลโดยวการสัมภาษณ์ การสังเกตแบบมีส่วนร่วม การสนทนากลุ่ม การสอบถาม การเก็บตัวอย่างน้ำมาวิเคราะห์คุณภาพน้ำ การหาค่าระดับความสอดคล้อง (IOC) และวิเคราะห์เนื้อหา (content analysis) ผลการวิจัยมีดังนี้
- บริบทการประมงชายฝั่ง พบว่าการประมงชายฝั่งเป็นอาชีพ และวิถีชีวิตของประชาชนในพื้นที่จะต้องดำเนินงานอย่างเหมาะสมและมีส่วนร่วมของทุกฝ่ายเพื่อให้อาชีพประมงชายฝั่งมีความยั่งยืน และมีการอนุรักษ์ฟื้นฟูทรัพยากรสัตว์น้ำให้มีความอุดมสมบูรณ์ในเวลาเดียวกัน ลักษณะทางกายภาพของอ่าวปากพนัง พบว่า พื้นอ่าวมีลักษณะตื้นเขินมากขึ้น ทรัพยากรสัตว์น้ำลดลง ระบบนิเวศของอ่าวเปลี่ยนแปลงทำให้เกิดผลกระทบต่อการประมงชายฝั่ง มีดินตะกอนในอ่าวปากพนังเพิ่มขึ้น สภาพเศรษฐกิจครัวเรือนของชาวประมงชายฝั่งมีรายได้น้อย ซึ่งเป็นผลจากการที่ไม่มีการอนุรักษ์และพัฒนาการประมงชายฝั่งอย่างยั่งยืน กิจกรรมประมงชายฝั่งให้มีรายได้มากขึ้น แต่ชาวประมงชายฝั่งมีปัญหาเกี่ยวกับกรรมสิทธิ์ที่ดินในการตั้งถิ่นฐานทำให้ขาดความรักในท้องถิ่นตน มีผลต่อการสนับสนุนเงินทุนจากภาครัฐในการประกอบอาชีพ
- ผลการพัฒนารูปแบบการสร้างคุณค่าร่วมเพื่อการจัดการประมงชายฝั่ง พบว่า รูปแบบประกอบด้วยขั้นตอน กิจกรรมและการประเมินผล 4 ด้าน คือ ด้านการอนุรักษ์และฟื้นฟูทรัพยากรเกี่ยวกับประมงชายฝั่ง ด้านการมีส่วนร่วมของบุคลากรภาครัฐและประชาชน ด้านการใช้เทคโนโลยีที่เหมาะสมในการประกอบอาชีพประมงชายฝั่ง และด้านการแปรรูปผลิตภัณฑ์สัตว์น้ำและการตลาด และมีการกำหนดผลลัพธ์ไว้เฉพาะ โดยข้อเสนอแนะเพื่อรูปแบบมีค่าดัชนีความสอดคล้องเท่ากับ 0.86 และมีผลการทดลองคือได้ข้อเสนอเพื่อปรับปรุงและเพิ่มเติมกิจกรรมแต่ละด้านในรูปแบบให้สอดคล้องกับบริบทจริงมากขึ้น
- ผลการประเมินประสิทธิผลจากการใช้รูปแบบ พบว่า มีการวางแผนอนุรักษ์และฟื้นฟูมีทรัพยากรสัตว์น้ำเพิ่มขึ้น ผู้บริหารท้องถิ่นมีความตระหนักในการร่วมมือกับชุมชน ชาวประมงชายฝั่งมีความสามัคคีในการร่วมกันจัดกิจกรรมอนุรักษ์ทรัพยากร มีแผนพัฒนาอาชีพประมงชายฝั่งให้เกิดความยั่งยืนเพื่อนำไปสู่การมีคุณภาพชีวิตที่ดีขึ้นของชาวประมงชายฝั่ง
เอกสารอ้างอิง
Department of Environmental Quality Encouragement. 2004. Rehabilitation of Pakpanang Basin by Community Strength. Dept. of Env. Quality Encouragement. Bangkok.Ministry of Natural Resources and Environment.
Chankeo, K. 2003. Mixed Method of Environmental Management. Kasetsart University
press. Bangkok: Faculty of Environment, Kasetsart University.
