การพัฒนางานปกครองคณะสงฆ์ในเขตอำเภอเมืองขอนแก่น จังหวัดขอนแก่น
คำสำคัญ:
การบริหารกิจการคณะสงฆ์, การพัฒนา, งานปกครองคณะสงฆ์บทคัดย่อ
สารนิพนธ์นี้ มีวัตถุประสงค์ดังนี้ 1) เพื่อศึกษาระดับความคิดเห็นพระสงฆ์ที่มีต่อการพัฒนางานปกครองของคณะสงฆ์ในเขตอำเภอเมืองขอนแก่น จังหวัดขอนแก่น 2) เพื่อเปรียบเทียบการพัฒนางานปกครองคณะสงฆ์ในเขตอำเภอเมืองขอนแก่น จังหวัดขอนแก่น จำแนกตามอายุ พรรษา ระดับการศึกษานักธรรม และระดับการศึกษาสายสามัญ 3) เพื่อศึกษาข้อเสนอแนะแนวทาง การพัฒนางานปกครองของคณะสงฆ์ในเขตอำเภอเมืองขอนแก่น จังหวัดขอนแก่น โดยใช้แบบสอบถามเก็บข้อมูลจากกลุ่มตัวอย่างคณะสงฆ์ธรรมยุติกนิกายจำนวน 187 รูป สถิติที่ใช้ได้แก่ ความถี่ ค่าร้อยละ ค่าเฉลี่ย ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน และการวิเคราะห์ความแปรปรวนแบบทางเดียว
ผลการวิจัยพบว่า
- คณะสงฆ์ในเขตปกครองคณะสงฆ์จังหวัดขอนแก่น มีการพัฒนางานปกครองของพระสงฆ์ โดยรวม อยู่ในระดับมาก (𝑥̅= 60, S.D. = 0.57) เมื่อพิจารณาเป็นรายด้าน พบว่า ด้านการปกครอง (𝑥̅= 3.66, S.D. = 0.69) ด้านการสาธารณสงเคราะห์ ( 𝑥̅= 3.64, S.D. = 0.70) ด้านการศึกษาสงเคราะห์ ( 𝑥̅= 3.61, S.D. = 0.66) ด้านสาธารณูปการ ( = 3.59, S.D. = 0.71) ด้านการศาสนศึกษา ( 𝑥̅= 3.56, S.D. = 0.71) และ ด้านการเผยแผ่พระพุทธศาสนา ( 𝑥̅= 3.52, S.D. = 0.66)
- ผลการเปรียบเทียบความคิดเห็นเกี่ยวกับการพัฒนางานปกครองของคณะสงฆ์ในเขตอำเภอเมืองขอนแก่น จังหวัดขอนแก่น จำแนกตามอายุ พรรษา ระดับการศึกษาทางธรรม และระดับการศึกษาสายสามัญ พบว่า พระสงฆ์ที่มีอายุ พรรษา ระดับการศึกษาทางธรรม และระดับการศึกษาสายสามัญแตกต่างกัน มีความคิดเห็นต่อการพัฒนางานปกครองของคณะสงฆ์แตกต่างกันอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ 05
- ข้อเสนอแนะเพื่อการพัฒนางานปกครองคณะสงฆ์ในการส่งเสริมการพัฒนาวัดอย่างเป็นระบบและบูรณาการ จากการวิเคราะห์ข้อเสนอแนะ สามารถสรุปสาระสำคัญเพื่อการพัฒนางานปกครองคณะสงฆ์โดยเรียงลำดับตามความสำคัญ ดังนี้ 1).การเผยแผ่พระพุทธศาสนา คณะสงฆ์จำเป็นที่จะต้องส่งเสริม การแสดงธรรม อบรมปฏิบัติธรรม เพื่อพัฒนาความสามารถของพระสงฆ์และสามเณรภายในคณะปกครองให้มากขึ้น 2).