อัตลักษณ์ในพิธีกรรมการขอฝนของอำเภอพิมาย จังหวัดนครราชสีมา

บทคัดย่อ

บทความวิชาการนี้มีวัตถุประสงค์ 1) เพื่อนำเสนอพิธีกรรมการขอฝนของอำเภอพิมายในรูปแบบ
ต่าง ๆ ที่มีมาตั้งแต่อดีตจนถึงปัจจุบัน และ 2) เพื่อวิเคราะห์คุณค่าของพิธีกรรมในมิติต่าง ๆ ที่มีต่อชาวพิมายที่มีการสืบทอดกันมาอย่างยาวนาน นำไปสู่การสืบสาน ฟื้นฟู และอนุรักษ์พิธีกรรมการขอฝนนี้ไว้ให้คงอยู่คู่อำเภอพิมาย จังหวัดนครราชสีมา ใช้วิธีการรวบรวมข้อมูล โดยการทบทวนวรรณกรรมจากหนังสือ บทความงานวิจัย และเอกสารอิเล็กทรอนิกส์ ร่วมกับการสังเกตแบบไม่มีส่วนร่วม

ผลการศึกษา พบว่า 1) พิธีกรรมการขอฝนของอำเภอพิมาย ประกอบด้วย การสวดคาถาปลาช่อนการปั้นหุ่นร่วมเพศ การเข้าทรงเชิญผี (นางด้ง) การแห่นางแมว และรำดึงครกดึงสาก 2) คุณค่าที่ได้รับจากการเข้าร่วมพิธีกรรมการขอฝนในมิติทางสังคม ได้แก่ เกิดปฏิสัมพันธ์ระหว่างกัน ความสนุกสนานรื่นเริงของผู้เข้าร่วม และความสามัคคีของผู้เข้าร่วมพิธีกรรม มิติทางวัฒนธรรม ได้แก่ ก่อให้เกิดการทำนุบำรุงศิลปวัฒนธรรมและเอกลักษณ์ของชนชาติให้คงอยู่ และมิติทางสิ่งแวดล้อม ได้แก่ เกษตรกรได้ตระหนักถึงคุณค่าและประโยชน์ของทรัพยากรทางธรรมชาติ เกิดการใช้ทรัพยากรทางธรรมชาติอย่างรู้คุณค่าไม่ฟุ่มเฟือย และการช่วยกันอนุรักษ์ฟื้นฟูทรัพยากรทางธรรมชาติให้คงอยู่เพื่อคนรุ่นหลัง