แนวทางการจัดการขยะมูลฝอยในชุมชนริมฝั่งแม่น้ำบางนรา กรณีศึกษา ชุมชนกาแลตาแป ชุมชนกาแลปาแย และชุมชนตลาดเก่า

-

บทคัดย่อ

การวิจัยนี้ศึกษาแนวทางการจัดการขยะมูลฝอยในชุมชนริมฝั่งแม่น้ำบางนรา กรณีศึกษา ชุมชนกาแลตาแป ชุมชนกาแลปาแย และชุมชนตลาดเก่า จังหวัดนราธิวาส โดยมีวัตถุประสงค์ 1) เพื่อศึกษาสาเหตุของการก่อให้เกิดขยะมูลฝอยในชุมชนริมฝั่งแม่น้ำบางนรา 2) เพื่อศึกษาผลกระทบจากปัญหาขยะมูลฝอยที่เกิดขึ้นในชุมชนริมฝั่งแม่น้ำบางนรา 3) เพื่อศึกษาแนวทางในการจัดการปัญหาขยะมูลฝอยและสร้างรายได้จากขยะมูลฝอยในชุมชนริมฝั่งแม่น้ำบางนรา ใช้รูปแบบการวิจัยแบบผสานวิธี (Mixed Methods Research) โดยแบ่งกลุ่มตัวอย่างและผู้ให้ข้อมูลหลักออกเป็น 2 กลุ่ม ได้แก่ กลุ่มที่ 1 กลุ่มตัวอย่าง จำนวน 335 คน จาก 3 ชุมชน ได้แก่ ชุมชนกาแลตาแป ชุมชนกาแลปาแย และชุมชนตลาดเก่า กลุ่มที่ 2 ผู้ให้ข้อมูลหลัก จำนวน 3 คน ได้แก่ หัวหน้ากองสาธารณสุขและสิ่งแวดล้อม เจ้าพนักงานสาธารณสุขชำนาญงาน และพนักงานกองสาธารณสุขและสิ่งแวดล้อม โดยใช้วิธีคัดเลือกแบบเฉพาะเจาะจง เครื่องมือที่ใช้ในเก็บรวบรวมข้อมูล ประกอบด้วย แบบสอบถาม (Questionnaire) และแบบสัมภาษณ์เชิงลึก (In-depth Interview) วิเคราะห์ข้อมูลโดยใช้โปรแกรมวิเคราะห์สถิติสำเร็จรูป และการวิเคราะห์ข้อมูลเชิงพรรณนา (Descriptive Statistics)

          ผลการวิจัยพบว่า 1) สาเหตุของเกิดขยะมูลฝอยมาจากพฤติกรรมการบริโภคของประชาชน การขยายตัวของชุมชน ร้านค้าในพื้นที่ไม่ได้มีการคัดแยกประเภทขยะมูลฝอยก่อนนำไปกำจัด ขยะมูลฝอยลอยมาตามกระแสน้ำกองรวมกันที่ริมแม่น้ำบางนราเกิดการสะสมของขยะมูลฝอยเป็นจำนวนมาก 2) ผลกระทบจากปัญหาขยะมูลฝอยมี 6 ด้าน ได้แก่ ด้านผลกระทบระยะยาว ด้านสิ่งแวดล้อม ด้านสุขอนามัย ด้านสังคม ด้านคุณภาพชีวิต และด้านเศรษฐกิจ 3) ชุมชนริมฝั่งแม่น้ำ       บางนราควรนำหลัก 3R เข้ามาใช้ในการจัดการปัญหาขยะมูลฝอยในพื้นที่ ครัวเรือนควรคัดแยกขยะมูลฝอยที่ต้นทาง คือ ให้ครัวเรือนในชุมชนแต่ละครัวเรือนคัดแยกขยะมูลฝอยก่อนนำไปทิ้ง ณ จุดรวบรวมขยะมูลฝอยหรือก่อนการนำไปกำจัด รวมถึงทางเทศบาลเมืองนราธิวาสควรส่งเสริมโครงการอบรมให้ความรู้แก่ชุมชนในพื้นที่ในการคัดแยกขยะมูลฝอย การกำจัดขยะมูลฝอยแต่ละประเภทให้ถูกต้องตามหลักสุขาภิบาล