กระบวนการบริหารจัดการพื้นที่อนุรักษ์กลุ่มอาคารประวัติศาสตร์ในประเทศญี่ปุ่น
Article Sidebar
Main Article Content
บทคัดย่อ
ระบบพื้นที่อนุรักษ์กลุ่มอาคารประวัติศาสตร์ของประเทศญี่ปุ่นเป็นวิธีการบริหารจัดการพื้นที่ที่ส่งเสริมให้เกิดการอนุรักษ์ชุมชนประวัติศาสตร์อย่างแพร่หลายในท้องถิ่นของประเทศญี่ปุ่น การบริหารจัดการพื้นที่โดยระบบนี้แบ่งเป็น 4 ขั้นตอน ได้แก่ การสำรวจสภาพชุมชนเพื่อการอนุรักษ์ การกำหนดย่านอนุรักษ์กลุ่มอาคารประวัติศาสตร์ การดำเนินการอนุรักษ์ชุมชนประวัติศาสตร์ และการขอรับคัดเลือกเป็นพื้นที่อนุรักษ์กลุ่มอาคารประวัติศาสตร์ที่สำคัญ ซึ่งเป็นการดำเนินการร่วมกันระหว่างกรมวัฒนธรรมของประเทศญี่ปุ่น องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น ประชาชน และนักวิชาการในท้องถิ่น
ความสำเร็จของการบริหารจัดการพื้นที่อนุรักษ์กลุ่มอาคารประวัติศาสตร์เกิดจากการที่กรมวัฒนธรรม ซึ่งเป็นหน่วยงานภาครัฐส่วนกลางได้กำหนดกระบวนการและมาตรฐานการดำเนินการที่ชัดเจน และกระจายบทบาทในการอนุรักษ์ชุมชนประวัติศาสตร์ไปสู่องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น ในขณะเดียวกันกรมวัฒนธรรมได้ใช้มาตรการทางกฎหมายและกลไกทางการเงินเพื่อการควบคุมและสร้างแรงจูงใจ รวมถึงมีกระบวนการถ่ายทอดความรู้ที่ดี จึงทำให้ท้องถิ่นสามารถทำการอนุรักษ์ชุมชนประวัติศาสตร์ได้อย่างมีประสิทธิภาพและถูกต้องตามหลักวิชาการ นอกจากนั้นการส่งเสริมการมีส่วนร่วมของประชาชนและการจัดตั้งองค์กรกลางเพื่อตรวจสอบการอนุรักษ์ช่วยให้การอนุรักษ์ชุมชนประวัติศาสตร์เกิดผลอย่างเป็นรูปธรรมและสอดคล้องกับแนวทางการพัฒนาชุมชน ทั้งนี้ บทบาทหน้าที่ของหน่วยงานภาครัฐส่วนกลาง การกระจาย บทบาทหน้าที่ด้านการอนุรักษ์ไปสู่องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น กระบวนการมีส่วนร่วมของประชาชน และการจัดตั้งองค์กรกลางเพื่อพิจารณาตรวจสอบการอนุรักษ์ในระบบพื้นที่อนุรักษ์กลุ่มอาคารประวัติศาสตร์ของประเทศญี่ปุ่น นับเป็น บทเรียนสำคัญที่สามารถใช้เป็นแนวทางในการผลักดันให้เกิดการอนุรักษ์ชุมชนประวัติศาสตร์อย่างยั่งยืนในประเทศไทย
Article Details
เอกสารอ้างอิง
Agency for Cultural Affairs. “List of Important Preservation Districts for Groups of Traditional Buildings.” Accessed May 1, 2018. https://www.bunka.go.jp/seisaku/bunkazai/shokai/hozonchiku/judenken_ichiran.html.
Architectural Institute of Japan (AIJ). Community-Based Historical Townscape Conservation (Machinami Hozenkata Machizukuri). Tokyo: Maruzen, 2004.
Arnstein, S. R. “A Ladder of Citizen Participation.” Journal of the American Institute of Planners 35, 4 (July 1969): 216-224.
Ezura, T. “Creative Heritage Management and Utilization and Tourism in Preservation Districts of Groups of Historic Buildings.” Senri Ethnological Reports 61 (2006): 55–79.
Issarathumnoon, W. “Traditional Urban Community and Its Roles in Heritage Planning A Case of Bangkok Heritage Core.” PhD diss., The University of Tokyo, 2009.
Kawagoe City. “Announcement of Budget Supporting for Conservation Project in Kawagoe City Preservation Districts for Groups of Traditional Buildings (Kawagoeshi Dentoutekikenzoubutsugunhozonchiku Hozonjigyou Hojokinkoufu Youkou).” Kawagoe City, 2017.
