กลวิธีการบรรเลงระนาดเอกเพลงแขกลพบุรี เถา ทางบางคอแหลม ของครูนัฐพงศ์ โสวัตร ตามแนวทางครูประสิทธิ์ ถาวร (ศิลปินแห่งชาติ)

บทคัดย่อ

                การศึกษานี้ มีวัตถุประสงค์ 2 ประการ คือ วิเคราะห์โครงสร้างลักษณะทำนองและจังหวะของเพลงแขกลพบุรี เถา ทางบางคอแหลม และวิเคราะห์กลวิธีและกลอน การบรรเลงระนาดเอกเพลงแขกลพบุรี เถา  ทางบางคอแหลม ของครูนัฐพงศ์ โสวัตร ตามแนวทางครูประสิทธิ์ ถาวร (ศิลปินแห่งชาติ) ผลการวิจัยพบดังนี้

              ผลการวิจัยพบว่า ประวัติเพลงแขกลพบุรี เถา ทางบางคอแหลมพบว่า เพลงแขกลพบุรี เถา ทางบางคอแหลม หลวงประดิษฐไพเราะ (ศร ศิลปบรรเลง) เป็นผู้ประพันธ์ทำนองในอัตราจังหวะสามชั้น ต่อมาครูประสิทธิ์ ถาวร ได้ประพันธ์ทำนองในอัตราจังหวะสองชั้นและอัตราจังหวะชั้นเดียวเพิ่มเติมจนครบเถา ในการบรรเลงเพลงแขกลพบุรี เถา ทางบางคอแหลม จากรายการแสดงศูนย์สังคีตศิลป์ ธนาคารกรุงเทพ ครั้งที่ 343 วันศุกร์ที่ 26 มิถุนายน 2529 มีผู้อยู่ในวงบรรเลงทั้งหมด 8 ท่าน โดยครูนัฐพงศ์ โสวัตร เป็นผู้บรรเลงระนาดเอกในครั้งนั้น ควบคุมวงโดยครูประสิทธิ์ ถาวร ท่านให้ความสำคัญในเรื่องความไพเราะของเพลงเป็นสำคัญ โดยมุ่งเน้นกระบวนการฝึกบรรเลงระนาดเอกเป็นพิเศษ เนื่องจากทางเพลงนี้มีความยากในการบรรเลง ดังนั้นผู้ที่จะบรรเลงเพลงแขกลพบุรี เถา ทางบางคอแหลมได้นั้นจะต้องมีพื้นฐานที่ดี มีพละกำลัง อีกทั้งต้องมีไหวพริบ ที่ดี โครงสร้างลักษณะของเพลงแขกลพบุรี เถา ทางบางคอแหลม เป็นเพลงประเภททยอย หน้าทับสองไม้ลูกโยน บันไดเสียงที่อยู่ในระดับเสียง ทางนอก ทางใน และทางเพียงออล่าง กลวิธีและสำนวนกลอนระนาดเอกที่ปรากฏประกอบด้วย พบกลวิธีทั้งหมด 8 วิธีการ ได้แก่ การตีสะบัด การตีสะเดาะ การตีขยี้ การตีรัว การตีกวาด การตีไขว้มือ  การตีปริบ และกลวิธีพิเศษเฉพาะ และพบสำนวนกลอน ทั้งหมด 5 สำนวน ได้แก่ กลอนไต่ลวด กลอนร้อยลูกโซ่ กลอนเดินตะเข็บ กลอนย้อนตะเข็บ และกลอนสับ