วงจรชีวิตบ.ร.ม. (บ้าน โรงพยาบาล มหาวิทยาลัย) : การวิเคราะห์เรื่องเล่าของนักศึกษาซึมเศร้า
บทคัดย่อ
บทความวิจัยนี้มุ่งศึกษาเรื่องเล่าของนักศึกษาที่มีภาวะซึมเศร้าในมหาวิทยาลัยของไทยโดยมุ่งเน้นที่วิเคราะห์หัวเรื่องหลักในเรื่องเล่า ข้อมูลของการศึกษาเป็นบันทึกเล่าเรื่องของนักศึกษาอาสาสมัครซึ่งได้รับการวินิจฉัยแล้วว่าเป็นโรคซึมเศร้า จำนวน 40 คน ที่กำลังศึกษาอยู่ในมหาวิทยาลัยแห่งหนึ่งในเขตกรุงเทพฯ และปริมณฑล ข้อมูลเก็บรวบรวมในช่วงปีการศึกษา 2559 – 2560 ภายใต้ความเห็นชอบจากคณะกรรมการจริยธรรมการวิจัยในมนุษย์ โดยกำหนดให้นักศึกษาที่เป็นอาสาสมัครเขียนไดอารีเป็นเวลา2 เดือน วิธีการศึกษาวิเคราะห์ในงานวิจัยนี้ ได้ใช้แนวทางการวิเคราะห์วาทกรรมเรื่องเล่าเชิงประสบการณ์ของลาบอฟและวาเล็ตสกี (Labov & Waletsky, 1967) ประยุกต์เข้ากับการวิเคราะห์โครงสร้างความที่เกี่ยวกับหัวเรื่องหลัก (theme) และหัวเรื่องรอง (rheme) ผลการวิเคราะห์พบว่าองค์ประกอบด้านปมปัญหาในเรื่องเล่ามักพบหลายเรื่องทับซ้อนช่วงเวลากัน ส่วนใหญ่มักเป็นปมเกี่ยวกับคนในครอบครัว เรื่องเพื่อนและแฟน เรื่องการเรียน จนทำให้เกิดเป็นโรคซึมเศร้าและฆ่าตัวตาย เมื่อเข้าเรียนมหาวิทยาลัยก็ยังต้องเข้ารับการรักษาโรคซึมเศร้าควบคู่ไปด้วย ทำให้นักศึกษามีชีวิตที่วนเวียนระหว่างบ้าน โรงพยาบาลและมหาวิทยาลัย ที่งานวิจัยนี้เรียกว่า ชีวิต บ.ร.ม.บทความวิจัยนี้ต้องการเสนอประเด็นในแง่ที่ว่าการดูแลนักศึกษาในมหาวิทยาลัยควรมีการศึกษาเกี่ยวกับโรคซึมเศร้าของนักศึกษาให้เข้าใจเสียก่อน โดยอาศัยความรู้ความเข้าใจจากบริบทเฉพาะที่เกิดขึ้น วิธีการที่ดีวิธีการหนึ่งก็คือ การศึกษาผ่านวาทกรรมเรื่องเล่าของนักศึกษานั่นเอง