Nishimura, Y. The Stories of Community-Based Townscape Conservation (Machinami Machizukuri Monogatari). Tokyo: Kokonshoin, 1997.
Nishimura, Y. Urban Conservation Plan (Toshi Hozen Keikaku). Tokyo: University of Tokyo Press, 2004.
Nishimura, Y., Masahiro, R., Tsuguo, S., Yoshihiro, I., Tachi, S., Shiro, S., Gobe, K., Tooru, T., Hideo, N., Kunpei, M. Hearing History of Community-Based Development (Shougen Machizukuri). Tokyo: Gakkugei Shuppan, 2011.
Okazaki, A. “A Study on Consensus Building System in Historical-Townscape-Conservation-Based Machizukuri Movement (Machinami Hozon Keishougata Machizukuri niokeru Gouikeisei Shisutemu nikansuru Kenkyu)” PhD diss., The University of Tokyo, 1999.
Onogawa to Sawara no Machinami wo Kanngaerukai (OSMK). 10 Years Step of Community Development – Historical Town Conservation and Renewal (Machizukuri 10 Nen no Ayumi – Rekishinomachi Hozon to Saisei). Chiba: Onogawa to Sawara no Machinami wo Kanngaeru kai, 2001.
Rahman, M. M. and Imon, S. S. “Conservation of Historic Waterfront to Improve the Quality of Life in Old Dhaka.” Archnet International Journal of Architectural Research 11, 2 (2017): 83-100.
Rodwell, D. Conservation and Sustainability in Historic Cities. Oxford : Wiley-Blackwell, 2007.
Shimotsuma, K. “Arrival Point of Community-Based Conservation and From Now On (Rekishi Wo Ikashita Machizukuri no Totatsuten to Korekara).” Oral Presentation at The University of Tokyo, Japan, 16 March 2018.
Siegenthaler, P.D. “Looking to the Past, Looking to the Future: The Localization of Japanese Historic Preservation, 1950–1975.” PhD diss., The University of Texas at Austin, 2004.
Sorensen, A. and Funck, C. Living Cities in Japan : Citizens’ Movements, Machizukuri and Local Environments. London: Routledge, 2007.
Tachakitkashorn, T. “Denken System in Japan: Important District for Preservation of a Group of Traditional Buildings.” Nakhara : Journal of Environmental Design and Planning 5 (2009): 55-68.
United Nations Educational, Scientific and Cultural Organization (UNESCO) and World Tourism Organisation (UNWTO). “Sustainable Tourism Management at World Heritage Sites.” Paper presented at Sustainable Tourism Management at World Heritage Sites International Conference Huangshan, March 24 - 27, 2008. Accessed May 3, 2018. https://sdt.unwto.org/sites/all/files/pdf/finrep_en_huangshan.pdf.
World Bank. Tourism for Development: 20 Reasons Sustainable Tourism Counts for Development. The World Bank Group, 2017. Accessed April 28, 2018. https://documents.worldbank.org/curated/en/ 55812150632462 4240/ pdf/119954-WP-PUBLIC-Sustainable TourismDevelopment.pdf.
ณัฐพงศ์ พันธ์น้อย. “ปัจจัยส่งเสริมกระบวนการมีส่วนร่วมของผู้มีส่วนได้เสียเพื่อพัฒนาการท่องเที่ยวในพื้นที่มรดกวัฒนธรรมมีชีวิต: กรณีศึกษาพื้นที่อิวามิกินซัง ประเทศญี่ปุ่น.” วารสารวิชาการ คณะสถาปัตยกรรมศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย 63 (2557): 29–42.
ปรานอม ตันสุขานันท์. การอนุรักษ์ชุมชนเมือง. กรุงเทพฯ: สำนักพิมพ์แห่งจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย, 2559.
ยงธนิศร์ พิมลเสถียร. “ประเด็นวิกฤตเรื่องการอนุรักษ์ชุมชนประวัติศาสตร์ในเมืองสำหรับประเทศไทย.” หน้าจั่ว ว่าด้วยประวัติศาสตร์สถาปัตยกรรม และสถาปัตยกรรมไทย, 9 (2557): 100–119.
ศิริลักษณ์ เมฆอ่อนและมนสิชา เพชรานนท์. “ผลกระทบการท่องเที่ยวต่ออัตลักษณ์ชุมชน: กรณีศึกษาชุมชนแหล่งท่องเที่ยวอัมพวา.” วารสารสิ่งแวดล้อมสรรค์สร้างวินิจฉัย 12, 2 (2556): 1-19.
