รูปแบบลีลานาฏยศิลป์ในการสร้างสรรค์นาฏยศิลป์จากคำวิจารณ์คุณสมบัติ การเป็นนาฏยศิลปินของนราพงษ์ จรัสศรี

บทคัดย่อ

บทความวิจัยนี้เป็นส่วนหนึ่งของวิทยานิพนธ์ เรื่อง “การสร้างสรรค์นาฏยศิลป์จากคำวิจารณ์คุณสมบัติการเป็นนาฏยศิลปินของนราพงษ์ จรัสศรี” มีวัตถุประสงค์เพื่อหารูปแบบลีลาทางด้านนาฏยศิลป์ ซึ่งผู้วิจัยได้ใช้ระเบียบวิธีวิจัยแบบเชิงคุณภาพและวิธีวิจัยแบบเชิงสร้างสรรค์ โดยใช้เครื่องมือในการวิจัยประกอบไปด้วยการสำรวจข้อมูลเชิงเอกสาร การสัมภาษณ์ สื่อสารสนเทศ การสำรวจข้อมูลภาคสนาม การสัมมนา เกณฑ์มาตรฐานศิลปินและประสบการณ์ของผู้วิจัย โดยผู้วิจัยให้ความสำคัญกับคำวิจารณ์คุณสมบัติการเป็นศิลปินทางด้านการแสดงของนราพงษ์ จรัสศรี ตามความเห็นของนักวิจารณ์ในระดับนานาชาติและตามความเห็นของผู้ที่เกี่ยวข้องกับนราพงษ์ จรัสศรี ในประเทศไทย ซึ่งผู้วิจัยได้ศึกษาค้นคว้าข้อมูลดังกล่าวจากหนังสือพิมพ์ นิตยสารและการสัมภาษณ์ จากนั้นผู้วิจัยจึงนำข้อมูลที่ได้มาวิเคราะห์เพื่อค้นหารูปแบบลีลานาฏยศิลป์ ผลการวิจัยพบว่า สามารถแบ่งรูปแบบของการแสดงได้ทั้งหมด 6 องก์ ได้แก่ องก์ 1 ลึกลับ ใช้ลีลาการเคลื่อนไหวแบบมินิมอลลิสม์ (Minimalism) องก์ 2 หลงใหล ใช้ลีลาแบบการเคลื่อนไหวในชีวิตประจำวัน (Everyday movement) และการเคลื่อนไหวร่างกายอย่างมีอิสระ (Free spirit) องก์ 3 แปลก ใช้ลีลาการเคลื่อนไหวที่ต่อต้านแนวคิดและทฤษฎีของนาฏศิลป์แบบดั้งเดิม (Classic dance) องก์ 4 ตะวันออกและตะวันตก ใช้ลีลาที่ผสมผสานกันระหว่างการแสดงตะวันออกและตะวันตก องก์ 5 สรีระ ใช้ลีลาการเคลื่อนไหวในแต่ละส่วนต่าง ๆ ของสรีระร่างกาย (Part of the body) และองก์ 6 คุณธรรม โดยใช้การเคลื่อนไหวแบบการทำสมาธิ (Meditation) และการใช้มุทรา (Mudra) อันเป็นการใช้ลีลาแบบภาษามือของนาฏยศิลป์อินเดีย ทั้งนี้ผลที่ได้ตรงตามวัตถุประสงค์ที่ตั้งไว้ทุกประการ