การวิเคราะห์ต้นทุน ผลตอบแทน และความเสี่ยง กรณีศึกษาการปลูกพืชผักเชิงพาณิชย์ในพื้นที่ตำบลท่าซอม อำเภอหัวไทร จังหวัดนครศรีธรรมราช

นลินี   ทินนาม; พรเพ็ญ ทิพยนา

ผู้แต่ง

นลินี ทินนาม ศูนย์ความเป็นเลิศด้านการวิเคราะห์โลจิสติกส์และธุรกิจ สำนักวิชาการจัดการ มหาวิทยาลัยวลัยลักษณ์
พรเพ็ญ ทิพยนา ศูนย์ความเป็นเลิศด้านการวิเคราะห์โลจิสติกส์และธุรกิจ สำนักวิชาการจัดการ มหาวิทยาลัยวลัยลักษณ์

คำสำคัญ:

ต้นทุน , ผลตอบแทน, ความเสี่ยง , พืชผัก, พืชผักเชิงพาณิชย์

บทคัดย่อ

บทความนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาต้นทุน ผลตอบแทน และความเสี่ยงในการปลูกพืชผัก 5 ชนิด ได้แก่ พริกชี พริกเขียว กะหล่ำปลี ฟักทอง และฟักแฟง ของเกษตรกรในตำบลท่าซอม อำเภอหัวไทร จังหวัดนครศรีธรรมราช ใช้แบบสัมภาษณ์แบบมีโครงสร้าง โดยสัมภาษณ์เชิงลึกเกษตรกร 48 ราย และวิเคราะห์ข้อมูลเชิงปริมาณโดยใช้ ความถี่ ร้อยละ ค่าเฉลี่ย ค่าเบี่ยงเบนมาตรฐาน และสัมประสิทธิ์ความแปรปรวน

ผลการศึกษาพบว่า การปลูกพืชผัก 5 ชนิด เมื่อจำแนกต้นทุนตามระยะปลูก ต้นทุนส่วนใหญ่ คือ ระยะเพาะปลูก แต่เมื่อจำแนกต้นทุนตามประเภทของต้นทุน ต้นทุนส่วนใหญ่ คือ ค่าแรงงานและค่าปุ๋ย และในการปลูกผัก 5 ชนิดดังกล่าว พบว่า การปลูกพริกชีให้ผลตอบแทนสูงสุดและมีต้นทุนและค่าใช้จ่ายต่ำที่สุด แต่เมื่อพิจารณาความเสี่ยงต่อหนึ่งหน่วยผลตอบแทนหรือค่าสัมประสิทธิ์ความแปรปรวน พบว่า ควรปลูกกะหล่ำปลี เป็นอันดับแรกเนื่องจากมีความเสี่ยงต่ำที่สุด แต่ไม่ควรปลูกพักแฟงเนื่องจากมีความเสี่ยงสูงที่สุด

เอกสารอ้างอิง

กระทรวงเกษตรและสหกรณ์ กรมส่งเสริมการเกษตร. (2560). สารสนเทศการเกษตร. การปรับปรุงทะเบียนเกษตร. http://farmer.doae.go.th/

กองพันธ์ ยศกิจ สมจิต โยธะคง สินีนุช และครุฑเมือง แสนเสริม. (2555,4-5, กันยายน 2555). การผลิตและการตลาดพริกขี้หนูใหญ่ฤดูแล้งของเกษตรกรในอำเภอเกษตรสมบูรณ์ จังหวัดชัยภูมิ.[Paper presentation], การประชุมเสนอผลงานวิจัยระดับบัณฑิตศึกษา มหาวิทยาลัยสุโขทัยธรรมาธิราช ครั้งที่ 2, นนทบุรี, ประเทศไทย.

กุศล ทองงาม, ชาญชัย แสงชโยสวัสดิ์, และณัฐภัทร สุวรรณโฉม. (2557). ระบบพืชและผลตอบแทนเชิงเศรษฐกิจจากการผลิตพืชบนพื้นที่สูง จังหวัดน่าน. แก่นเกษตร, 42. (ฉบับพิเศษ 2).