Juspalo, C. 2013. Model of Self Reliance in Coastal Resource Management. Bangkok: of
Kho Sarai Island Sa tun Province.
Sungkep, T. 2013. Sustainable Development 2 th: Bangkok: Press of Chula longkorn University.
Doungsuwan, N. 2013. Sustainable Indication for Fishery Resource by Catching in
Songkhla lake, Ph.D Thesis in Environmental Management. Songkla Songklanakarin
University.
Wanakunakorn, N. 2003. Charm of Pak Panang Mallet . Memorabilia Commemorative Book
Mrs. Huai Lert Khunakorn Nakhon Si Thammarat Province.
Phairat, B (Editor). 2017. Constitution of the Kingdom 2017 of Thailand 2017. Nonthaburi:
Thanarat Printing.
Wimolsiri. P. 2016. Twenty Year National Strategy for the Future of Thailand for
Security, Wealth and Sustainability. Bangkok: Secretariat National Economic and
Social Development Board.
KraiwongB. 2001. Public Participation in Mangrove Conservation and Rehabilitation. Master of Arts Thai Studies Branch Thaksin University, Songkhla University.
Jehama, M and the Faculty. 2016. Project on creating knowledge about food transformation in the community. Some local fisheries In Pattani Province Area. Complete Research Report For Local Areas, Bangkok: The Thailand Research Fund (TRF).
Petchpradap M. 2018. A group of white shrimp occupation of farmers in Rawa Subdistrict,
Ranot District, Songkhla Province. Master of Arts Thesis Learning Council for Everyone (Life).
Wongprasert R. . 2013. Creating common value Best Practices for Society. Journal of Public Administration. 33 (3). July - September.p.75-81.
Kanthathapong S. Kiattichai Kalasin, and Phannaphatr Savetpanuvong. 2016. “Factors of partners affecting the success of creating value using Together with society”. Journal of Research and Development. KMUTT 39(4). October - December. P.649-659.
Chankeo, K. 2003. Mixed Method of Environmental Management. Kasetsart University
press. Bangkok: Faculty of Environment, Kasetsart University.
Juspalo, C. 2013. Model of Self Reliance in Coastal Resource Management. Bangkok: of
Kho Sarai Island Sa tun Province.
Sungkep, T. 2013. Sustainable Development 2 th: Bangkok: Press of Chula longkorn University.
Doungsuwan, N. 2013. Sustainable Indication for Fishery Resource by Catching in
Songkhla lake, Ph.D Thesis in Environmental Management. Songkla Songklanakarin
University.
Wanakunakorn, N. 2003. Charm of Pak Panang Mallet . Memorabilia Commemorative Book
Mrs. Huai Lert Khunakorn Nakhon Si Thammarat Province.
Phairat, B (Editor). 2017. Constitution of the Kingdom 2017 of Thailand 2017. Nonthaburi:
Thanarat Printing.
Wimolsiri. P. 2016. Twenty Year National Strategy for the Future of Thailand for
Security, Wealth and Sustainability. Bangkok: Secretariat National Economic and
Social Development Board.
KraiwongB. 2001. Public Participation in Mangrove Conservation and Rehabilitation. Master of Arts Thai Studies Branch Thaksin University, Songkhla University.
Jehama, M and the Faculty. 2016. Project on creating knowledge about food transformation in the community. Some local fisheries In Pattani Province Area. Complete Research Report For Local Areas, Bangkok: The Thailand Research Fund (TRF).
Petchpradap M. 2018. A group of white shrimp occupation of farmers in Rawa Subdistrict,
Ranot District, Songkhla Province. Master of Arts Thesis Learning Council for Everyone (Life).
Wongprasert R. . 2013. Creating common value Best Practices for Society. Journal of Public Administration. 33 (3). July - September.p.75-81.
Kanthathapong S. Kiattichai Kalasin, and Phannaphatr Savetpanuvong. 2016. “Factors of partners affecting the success of creating value using Together with society”. Journal of Research and Development. KMUTT 39(4). October - December. P.649-659.
ดาวน์โหลด
เผยแพร่แล้ว
2020-06-25
ฉบับ
ประเภทบทความ
Research