การศึกษาสงเคราะห์ คณะสงฆ์ควรส่งเสริม การให้ทุนการศึกษา และสนับสนุนการศึกษาแก่พระภิกษุ สามเณร และเยาวชนผู้ยากไร้ เพื่อยกระดับสังคมและชุมชุนรอบวัดที่ผู้คนอาศัยอยู่3).การศาสนศึกษา คณะสงฆ์ควรยกระดับ การจัดการเรียนการสอนพระปริยัติธรรม แผนกธรรม-บาลี และส่งเสริมการศึกษาธรรมะแก่ประชาชนทั่วไป 4)การสาธารณสงเคราะห์ คณะสงฆ์ควรส่งเสริม การช่วยเหลือผู้ประสบภัย การบริจาคสิ่งของ และการร่วมกิจกรรมสาธารณประโยชน์ 5)การปกครอง คณะสงฆ์ควรพัฒนา การบริหารกิจการคณะสงฆ์ และการแต่งตั้งเจ้าคณะปกครองในระดับต่าง ๆ 6)สาธารณูปการ คณะสงฆ์ควรพัฒนาและส่งเสริม การสร้างและบูรณปฏิสังขรณ์วัด รวมถึงการพัฒนาสิ่งแวดล้อมในพื้นที่วัดเพื่อประโยชน์แก่ชุมชน
เอกสารอ้างอิง
ธานินทร์ ศิลป์ จารุ. (2550).การวิจัยและวิเคราะห์ข้อมูลทางสถิติด้วยSPSS. กรุงเทพฯ: บริษัทวี อินเตอร์พริ้นท.์
พระครูปริยัติคุณาวุธ. (2566). การประยุกต์ใช้สังคหวัตถุ 4 ในงานด้านสาธารณสงเคราะห์ของคณะสงฆ์ จังหวัดสุราษฎร์ธานี. วารสารมหาจุฬานาครทรรศน์, ปีที่ 10 ฉบับที่ 6 ประจำเดือนมิถุนายน 2566, หน้า 189 – 200.
พระครูรัตนสุตาภรณ์. (2566). บทบาทพระสงฆ์ไทยกับการพัฒนาภายใต้กระบวนทัศน์ประชาคมเศรษฐกิจอาเซียนวารสารส่งเสริมและพัฒนาวิชาการสมัยใหม่, ปีที่ 1 ฉบับที่ 1 ประจำเดือนกุมภาพันธ์ 2566, หน้า 39 – 55.
พระครูวิลาศกาญจนธรรม. (เล็ก สุธมฺมปญฺโญ). (2564). การจัดการทางยุทธศาสตร์ของวัดท่าขนุนตามรูปแบบการบริหารกิจการคณะสงฆ์ ด้วยกระบวนการวิเคราะห์สวอต. วารสาร มจร กาญจนปริทรรศน์, ปีที่ 1 ฉบับที่ 1 ประจำเดือนเมษายน 2564, หน้า 43 – 58.
พระบัวสอน ทองสลับ. (2564). บทบาทของพระสงฆ์ต่อการส่งเสริมคุณภาพชีวิตของประชาชนในเขตปกครองของคณะสงฆ์ภาค 10. วารสาร มจร อุบลปริทรรศน์, ปีที่ 6 ฉบับที่ 1 ประจำเดือน 2564, หน้า 318 – 330.
พระปลัดธีรวัฒน์ ศิริภัทราธิวัฒน์ (ชุติปญฺโญ). (2566). การบริหารกิจการคณะสงฆ์ตามหลักพรหมวิหารธรรมของพระสังฆาธิการ อำเภอช้างกลาง จังหวัดนครศรีธรรมราช. วารสารนวัตกรรมการบริหารและการจัดการ, ปีที่ 11 ฉบับที่ 3 ประจำเดือนธันวาคม 2566, หน้า 63 – 74.
พระมหาคนอง จันทร์คําลอย. (2563). บทบาทของเจ้าอาวาสในการบริหารจัดการวัดตามหลักธรรมาภิบาลของวัดในสังกัดคณะสงฆ์ภาค 10. วารสาร มจร อุบลปริทรรศน์, ปีที่ 5 ฉบับที่ 2 ประจำเดือนสิงหาคม 2563, หน้า 164 – 178.