จิรัฐ เจนพึ่งพร, โสมรัศมิ์ จันทรัตน์, วิษณุ อรรถวานิช, และบุญธิดา เสงี่ยมเนตร. (2562). พลวัตรการทำเกษตรไทย และนัยต่อผลตอบแทนและความเสี่ยงของครัวเรือนเกษตร [สถาบันวิจัยเศรษฐกิจป๋วย อึ๊งภากร] https://www.pier.or.th/abridged/2019/14/

ชัยยศ สัมฤทธิ์สกุล. (2559). ต้นทุนและผลตอบแทนของเกษตรกรผู้ปลูกกระเพราและโหระพา: การเปรียบเทียบระหว่างการปลูกแบบปฏิบัติตามมาตรฐานการปฏิบัติทางการเกษตรที่ดีและการปลูกแบบทั่วไป. วารสารวิทยาการจัดการสมัยใหม่, 9(2), 68-83.

ดุษฎี พรหมทัต, (2559). ต้นทุน ผลตอบแทนและวิถีการตลาดของผักปลอดภัย: กรณีศึกษาผักบุ้งจีน. กรุงเทพมหานคร: มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีราชมงคลสุวรรณภูมิ.

ตลาดหลักทรัพย์แห่งประเทศไทย ศูนย์ส่งเสริมการพัฒนาความรู้ตลาดทุน. (2557). ตลาดการเงินและการลงทุนในหลักทรัพย์. พิมพ์ครั้งที่ 21. กรุงเทพฯ: อมรินทร์พริ้นติ้งแอนด์พับลิชชิ่ง.

เธียรชัย พันธ์คง, จตุรภัทร จันทร์ทิตย์, และแก้วคณิต สุวรรณอ่อน. (2558). การวิเคราะห์ต้นทุน ผลตอบแทน และประสิทธิภาพการผลิตผักปลอดภัยจากสารพิษ ในตำบลบางเหรียง อำเภอควนเนียง จังหวัดสงขลา. วารสารศรีนครินทร์วิโรฒวิจัยและพัฒนา (สาขามนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์), 7(13), 63-70.

บุญฤทธิ์ เผือกวัฒนะ. (2563). อินทร์สอง มะโนเกี๋ยง จบวิศวะ มาปลูกฟักทองและพืชอื่น สร้างรายได้ทุกฤดูกาล ที่บ้านบ่อแก้ว แพร่. เทคโนโลยีการเกษตร. https://www.technologychaoban.com/ bullet-news-today/article_164800

ปริยดา สุขเจริญสิน. (2561). การตัดสินใจทางการเงินเพื่อเพิ่มมูลค่าของกิจการ. กรุงเทพฯ: คณะพัฒนาการเศรษฐกิจ สถาบันบัณฑิตพัฒนบริหารศาสตร์.

พรอนงค์ บุษราตระกูล. (2548). การลงทุนพื้นฐานและการประยุกต์. กรุงเทพฯ: จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.

พิมพ์รัก พุ่มเจริญ. (2559). ปัจจัยที่ส่งผลต่อพฤติกรรมการจัดทำบัญชีรายรับ-รายจ่ายของเกษตรกรและแนวทางในการส่งเสริมให้เกษตรกรมีการจัดทำบัญชีรายรับ-รายจ่ายที่เหมาะสม คณะพาณิชยศาสตร์และการบัญชี: มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์.

มหาวิทยาลัยทักษิณ สำนักงานมหาวิทยาลัย ฝ่ายแผนงาน. (2555). คู่มือการบริหารความเสี่ยง. http://planning.tsu.ac.th/page.php?idm=4&mid=416.

มหาวิทยาลัยวลัยลักษณ์, (2560). แบบเสนอข้อเสนอโครงการวิจัยประกอบการเสนอของบประมาณ ปีงบประมาณ 2559 (โครงการ การสร้างความมั่นคงด้านอาชีพในพื้นที่ลุ่มน้ำปากพนัง จังหวัดนครศรีธรรมราช) [เอกสารไม่ได้ตีพิมพ์]. มหาวิทยาลัยวลัยลักษณ์.

