ปัญหาทางกฎหมายในการป้องกันและปราบปรามการค้ามนุษย์ของพนักงานฝ่ายปกครอง

บทคัดย่อ

การศึกษาค้นคว้าอิสระนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาแนวคิด ทฤษฎี และความเป็นมาของความผิดฐานค้ามนุษย์ และเปรียบเทียบมาตราการป้องกัน ปราบปราม และลงโทษผู้กระทำความผิดฐานค้ามนุษย์ตามกฎหมายของประเทศไทย กฎหมายระหว่างประเทศ และกฎหมายของต่างประเทศ ตลอดจนวิเคราะห์ปัญหามาตรการทางกฎหมายในการป้องกันและปราบปรามการค้ามนุษย์ของพนักงานฝ่ายปกครอง ตามพระราชบัญญัติป้องกันและปราบปรามการค้ามนุษย์ พ.ศ. 2551 และที่แก้ไขเพิ่มเติม พร้อมเสนอแนะแนวทางในการพัฒนากฎหมายไทยให้เหมาะสมและเป็นธรรมมากขึ้น โดยการศึกษานี้เป็นการวิจัยเชิงคุณภาพ โดยวิธีการวิจัยเอกสารจากตัวบทกฎหมาย คำพิพากษา ตำรากฎหมาย บทความวิชาการ วิทยานิพนธ์ และแหล่งข้อมูลออนไลน์ที่เชื่อถือได้ ผลการศึกษาพบว่า กฎหมายของไทยมุ่งเน้นการป้องกัน ปราบปราม และคุ้มครองช่วยเหลือเหยื่อ สอดคล้องกับพิธีสาร Palermo Protocol กฎหมาย TVPA ของสหรัฐฯ และ PHTA ของสิงคโปร์แต่บางมาตราของไทย เช่น มาตรา 52/1 และมาตรา 56/1 ยังไม่สอดคล้องกับมาตรฐานสากลที่มุ่งเน้นการลงโทษอย่างเข้มงวดโดยไม่มีข้อยกเว้น นอกจากนี้ พนักงานฝ่ายปกครองซึ่งมีบทบาทสำคัญในการแก้ปัญหาการค้ามนุษย์ต้องเผชิญกับอุปสรรคในการบังคับใช้กฎหมายคือความไม่ชัดเจนในบางถ้อยคำของตัวบทกฎหมายที่ทำให้การบังคับใช้กฎหมายขาดเอกภาพ เช่นคำว่า “การอื่นใดที่คล้ายคลึงกันอันเป็นการขูดรีดบุคคล” “หน่วงเหนี่ยวกักขัง” ตามมาตรา 6 และคำว่า “เจ้าพนักงาน” ตามมาตรา 13 จึงเสนอให้แก้ไขพระราชบัญญัติป้องกันและปราบปรามการค้ามนุษย์ พ.ศ. 2551 และที่แก้ไขเพิ่มเติม โดยแก้ไขคำว่า “การอื่นใดที่คล้ายคลึงกันอันเป็นการขูดรีดบุคคล” เป็น “การอื่นใดที่คล้ายคลึงกันกับวัตถุประสงค์เพื่อการแสวงหาประโยชน์โดยมิชอบ” และเพิ่มนิยามคำว่า “ทำให้ตกอยู่ใต้บังคับโดยไม่สมัครใจ” และ “เจ้าหน้าที่ของรัฐ” ให้ชัดเจนขึ้น พร้อมแก้ไขบทกำหนดโทษกรณีบุพการีกระทำต่อผู้สืบสันดานให้ต้องรับโทษหนักขึ้น เว้นแต่มีเหตุอันควรลดโทษ และเพิ่มบทกำหนดโทษสำหรับผู้กระทำความผิดซ้ำ เพื่อให้การบังคับใช้กฎหมายมีประสิทธิภาพมากขึ้นและเป็นไปตามหลักสากล