การยอมรับเทคโนโลยีอินเทอร์เน็ตของสรรพสิ่ง (IoT) ในระบบการผลิตแบบลีน เพื่อยกระดับสู่ระบบลีน 4.0 ของพนักงานในอุตสาหกรรมการผลิต จังหวัดชลบุรี
คำสำคัญ:
การยอมรับเทคโนโลยีอินเทอร์เน็ตของสรรพสิ่ง (IoT), ระบบการผลิตแบบลีน, ลีน 4.0, สมรรถนะด้านดิจิทัล, การรับรู้ความเสี่ยงบทคัดย่อ
การวิจัยนี้มีจุดประสงค์เพื่อพัฒนาและตรวจสอบความสอดคล้องกับข้อมูลเชิงประจักษ์ของแบบจำลองความสัมพันธ์เชิงสาเหตุการยอมรับเทคโนโลยี IoT ในระบบการผลิตแบบลีน เพื่อยกระดับสู่ระบบลีน 4.0 ของพนักงานในอุตสาหกรรมการผลิต จังหวัดชลบุรี กรอบแนวคิดพัฒนาจากแบบจำลองการยอมรับเทคโนโลยี (TAM) กลุ่มตัวอย่าง คือ พนักงานในอุตสาหกรรมการผลิต จังหวัดชลบุรี ที่ใช้ระบบการผลิตแบบลีน จำนวน 404 คน เก็บข้อมูลด้วยแบบสอบถามและวิเคราะห์ข้อมูลด้วยการวิเคราะห์แบบจำลองสมการโครงสร้าง ผลการวิเคราะห์ พบว่า แบบจำลองความสัมพันธ์เชิงสาเหตุที่พัฒนาขึ้น มีความสอดคล้องกับข้อมูลเชิงประจักษ์ และยังพบว่า สมรรถนะด้านดิจิทัลของพนักงานมีอิทธิพลเชิงบวกต่อการรับรู้ประโยชน์และความง่ายในการใช้เทคโนโลยี IoT ในขณะที่การรับรู้ความเสี่ยงมีอิทธิพลเชิงลบต่อการรับรู้ประโยชน์และความง่ายในการใช้เทคโนโลยี IoT นอกจากนี้ การรับรู้ประโยชน์และความง่ายในการใช้เทคโนโลยี IoT ยังมีอิทธิพลเชิงบวกต่อทัศนคติและความตั้งใจยอมรับเทคโนโลยี IoT อีกด้วย ผลการวิจัยนี้จะเป็นประโยชน์ต่อองค์กรในการวางแผนกลยุทธ์การบริหารจัดการเพื่อสนับสนุนการยอมรับเทคโนโลยี IoT มาใช้ในระบบการผลิตแบบลีน และยกระดับสู่ระบบลีน 4.0 ต่อไป
เอกสารอ้างอิง
ธนาคารแห่งประเทศไทย. (2564). สำรวจความพร้อมด้านทักษะดิจิทัลในอุปทานแรงงานของไทย. สืบค้นจาก https://www.bot.or.th/content/dam/bot/documents/th/research-and-publications/research/stat-horizon-and-stat-in-focus/stat-in-focus/2021-DigitalSkillMismatch.pdf
นงลักษณ์ วิรัชชัย. (2542). โมเดลลิสเรล: สถิติวิเคราะห์สำหรับการวิจัย (พิมพ์ครั้งที่ 3). กรุงเทพฯ: โรงพิมพ์แห่งจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
สำนักงานพัฒนาอุตสาหกรรมดิจิทัล. (2563). การคาดการณ์อนาคตเทคโนโลยีดิจิทัลประเทศไทย 2035. สืบค้นจาก https://www.depa.or.th/storage/app/media/file/Second%20Deliverable%20RevVer%20TH%20V12%20140819%20FIN.pdf
สำนักงานสภานโยบายการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรมแห่งชาติ (สอวช.) (2562). แนวโน้มความต้องการบุคลากรในอุตสาหกรรมเป้าหมายแห่งอนาคต New S-Curve และทิศทางนโยบายการพัฒนากำลังคนของประเทศ พ.ศ. 2563-2567. สืบค้นจาก https://www.nxpo.or.th/th/report/2350/
Bonett, D. G., & Wright, T. A. (2014). Cronbach's alpha reliability: Interval estimation, hypothesistesting, and sample size planning. Journal of organizational behavior, 36(1), 3-15.
Boyes, H., Hallaq, B., Cunningham, J., & Watson, T. (2018). The industrial internet of things (IIoT): An analysis framework. Computers in Industry, 101, 1-12.
Buer, S.V., Strandhagen, J.O., & Chan, F.T., (2018). The link between industry 4.0 and lean manufacturing: mapping current research and establishing a research agenda. International Journal of Production Research, 56(8), pp.2924-2940.
Chuah, S. H. W., Rauschnabel, P. A., Krey, N., Nguyen, B., Ramayah, T., & Lade, S. (2016). Wearable technologies: The role of usefulness and visibility in smartwatch adoption. Computers in Human Behavior, 65, 276-284.
