การพัฒนาการจัดทำบัญชีของกลุ่มวิสาหกิจชุมชนแปรรูปสมุนไพรในจังหวัดเลย

บทคัดย่อ

งานวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาปัจจัยที่มีอิทธิพลต่อประสิทธิภาพการจัดทำบัญชีและพัฒนาคู่มือการจัดทำบัญชี รวมถึงประเมินผลการเรียนรู้และความพึงพอใจในการจัดทำบัญชีของสมาชิกกลุ่มวิสาหกิจชุมชนแปรรูปสมุนไพรในจังหวัดเลย งานวิจัยนี้เป็นการวิจัยแบบผสมผสาน เชิงปริมาณและเชิงกึ่งทดลอง โดยดำเนินการเก็บรวบรวมข้อมูลระหว่างเดือนพฤศจิกายน 2567 ถึง เดือนธันวาคม 2567 กลุ่มตัวอย่างคือ สมาชิกกลุ่มวิสาหกิจชุมชนแปรรูปสมุนไพรในจังหวัดเลย จำนวน 140 คน ที่ได้จากการสุ่มแบบแบ่งชั้นภูมิ และดำเนินการพัฒนาความรู้ด้านการจัดทำบัญชีกับกลุ่มเป้าหมายจำนวน 50 คน เครื่องมือที่ใช้ในงานวิจัยได้แก่ แบบสอบถาม คู่มือการจัดทำบัญชีต้นแบบ แบบทดสอบวัดผลสัมฤทธิ์ และแบบประเมินความพึงพอใจ วิเคราะห์ข้อมูลโดยใช้สถิติเชิงพรรณนา ค่าเฉลี่ย ค่าเบี่ยงเบนมาตรฐาน สถิติการวิเคราะห์การถดถอยพหุคูณ และการทดสอบค่าที  ผลการวิจัยพบว่า ปัจจัยด้านความรู้ความเข้าใจทางการบัญชี ทัศนคติต่อประโยชน์ของข้อมูลบัญชี และการสนับสนุนจากผู้นำกลุ่ม สามารถร่วมกันพยากรณ์ประสิทธิภาพการจัดทำบัญชีได้ร้อยละ 78.9 อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ 0.05 โดยปัจจัยด้านความรู้ความเข้าใจทางการบัญชีมีอิทธิพลสูงสุด (beta=0.609) รองลงมาคือการสนับสนุนจากผู้นำกลุ่ม ในขณะที่ทัศนคติมีอิทธิพลน้อยที่สุด สำหรับผลการนำคู่มือไปใช้พบว่า สมาชิกมีความรู้ความเข้าใจหลังการอบรมสูงกว่าก่อนการอบรมอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ 0.01 และมีความพึงพอใจต่อกระบวนการพัฒนาในระดับมากที่สุด ซึ่งสะท้อนให้เห็นว่าการยกระดับความรู้ความเข้าใจทางการบัญชีของวิสาหกิจชุมชนจำเป็นต้องมุ่งเน้นการสร้างทุนมนุษย์ผ่านการเรียนรู้เชิงปฏิบัติการควบคู่ไปกับกลไกการสนับสนุนจากผู้นำ