วิลาวัณย์ ดึงไตรย์ภพ และปานแก้วตา ลัคนาวานิช. (2561). การประยุกต์ใช้แนวคิดต้นทุนฐานกิจกรรมเพื่อศึกษาต้นทุนการปลูกปาล์มน้ำมันในจังหวัดนครศรีธรรมราช. WMS Journal of Management, 7 (Special Issue), 54-73.

สาธิต อดิตโต. (2556). การเปรียบเทียบการรับรู้ความเสี่ยงและการจัดการความเสี่ยงทางการเกษตรของเกษตรกรผู้ปลูกข่าวในจังหวัดขอนแก่น. วารสารแก่นเกษตร, 40(3), 285-294.

สมนึก เอื้อจิระพงษ์พันธ์. (2547). การบัญชีต้นทุน 2 (Cost Accounting 2). (พิมพ์ครั้งที่ 3). กรุงเทพฯ: ท้อปแมคกรอ-ฮิล.

สมนึก เอื้อจิระพงษ์พันธ์. (2549). การบัญชีต้นทุน 1 (Cost Accounting 1). กรุงเทพฯ: ท้อปแมคกรอ-ฮิล.

สมบูรณ์ เจริญจิระตระกูล. (2537). เศรษฐศาสตร์การผลิตและการจัดการทางการเกษตร. สงขลา:ภาควิชาเศรษฐศาสตร์เกษตรและทรัพยากรธรรมชาติ คณะทรัพยากรธรรมชาติ มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์.

สุทธิจิตต์ เชิงทอง. (2548). เศรษฐกิจการผลิตและการตลาดผักปลอดสารพิษในจังหวัดสุราษฎร์ธานี.กรุงเทพมหานคร: สำนักงานกองทุนสนับสนุนการวิจัย.

สุภาวดี ขุนทองจันทร์. (2556). การวิเคราะห์ต้นทุนและผลตอบแทนกะหล่ำปลีของเกษตรกรลาวภายใต้ข้อตกลงการผลิตในระบบพันธะสัญญาไทย-ลาว. วารสารบริหารธุรกิจ คณะพาณิชยศาสตร์และการบัญชี, มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์. 36(140), 56-70.

สุภาวดี ขุนทองจันทร์. (2559). ต้นทุนผลตอบแทนของเกษตรกรผู้ปลูกพริกพื้นเมืองหัวเรือในเชิงเศรษฐกิจและสังคม. วารสารมหาวิทยาลัยศิลปากร, 36(3), 169-185.

เสกศักดิ์ จำเริญวงศ์. (2554).การบริหารการเงินธุรกิจ: แนวคิดและแนวปฏิบัติ. พิมพ์ครั้งที่ 2. ปทุมธานี: โรงพิมพ์มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์.

องค์การบริหารส่วนตำบลท่าซอม. (2560). สภาพและข้อมูลพื้นฐาน. องค์การบริหารส่วนตำบลท่าซอม. http://www.tasorm.go.th/general1. php.

Baloch, R. A., Baloch, S. U., Baloch, S. K., Baloch, H. N., Badini, S. A., Bashir, W., Baloch, A. B.h., & Baloch, J. (2014). Economic Analysis of Onion (Allium cepa L.) Production and Marketing in District Awaram, Balochistan. Journal of Economics and Sustainable Development. 5(24): 192-205.

Choudhary, V. P. D., Alessandro, S., Giertz, A., Suit, K.C., Johnson, T. J., Baedeker, T.,& Caballero, R. J. (2016). Agricultural Sector Risk Assessment: Methodological Guidance for Practitioners. Agricultural Global Practice Discussion Paper 10. 8-9. Retrieved September 20, 2017, from http:// documents.worldbank.org/curated/en/ 58656146 7994685817/pdf/100320-WP-P147595-Box394840B-PUBLIC-01132016.pdf

Singh, HL., Sharma, Anudatt., & Kumar, Teshu. (2016). Economic Analysis of Vegetable Production in Meerut District of Uttar Pradesh. International Journal of Tropical Agriculture, 34(3), 727-731.