พระมหาสมเกียรติ เขมจาริญาโณ. (2565). พัฒนาการปกครองคณะสงฆ์ไทยตั้งแต่รัชกาลที่ 5 จนถึงปัจจุบัน. วารสารวิชาการรัฐศาสตร์และรัฐประศาสนศาสตร์, ปีที่ 4 ฉบับที่ 1 ประจำเดือนเมษายน 2565, หน้า 21 – 31.
พระมหาสมบัติ คุเณสโก (ทวีคูณ), วรธนัท พรมศรี, พระครูวุฒิธรรมสาร (สุรวุฒิ แสงมะโน). (2567). การบริหารกิจการคณะสงฆ์ธรรมยุติกนิกายในอนาคตของอำเภอเมือง จังหวัดอุดรธานี. วารสารวิชาการแสงอีสาน, ปีที่ 21 ฉบับที่ 2ประจำเดือนธันวาคม, หน้า 33-46.
สำนักงานเจ้าคณะอำเภอเมืองขอนแก่น. (2567). รายงานจำนวนพระสังฆาธิการในเขตอำเภอเมืองขอนแก่น (ธ) ปี 2567. ขอนแก่น: สำนักงานเจ้าคณะอำเภอเมืองขอนแก่น.
สำเริง จันทรสุวรรณ และสุวรรณ บัวทวน. (2547). ระเบียบวิธีวิจัยทางสังคมศาสตร์. ขอนแก่น: คณะมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์ มหาวิทยาลัยขอนแก่น, หน้า 38.
เสาวรถย์ ดีล้วน. (2565). บทบาทการบริหารกิจการคณะสงฆ์ของพระสังฆาธิการในเขตปกครองคณะสงฆ์อำเภอเมืองสระบุรี จังหวัดสระบุรี. วารสารวิจัยวิชาการ, ปีที่ 5 ฉบับที่ 6 ประจำเดือนพฤศจิกายน 2565, หน้า 63 – 75.
ดาวน์โหลด
เผยแพร่แล้ว
ฉบับ
ประเภทบทความ
สัญญาอนุญาต
ลิขสิทธิ์ (c) 2025 วารสารวิชาการแสงอีสาน Saeng-Isan Academic Journal ISSN:3027-6152(Print), ISSN:3027-6160(Online)
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
เนื้อหาและข้อมูลในบทความที่ตีพิมพ์ในวารสาร ถือเป็นข้อคิดเห็นและความรับผิดชอบของผู้เชียนบทความโดยตรง ซึ่งวารสารไม่มีส่วนเกี่ยวข้อง นอกจากนั้น ผู้เขียนทุกท่านต้องยืนยันว่าบทความต้นฉบับที่ส่งมาตีพิมพ์เผยแพร่นั้น จะต้องไม่เป็นบทความที่กำลังอยู่ในการพิจารณาเพื่อตีพิมพ์ในวารสารอื่นหรือเคยตีพิมพ์เผยแพร่มาแล้ว หากมีการใช้ภาพ ข้อความหรือตารางของผู้เขียนหรือผู้นิพนธ์ท่านอื่น ผู้เขียนจะต้องอ้างแหล่งที่มาหรือเจ้าของลิขสิทธ์
Publication Ethic:
The detail published in Saeng Isan Journal is opinion and responsibility of the authors, and it is not relevant with the jouranl. Besides, the authors must certify that the original manuscript is not in the process to publish in other journals or used to publish in other journals. If the authors use paragraphs, pictures or tables from others, the athours must refer to the original sources.
Article Consideration:
Each article will be published by a panel three journalists with expertise in relevant fields, and get the editorial approval before publishing. The review is in the form of The article's double blind.
To comply with copyright law. The author must sign the copy of the article submission form to the journal. In addition, the author must confirm that the original article submitted to the journal is only one publication in Saeng Isan Journal. If the images or tables of other authors appearing in other publications are used, the author must ask permission of the copyright owner before publishing.
