The Selection and Adaptation of Foreign Loanwords in Isan Royal Tribute Songs: A Case Study of the Pong Lang Traditional Music Competition by the Department of Physical Education

Main Article Content

ว่าที่ ร.ต. ธนพล สกลสุนทรเทพา สุดายงค์

Abstract

งานวิจัยนี้เป็นการศึกษาเชิงคุณภาพ โดยมีเป้าหมายเพื่อตรวจสอบการคัดเลือกและการปรับใช้คำยืมจากภาษาต่างประเทศในบทเพลงถวายพระบรมราชานุญาตภาคอีสานที่นำเสนอในการประกวดดนตรีพื้นบ้านปงลัง ซึ่งจัดโดยกรมพลศึกษา ระหว่างปี พ.ศ. 2565-2567 ข้อมูลประกอบด้วยบทเพลง 30 เพลงที่เผยแพร่บน YouTube ซึ่งแต่งขึ้นเพื่อถวายพระบรมราชานุญาตสมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ ผลการศึกษาพบข้อสรุปหลัก 4 ประการ ดังนี้ 1) คำยืมจากภาษาบาลี-สันสกฤต: คำเหล่านี้ทำหน้าที่เป็นเครื่องมือทางภาษาหลักในการสร้างความเป็นทางการและความศักดิ์สิทธิ์ในภาษา โดยแบ่งออกเป็น 5 กลุ่มการใช้งาน ได้แก่ พระนามและพระราชอิสริยยศ พระบรมราชานุญาต ความยิ่งใหญ่และความเมตตา การแสดงความเคารพ คำมงคลและคำอวยพร และคำศัพท์เฉพาะทางศาสนา 2) คำยืมจากภาษาเขมรโบราณ: คำเหล่านี้มีบทบาทในการเสริมสร้างลักษณะราชสำนักของภาษา โดยปรากฏในรูปของคำศัพท์มาตรฐานของราชสำนัก 3) การบูรณาการภาษาต่างประเทศเข้ากับภาษาอีสาน: ซึ่งรวมถึงเทคนิคต่างๆ เช่น การสร้างความกลมกลืนทางเสียงและสัมผัสโดยใช้การสัมผัสอักษรและการสัมผัสสระ (การเล่นกับเสียงพยัญชนะและสระ) การแทรกบทสวดภาษาบาลีลงในบางส่วนของเพลงเพื่อเพิ่มความลึกลับและความศักดิ์สิทธิ์ และการสร้างคำใหม่โดยการผสมผสานภาษาต่างประเทศเข้ากับภาษาไทย 4) การเปลี่ยนแปลงทางเสียงและความหมาย: พบ 2 ประเภทหลัก คือ 4.1) การเปลี่ยนแปลงทางเสียง: การตัดเสียง (การละเว้นเสียง) และการเปลี่ยนเสียง 4.2) การเปลี่ยนแปลงทางความหมาย: ความหมายและการขยายความหมาย


แม้ว่าโครงสร้างทางภาษาและรูปแบบการประพันธ์หลักจะยังคงอยู่ในรูปแบบต่างๆ ของภาษาอีสาน แต่ผู้ประพันธ์ได้คัดเลือกและผสมผสานคำยืมจากภาษาต่างประเทศอย่างพิถีพิถัน โดยเฉพาะอย่างยิ่งคำยืมจากภาษาบาลีและสันสกฤต และปรับเปลี่ยนอย่างมีนัยสำคัญ คำยืมเหล่านี้ทำหน้าที่เป็นกลไกทางภาษาเพื่อยกระดับและทำให้ภาษาดูศักดิ์สิทธิ์และเหมาะสมกับบริบทของราชสำนัก นี่แสดงให้เห็นถึงศักยภาพของภาษาถิ่นในการบูรณาการองค์ประกอบทางภาษาที่มีสถานะสูงอย่างกลมกลืนเพื่อรับใช้เป้าหมายทางวัฒนธรรม

Article Details

How to Cite
สุดายงค์ ว. ร. ธ. ส. (2026). The Selection and Adaptation of Foreign Loanwords in Isan Royal Tribute Songs: A Case Study of the Pong Lang Traditional Music Competition by the Department of Physical Education. Humanities and Social Sciences Journal, Ubon Ratchathani Rajabhat University, 17(1), 170–185. retrieved from https://so01.tci-thaijo.org/index.php/humanjubru/article/view/284493
Section
Research Article

References

กระทรวงวัฒนธรรม. (2563). สมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ พระบรรมราชชนนีพันปีหลวง.

กรุงเทพฯ: รุ่งศิลป์การพิมพ์.

ไก่ทอด โปรดักชั่น. (2565). เทิดพระเกียรติ | วงโปงลางกาฬสินธุ์พิทยาสรรพ์. สืบค้นเมื่อ 27 สิงหาคม

, จาก https://youtu.be/Cief7OsjfIo?si=vD82tGolT6C_1tGD.

. (2565). เทิดพระเกียรติ | วงโปงลางขุนหาญอีสานศิลป์. สืบค้นเมื่อ 27 สิงหาคม 2565,

จาก https://youtu.be/WM2as0K5_6U?si=4z9cfKRQP1r6gG6j.

. (2565). เทิดพระเกียรติ | วงโปงลางดอกชงโค. สืบค้นเมื่อ 27 สิงหาคม 2565, จาก

https://youtu.be/cSpnOorqNRk?si=Oaxko1gYYZPqfNuh.

