การย้อมสีธรรมชาติจากผักบุ้งทะเลด้วยเทคนิคมัดย้อมสร้างสรรค์ สู่การออกแบบผลิตภัณฑ์สิ่งทออย่างยั่งยืน

Main Article Content

Supaporn Ruksamun

บทคัดย่อ

           การวิจัยเรื่อง การย้อมสีธรรมชาติจากผักบุ้งทะเลด้วยเทคนิคมัดย้อมสร้างสรรค์สู่การออกแบบผลิตภัณฑ์  สิ่งทออย่างยั่งยืน มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) เพื่อศึกษาสมบัติและกระบวนการย้อมสีธรรมชาติจากผักบุ้งทะเลด้วยเทคนิคมัดย้อมสร้างสรรค์ 2) เพื่อพัฒนาผลิตภัณฑ์จากผ้าย้อมสีธรรมชาติจากผักบุ้งทะเลด้วยเทคนิคมัดย้อมสร้างสรรค์ 3) เพื่อศึกษาความพึงพอใจที่มีต่อรูปแบบผลิตภัณฑ์ผ้าย้อมสีธรรมชาติจากผักบุ้งทะเลด้วยเทคนิคมัดย้อมสร้างสรรค์


            การวิจัยดำเนินการในพื้นที่หมู่เกาะพิทักษ์ จังหวัดชุมพร โดยศึกษากระบวนการย้อมสีจากผักบุ้งทะเลร่วมกับสารช่วยติดสีจากธรรมชาติ ได้แก่ น้ำปูนใสและน้ำสนิมเหล็ก ประยุกต์ใช้เทคนิคการมัดย้อมสร้างสรรค์ และนำผ้าย้อมสีที่ได้ไปทดสอบคุณภาพตามมาตรฐาน มอก. 121 เล่ม 3 : 2552 ผลการทดสอบพบว่า ผ้ามัดย้อมมีความคงทนของสีต่อการซักและต่อแสงอยู่ในระดับดีถึงดีมาก ขณะที่ความคงทนของสีต่อการขัดถูอยู่ในระดับต่ำถึงปานกลาง ซึ่งเป็นลักษณะทั่วไปของสีย้อมธรรมชาติ จากนั้นนำผ้ามัดย้อมไปพัฒนาผลิตภัณฑ์จำนวน 3 รูปแบบ ได้แก่ ชุดลำลอง กระเป๋า และหมวก


              การศึกษาความพึงพอใจของผู้บริโภคกลุ่มตัวอย่างจำนวน 100 คน พบว่า ความพึงพอใจโดยรวมต่อผลิตภัณฑ์ผ้าย้อมสีธรรมชาติจากผักบุ้งทะเลด้วยเทคนิคมัดย้อมสร้างสรรค์ อยู่ในระดับมากที่สุด โดยด้านที่มีความพึงพอใจสูงสุด ได้แก่ ด้านการใช้งานผลิตภัณฑ์และด้านผลิตภัณฑ์เพื่อส่งเสริมการท่องเที่ยว รองลงมาคือ ด้านการออกแบบลวดลายมัดย้อมและด้านการใช้สีของผลิตภัณฑ์ ผลการวิจัยสะท้อนให้เห็นว่า ผักบุ้งทะเลมีศักยภาพในการเป็นแหล่งสีย้อมธรรมชาติสำหรับการพัฒนาผลิตภัณฑ์สิ่งทอเชิงสร้างสรรค์    และสามารถต่อยอดสู่ผลิตภัณฑ์สิ่งทอที่สอดคล้องกับแนวคิดการพัฒนาอย่างยั่งยืนในมิติสังคม เศรษฐกิจ และสิ่งแวดล้อม

Article Details

รูปแบบการอ้างอิง
Ruksamun, S. (2026). การย้อมสีธรรมชาติจากผักบุ้งทะเลด้วยเทคนิคมัดย้อมสร้างสรรค์ สู่การออกแบบผลิตภัณฑ์สิ่งทออย่างยั่งยืน. วารสารมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์ มหาวิทยาลัยราชภัฏอุบลราชธานี, 17(1), 349–362. สืบค้น จาก https://so01.tci-thaijo.org/index.php/humanjubru/article/view/285843
ประเภทบทความ
บทความวิชาการ

เอกสารอ้างอิง

จารุวรรณ ฉายอรุณ และนงลักษณ์ เรียบกลีบ. (2556). ประสิทธิภาพของสารช่วยติดสีในการย้อมผ้าฝ้ายด้วยสีย้อมธรรมชาติจากพืชท้องถิ่น วารสารวิจัย

การใช้ทรัพยากรธรรมชาติ, 18(2), 89-98.

ธารทิพย์ และสุรินทร์. (2563). การพัฒนากระบวนการย้อมผ้าฝ้ายด้วยสีย้อมธรรมชาติจากผักบุ้งทะเล. วารสารวิจัยและพัฒนาอุตสาหกรรมสิ่งทอ, 45(3),

-135.

ธนิกา หุตะกมล และคณะ. (2566). การออกแบบผลิตภัณฑ์กระเป๋าต้นแบบจากผ้าขาวม้าบ้านปางกอม จังหวัดน่าน. วารสารวิชาการคณะ

สถาปัตยกรรมศาสตร์ สจล., 36(1), 207-219.

ธีรภัทร ธนกิจสุนทรกุล. (2566). ทุนวัฒนธรรมการย้อมสีธรรมชาติจากเปลือกตะบูนขาว สู่การออกแบบชุดสตรีเรโทร. วารสารวไลยอลงกรณ์ปริทัศน์,

(3), 207-219.

เปรม โกษาแสง. (2565). การพัฒนาผลิตภัณฑ์ผ้าย้อมครามและการส่งเสริมการตลาดของผลิตภัณฑ์ผ้า

ย้อมครามของกลุ่มทอผ้าย้อมสีธรรมชาติบ้านพันนา ตำบลพันนา อำเภอสว่างแดนดิน จังหวัด

สกลนคร. วารสารมหาวิทยาลัยนราธิวาสราชนครินทร์ สาขามนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์, 9(1),

-113.

ภัทรา ศรีสุโข. (2562). การศึกษาสีธรรมชาติจากพันธุ์พืชป่าชายเลน ตำบลบ่อ อำเภอขลุง จังหวัดจันทบุรี.

โดยกระบวนการมีส่วนร่วมของชุมชน. วารสารวิจัยรำไพพรรณี, 13(1), 64–73.

เมธาวี ค้ำชู. (2561). การออกแบบชุดลำลองสตรีในสไตล์มินิมอลโดยใช้ผ้าฝ้ายย้อมสีจากเปลือกไม้เคี่ยม.

(วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต, มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีราชมงคลพระนคร).