The Authoritarian Consolidation A Comparative Study of Thanom Kiitikachorn and Prayuth Chan-o-cha
Keywords:
Authoritarian Consolidation, Thanom Kiitikachorn, Prayuth Chan-o-chaAbstract
This article examines authoritarian consolidation in Thailand through a cross-period comparison of the governments of Field Marshal Thanom Kittikachorn and General Prayuth Chan-o-cha. It asks how the two regimes stabilized their rule, in what ways their strategies converged or diverged, and how these mechanisms evolved under different structural constraints. The study integrates framework of authoritarian consolidation with “three pillars of authoritarian stability”—legitimation, repression, and co-optation—operationalized across three levels of analysis: macro, meso, and micro. Methodologically, it employs a qualitative Most Similar Systems Design (MSSD) and relies on documentary analysis.
The findings demonstrate continuity in the regimes’ reliance on the three pillars, alongside substantial transformation in the form and logic of these mechanisms. Thanom’s rule exemplifies a traditional military authoritarianism grounded in Cold War security legitimacy and characterized by overt coercion, with co-optation primarily channeled through bureaucratic–military networks. In contrast, Prayuth’s rule represents institutionalized authoritarianism: it invests in rule-based legitimacy and embeds authoritarian control within formal institutions, normalizes repression through lawfare and information governance, and expands co-optation beyond the state apparatus toward state–capital coalitions and mass constituencies via welfare and targeted benefits.
References
ภาษาไทย
Green News. (2025, 20 มีนาคม). “595 คดีใน 9 ปี” คดีฟ้องปิดปากไทย “มากสุดในอาเซียน” PI เผย. Green News. https://greennews.agency/?p=40561
กุลลดา เกษบุญชู. (2550). การเมืองไทยในยุคสฤษดิ์-ถนอม ภายใต้โครงสร้างอำนาจโลก. ภาควิชาความสัมพันธ์ระหว่างประเทศ คณะรัฐศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
จันจิรา ดิษเจริญ. (2565). พลังประชารัฐและการเมืองของการดึงเข้ามาเป็นพวก. วิทยานิพนธ์รัฐศาสตรมหาบัณฑิต, คณะรัฐศาสตร์, จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
ชัชฎา กำลังแพทย์. (2564). ประยุทธ์ไม่ใช่สฤษดิ์ พลวัตรัฐราชการไทยจากยุครุ่งเรืองสู่ยุคถดถอย. Illuminations Editions.
ฐิติกร สังข์แก้ว. (2566). เผด็จการอยู่ยั้งยืนยง: สถาบันประชาธิปไตยในฐานะเครื่องมืออันทรงพลังของระบอบอำนาจนิยมแบบแข่งขันในประเทศไทย. รัฐศาสตร์นิเทศ, 9(1), 1-40.
ณรงศักดิ์ เนียมสอน. (2562). ระบอบเผด็จการอยู่รอดได้อย่างไร: บทบาทของสภานิติบัญญัติแห่งชาติ ปี พ.ศ. 2557-2562. วิทยานิพนธ์รัฐศาสตรมหาบัณฑิต, คณะรัฐศาสตร์, มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์.
The Matter. (2021, February 19). ‘ณัฐชา’ ก้าวไกล เปิดขบวนการ IO ภาค 2 ย้ำ ‘ประยุทธ์’ บริหารล้มเหลว เห็นประชาชนเป็นฝ่ายตรงข้าม. The Matter. https://thematter.co/brief/136123/136123
ทักษ์ เฉลิมเตียรณ. (2552). การเมืองระบบพ่อขุนอุปถัมภ์แบบเผด็จการ (พรรณี ฉัตรพลรักษ์, ประกายทอง สิริสุข, & ธำรงศักดิ์ เพชรเลิศอนันต์, ผู้แปล, พิมพ์ครั้งที่ 3). มูลนิธิโครงการตำราสังคมศาสตร์และมนุษยศาสตร์.