Corò, G., & Volpe, M. (2020). Driving factors in the adoption of Industry 4.0 technologies: An investigation of SMEs. In Industry 4.0 and regional transformations (pp. 112-132). New York: Routledge.
Davis, F. D., Bagozzi, R.P., & Warshaw, P.R. (1989). User acceptance of computer technology: A comparison of two theoretical models. Management Science, 35(8), 982-1003.
Gao, L., & Bai, X. (2014). A unified perspective on the factors influencing consumer acceptance of internet of things technology. Asia Pacific Journal of Marketing and Logistics, 26(2), 211-231.
Ghobakhloo, M. & Fathi, M. (2019). Corporate survival in industry 4.0 era: the enabling role of lean-digitized manufacturing. Journal of Manufacturing Technology Management, 31(1), 1-30.
Hair, J. F., Black, W. C., Babin, B. J., & Anderson, R. E. (2019). Multivariate data analysis. (8th ed.). Australia: Cengage Learning.
Kamble, S., Gunasekaran, A., & Arha, H. (2019). Understanding the blockchain technology adoption in supply chains-Indian context. International Journal of Production Research, 57(7), 2009-2033.
Lee, J., Bagheri, B., & Kao, H. A. (2015). A cyber-physical systems architecture for industry 4.0-based manufacturing systems. Manufacturing Letters, 3, 18-23.
Lee, S. (2018). Enhancing customers' continued mobile app use in the service industry. Journal of Services Marketing, 33(6), 680-691.
Mital, M., Chang, V., Choudhary, P., Papa, A., & Pani, A. K. (2018). Adoption of Internet of Things in India: A test of competing models using a structured equation modeling approach. Technological Forecasting and Social Change, 136, 339-346.
Moeuf, A., Pellerin, R., Lamouri, S., Tamayo-Giraldo, S., & Barbaray, R. (2018). The industrial management of SMEs in the era of industry 4.0. International Journal of Production Research, 56(3), 1118-1136.
Müller, J. M., Buliga, O., & Voigt, K. I. (2018). Fortune favors the prepared: How SMEs approach business model innovations in Industry 4.0. Technological Forecasting and Social Change, 132, 2-17.
Pagliosa, M., Tortorella, G., & Ferreira, J. C. E. (2019). Industry 4.0 and lean manufacturing: A systematic literature review and future research directions. Journal of Manufacturing Technology Management, 30(8), 1229-1256.
Rosin, F., Forget, P., Lamouri, S., & Pellerin, R. (2020). Impacts of industry 4.0 technologies on lean principles. International Journal of Production Research, 58(6), 1644-1661.
Sanders, A., Elangeswaran, C., & Wulfsberg, J. (2016). Industry 4.0 implies lean manufacturing: Research activities in industry 4.0 function as enablers for lean manufacturing. Journal of Industrial Engineering and Management, 9(3), 811-833.
Shah, S., Madni, S. H. H., Hashim, S. Z. B. M., Ali, J., & Faheem, M. (2024). Factors influencing the adoption of industrial IoT for the manufacturing and production SMEs in developing countries. IET Collaborative Intelligent Manufacturing, 6(1), 1-31.
Schumacker, R. E. & Lomax, R. G. (2016). A beginner’s guide to structural equation modeling (4th ed.). New York: Routledge.
Talwar, S., Talwar, M., Kaur, P., & Dhir, A. (2020). Consumers' resistance to digital innovations: A systematic review and framework development. Australasian Marketing Journal, 28(4), 286-299.
Tortorella, G. L. & Fettermann, D. (2018). Implementation of industry 4.0 and lean production in Brazilian manufacturing companies. International Journal of Production Research, 56(8), 2975-2987.
Tortorella, G. L., Rossini, M., Costa, F., Portioli Staudacher, A., & Sawhney, R. (2021). A comparison on industry 4.0 and lean production between manufacturers from emerging and developed economies. Total Quality Management & Business Excellence, 32(1-2), 68-84.
Tu, M. (2018). An exploratory study of internet of things (IoT) adoption intention in logistics and supply chain management: A mixed research approach. The International Journal of Logistics Management, 29(1), 131-151.
van Deursen, A. J., & van Dijk, J. A. (2011). Internet skills and the digital divide. New media & society, 13(6), 893-911.
van Laar, E., van Deursen, A. J., van Dijk, J. A., & de Haan, J. (2017). The relation between 21st-century skills and digital skills: A systematic literature review. Computers in human behavior, 72, 577-588.
Zhong, R. Y., Xu, X., Klotz, E., & Newman, S. T. (2017). Intelligent manufacturing in the context of industry 4.0: A review. Engineering, 3(5), 616-630.
ดาวน์โหลด
เผยแพร่แล้ว
รูปแบบการอ้างอิง
ฉบับ
ประเภทบทความ
สัญญาอนุญาต
ลิขสิทธิ์ (c) 2025 ภาควิชาการบริหารการศึกษา คณะศึกษาศาสตร์ มหาวิทยาลัยบูรพา
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
Copyright@HRD Journal, Burapha University