. (2565). เทิดพระเกียรติ | วงโปงลางมูนมังฝั่งน้ำโขง. สืบค้นเมื่อ 27 สิงหาคม 2565,

จาก https://youtu.be/K7Ri_ZM7X20?si=RbaelPABx703dVpY.

. (2565). เทิดพระเกียรติ | วงโปงลางศิลป์อีสาน. สืบค้นเมื่อ 27 สิงหาคม 2565, จาก https://youtu.be/O3g-

sR6M5O0?si=KZpmC8e3n7fnI1k-.

. (2565). เทิดพระเกียรติ | วงโปงลางสินไซ. สืบค้นเมื่อ 27 สิงหาคม 2565, จาก https://youtu.be/kkGzj6-9NXE?

si=v8aAJcj13bzHid7t.

. (2565). เทิดพระเกียรติ | วงโปงลางออนซอนอีสาน. สืบค้นเมื่อ 27 สิงหาคม 2565,

จาก https://youtu.be/AkneVjCFKcw?si=whtnBptS_0lPSY1J.

. (2566). เทิดพระเกียรติ (วงโปงลางเพชรพลาญชัย). สืบค้นเมื่อ 27 สิงหาคม 2566,

จาก https://youtu.be/oJWJI5muAXM?si=1QRNCRK1J4-3VSlj.

. (2566). เทิดพระเกียรติ (วงโปงลางมูนมังฝั่งน้ำโขง). สืบค้นเมื่อ 27 สิงหาคม 2566,

จาก https://youtu.be/wHhzMLY6dP0?si=OM0jYv2VG-BblY1k.

. (2566). เทิดพระเกียรติ (วงโปงลางศิลป์อีสาน). สืบค้นเมื่อ 27 สิงหาคม 2566, จาก

https://youtu.be/hhQinj3RIPw?si=kp_Oxi-T0r5NgDMp.

. (2566). เทิดพระเกียรติ (วงโปงลางอรรคฮาตสี). สืบค้นเมื่อ 19 สิงหาคม 2566, จาก

https://youtu.be/wXPINq5IsVQ?si=76d3UgWxVKEBcGlq.

. (2566). เทิดพระเกียรติ (วงโปงลางออนซอนอีสาน). สืบค้นเมื่อ 19 สิงหาคม 2566, จาก

https://youtu.be/wetC9SSmFDQ?si=WsuABBQSzmvogBrI.

. (2567). เทิดพระเกียรติ - วงโปงลางบุญวัฒนา. สืบค้นเมื่อ 27 สิงหาคม 2567, จาก

https://youtu.be/pSLEFBmpJBs?si=GuhB8tRWNO8AXs2N.

. (2567). เทิดพระเกียรติ - วงโปงลางผดุงนารี. สืบค้นเมื่อ 27 สิงหาคม 2567, จาก https://youtu.be/-w_uTfCeXZQ?

si=FXBTa_7MoXwm9Kb9.

ไก่ทอด โปรดักชั่น. (2566). เทิดพระเกียรติ (วงโปงลางสินไซ). สืบค้นเมื่อ 19 สิงหาคม 2566, จาก

https://youtu.be/WaFeSkUKefk?si=S4XohuFkOtoaLfyp.

. (2567). เทิดพระเกียรติ - วงโปงลางเพชรชื่นชม. สืบค้นเมื่อ 27 สิงหาคม 2567, จาก

https://youtu.be/nLmo4UrzgYs?si=wAEZudjH4TItmzJB.

. (2567). เทิดพระเกียรติ - วงโปงลางอรรคฮาตสี. สืบค้นเมื่อ 27 สิงหาคม 2567, จาก https://youtu.be/gxiq1n3JOT8?

si=WpWrdb79ZYFwMKLX.

. (2567). เทิดพระเกียรติ (รางวัลชนะเลิศ) - วงโปงลางออนซอนอีสาน. สืบค้นเมื่อ 27

สิงหาคม 2567, จาก https://youtu.be/WYlidBZaDiA?si=5TdqFlP4VQ5JvgYO.

ฉลวย มงคล. (2545). ภาษาเขมร. ชลบุรี: มหาวิทยาลัยบูรพา.

นิพินธุ์ สุวรรณรงค์. (2553). การพัฒนารูปแบบการประพันธ์เพลงลูกทุ่งอีสาน. มหาวิทยาลัยมหาสารคาม

ปรานี วงษ์เทศ. (2525). พื้นบ้านพื้นเมือง. กรุงเทพฯ: เรือนแก้วการพิมพ์

ราชบัณฑิตยสถาน. (2554). พจนานุกรม ฉบับราชบัณฑิตยสถาน พ.ศ. 2554. กรุงเทพฯ: นานมีบุ๊คส์

พับลิเคชั่นส์.

ศิริวรรณ ประสพสุข. (2560). ภาษาต่างประเทศในภาษาไทย. อุบลราชธานี: สาขาวิชาภาษาไทย

คณะมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์ มหาวิทยาลัยราชภัฏอุบลราชธานี.

อีสานร้อยแปด. (2568). พจนานุกรมอีสาน. htts://esan108.com/dict/#gsc.tab=0

Ferguson, C. A. (1959). Diglossia. Word, 15(2), 325-340.

Haugen, E. (1953). The Norwegian Language in America: A Study in Bilingual Behavior.

Philadelphia: University of Pennsylvania Press.

Weinreich, U. (1953). Languages in Contact: Findings and Problems. New York: Linguistic

Circle of New York.