ธรรมนูญการปกครองราชอาณาจักร พุทธศักราช 2515. (2515, 15 ธันวาคม). ราชกิจจานุเบกษา, 89(192), 1–12.
ธำรงศักดิ์ เพชรเลิศอนันต์. (2566). เนื้อในระบอบถนอม: ความสืบเนื่องและเสื่อมถอยของเผด็จการทหาร พ.ศ. 2506 - 2516. ฟ้าเดียวกัน.
ณัฐพงศ์ ปรีสิทธิ์. (2566). ผลกระทบของการรัฐประหาร พ.ศ. 2557 ต่อพัฒนาการของความสัมพันธ์ ระหว่างไทยกับสหรัฐอเมริกา. จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
BBC News Thai. (2017a, May 10). รายงาน: คุมสื่อยุค คสช. เป้าจริงคือ “สื่อออนไลน์”?. https://www.bbc.com/thai/thailand-39858097
BBC News Thai. (2017b, August 16). ประยุทธ์: “ยุทธศาสตร์ความมั่นคงที่สำคัญที่สุดคือสถาบันพระมหากษัตริย์”.
https://www.bbc.com/thai/thailand-40948472
BBC News Thai. (2018, September 29). พรรคพลังประชารัฐ: ใครเป็นใครในผู้ร่วมก่อตั้ง. https://www.bbc.com/thai/thailand-45691152
BBC News Thai. (2019, October 7). กอ.รมน.: จากยุคสงครามเย็น สู่ ไทยแลนด์ 4.0 หน่วยงานความมั่นคงนี้ มีไว้ทำอะไร. https://www.bbc.com/thai/thailand-49963299
ประจักษ์ ก้องกีรติ. (2564). ระบอบประชาธิปไตยและระบอบที่ไม่เป็นประชาธิปไตย: การศึกษาระบอบการเมืองเชิงเปรียบเทียบ. ใน ประจักษ์ ก้องกีรติ (บ.ก.), การเมือง อำนาจ ความรู้: หลักรัฐศาสตร์เบื้องต้น (น. 145-185). สยามปริทัศน์.
ประจักษ์ ก้องกีรติ. (2568). ประชาธิปไตยไทยที่ถดถอย: สมรภูมิการเมืองไทยสู่ความขัดแย้งใหม่ที่ยังไม่จบ (ฐนพงศ์ ลือขจรชัย, ผู้แปล). มติชน.
ประจักษ์ ก้องกีรติ และวีระยุทธ กาญจนชูฉัตร. (2561). ระบอบประยุทธ์ การสร้างรัฐทหาร และทุนนิยมแบบช่วงชั้น. ฟ้าเดียวกัน, 16(2), 7-41.
ปิยบุตร แสงกนกกุล. (2564, 16 พฤษภาคม). เมื่อรัฐก่อ “นิติสงคราม” กับประชาชน เราจะหยุดยั้งมันได้อย่างไร? Progressive Movement. https://progressivemovement.in.th/article/4272/
พวงทอง ภวัครพันธุ์. (2561). ในนามของความมั่นคงภายใน : การแทรกซึมสังคมของกองทัพไทย.ฟ้าเดียวกัน.
ภูริ ฟูวงศ์เจริญ. (2563). การเมืองการปกครองไทย : พัฒนาการทางประวัติศาสตร์ (พ.ศ. 2475 - 2540). คณะรัฐศาสตร์ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์.
รัชภูมิ พลเพชร. (2566). กลไกการแย่งชิงอำนาจรัฐ: ศึกษาเปรียบเทียบรัฐบาลจอมพลถนอม กิตติขจร กับรัฐบาล พ.ต.ท. ทักษิณ ชินวัตร. วิทยานิพนธ์รัฐศาสตรมหาบัณฑิต, คณะรัฐศาสตร์ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์.
รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2511. (2511, 20 มิถุนายน). ราชกิจจานุเบกษา, 85(ฉบับพิเศษ), 1–68.
รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2560. (2560, 6 เมษายน). ราชกิจจานุเบกษา, 134(40 ก), 1–90.
รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย (ฉบับชั่วคราว) พุทธศักราช 2557. (2557, 22 กรกฎาคม). ราชกิจจานุเบกษา, 131(55 ก), 1–17.
ศิปภณ อรรคศรี. (2566). ความสัมพันธ์ของรัฐธรรมนูญ 2560 กับการเปลี่ยนผ่านอำนาจทางการเมืองไทย. วิทยานิพนธ์รัฐศาสตรมหาบัณฑิต, คณะรัฐศาสตร์, จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
สุรชาติ บำรุงสุข. (2558). เสนาธิปไตย: รัฐประหารกับการเมืองไทย. มติชน.
สุรชาติ บำรุงสุข. (2566). ทหารกับประชาธิปไตยไทย : จาก 14 ตุลาฯ สู่ปัจจุบันและอนาคต. มติชน.
สุจิต บุญบงการ. (2562). ทหารกับการพัฒนาการเมืองไทย. มูลนิธิเพื่อการศึกษาประชาธิปไตยและการพัฒนา (โครงการจัดพิมพ์คบไฟ).
อดินันท์ พรหมพันธ์ใจ. (2563). เปรมาธิปไตย: การเมืองไทยระบอบไฮบริด. Illuminations Editions.
อายุษ ประทีป ณ ถลาง (2563). เบื่อ ‘ประยุทธ์’ โรคระบาดที่กำลังลุกลามในสังคมไทย. The101.world. https://www.the101.world/no-more-prayut/
อุเชนทร์ เชียงเสน. (2566). เส้นทางของการสร้างระบอบอำนาจนิยมที่มีการเลือกตั้งในประเทศไทย พ.ศ. 2549 -2566. วิทยานิพนธ์ปรัชญาดุษฎีบัณฑิต, คณะรัฐศาสตร์, มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์.
iLaw. (2017, November 8). “มาตรา 44” ไม่โดดเดี่ยว: เผด็จการในอดีตมีทั้งมาตรา 17, 21, 27 ส่วนใหญ่ใช้อำนาจแทนศาล. https://www.ilaw.or.th/articles/16647
iLaw. (2022, March 7). สองปี พ.ร.ก.ฉุกเฉินฯ หยุดอ้างโรคระบาด รักษาอำนาจให้ประยุทธ์. https://www.ilaw.or.th/articles/5097
iLaw. (2025, March 25). เปิดขบวนการไอโอกองทัพ ภายใต้รัฐบาลแพทองธาร ประธานสั่งตัด สั่งห้ามอภิปราย. https://www.ilaw.or.th/articles/51827
ภาษาอังกฤษ
Cassani, A., & Tomini, L. (2019). Autocratization in post-Cold War political regimes. Palgrave Macmillan.
Chambers, P. (2024). Praetorian kingdom: A history of military ascendancy in Thailand. ISEAS –Yusof Ishak Institute.
Gerschewski, J. (2013). The three pillars of stability: Legitimation, repression, and co-options in autocratic regimes. Democratization, 20(1), 13-38.
Göbel, C. (2011). Authoritarian consolidation. European Political Science, 10(2), 176–190.
Kongkirati, P. (2018). HAUNTED PAST, UNCERTAIN FUTURE: The fragile transition to military-guided semi-authoritarianism in Thailand. Southeast Asian Affairs, 2018(1), 363–376.
Nethipo, V., Kuhonta, E. M., & Horatanakun, A. (2023). Regime consolidation through deinstitutionalisation: A case study of the 2019 elections in Thailand. Journal of Current Southeast Asian Affairs, 42(2), 265–285.
Schmitz, D. F. (2006). The United States and right-wing dictatorships, 1965–1989. Cambridge University Press.