การนำเสนอภาพผู้หญิงในบทเพลงลูกทุ่งยอดนิยม

Main Article Content

ระพีพัฒน์ หาญโสภา
เชษฐา จักรไชย
พยงค์ มูลวาปี

บทคัดย่อ

          บทความวิจัยนี้เป็นการวิจัยเชิงคุณภาพทางวรรณกรรมมีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาการนำเสนอภาพผู้หญิงและบทบาททางเพศของผู้หญิงที่ปรากฏในบทเพลงลูกทุ่งกลุ่มตัวอย่างที่ใช้ในการวิจัย คือ บทเพลงลูกทุ่งยอดนิยมที่มีเนื้อหาเกี่ยวกับผู้หญิงขับร้องโดยนักร้องหญิงเผยแพร่ ระหว่างปี พ.ศ. 2552-2561 จำนวน 80 บทเพลง เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัย ได้แก่ แบบบันทึกการวิเคราะห์การนำเสนอภาพผู้หญิง โดยใช้แนวคิดของ Hall และแบบวิเคราะห์บทบาททางเพศในทเพลงลูกทุ่ง


           ผลการวิจัยพบว่า การนำเสนอภาพผู้หญิงในบทเพลงลูกทุ่งยอดนิยม มี 5 ภาพ คือ 1)ภาพผู้หญิงที่กล้าท้าทายต่อวัฒนธรรมกระแสหลัก 2)ภาพผู้หญิงที่แสดงพฤติกรรมทางเพศอย่างเปิดเผย  3)ภาพผู้หญิงที่เป็นรอง หรือเป็นชู้รัก 4)ภาพผู้หญิงในการเลือกคู่ครอง และ 5)ภาพผู้หญิงที่มีรสนิยมการเที่ยงกลางคืน ดื่มสุรา ต้องการความเสมอภาค เมื่อศึกษาบทบาททางเพศของผู้หญิงในบทเพลงลูกทุ่งตามพบว่ามี 3 บทบาท ได้แก่ 1)บทบาทผู้หญิงกล้าประพฤติตนนอกกรอบ 2)บทบาทภรรยา และ 3)บทบาทวัตถุทางเพศการศึกษาการนำเสนอภาพและบทบาททางเพศของหญิงในบทเพลงลูกทุ่งทำให้เกิดความเข้าใจความเป็นหญิงในรูปแบบใหม่การใช้พื้นที่วรรณกรรมเพลงลูกทุ่งในการตอบโต้และต่อรองรวมถึงการสร้างความหมายของผู้หญิงที่แตกต่างจากความเชื่อเดิมทำให้เห็นถึงอำนาจของวรรณกรรมเพลงลูกทุ่งในฐานะวรรณกรรมสื่อสังคมที่มีประสิทธิภาพ

Article Details

รูปแบบการอ้างอิง
หาญโสภา ร., จักรไชย เ., & มูลวาปี พ. (2020). การนำเสนอภาพผู้หญิงในบทเพลงลูกทุ่งยอดนิยม. วารสารมหาวิทยาลัยมหามกุฏราชวิทยาลัย วิทยาเขตร้อยเอ็ด, 10(2), 184–197. สืบค้น จาก https://so01.tci-thaijo.org/index.php/AJMBU/article/view/241882
ประเภทบทความ
บทความวิจัย

เอกสารอ้างอิง

ชานนท์ ไชยทองดี. (2558). อีสานร่วมสมัย : การวิเคราะห์ชนบทในตัวบทและบริบท. นนทบุรี : สำนักพิมพ์ศรีปัญญา.

ทับทิม ชัยชะนะ. (2559). บทบาทของผู้หญิงสามัญในเพลงลูกทุ่งร่วมสมัย. วารสารพิฆเนศวร์สาร.12(2). 53-62.

ปวิณรัตน์ จันสดใส. (2554). บทบาททางสังคมของสตรีในบทเพลงลุกทุ่งไทย. เชียงใหม่ : มหาลัยแม่โจ้.

ปิยลักษณ์ โพธิวรรณ์. (2561). ปฏิบัติการทางวาทกรรมในวัฒนธรรมสมัยนิยมผ่านเพลงลูกทุ่งไทย. วารสารกระแสวัฒนธรรม. 19(36). 74-81.

พัชนุช เครือเจริญ. (2557). เมียน้อยภาพสตรีชายขอบที่สื่อผ่านเพลงลุกทุ่ง. วิทยานิพนธ์ปริญญาศิลปศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชาภาษาไทย. บัณฑิตวิทยาลัย : มหาลัยขอนแก่น.

อมรรัตน์ ทิพย์เลิศ และวราทิพย์ อธิบาย. (2554). ภาพความเป็นผู้หญิงสมัยใหม่ที่เบี่ยงเบนออกจากจารีตของสังคม ผ่านเพลงไทยสมัยนิยม. นิเทศศาสตร์ปริทัศน์. 15(1). 133-134.

อรวรรณ ชมดง. (2557). เพศวิถีและสังคมไทยในวรรณกรรมเพลงลุกทุ่ง. วารสารบัณฑิตศึกษา มนุษยศาสตร์ สังคมศาสตร์. 3(2). 83-97.

อวัสดา กานต์ภูมี. (2555). การแสดงภาพลักษณ์สตรีในบทเพลงไทยสากล : กรณีศึกษาบทเพลงที่ขับร้องโดย ธนพร แวกประยูร. วิทยานิพนธ์ปริญญาดุริยางคศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชาสังคีตวิจัยและพัฒนา. บัณฑิตวิทยาลัย : มหาวิทยาลัยศิลปกร.

เอี่ยม อามาตย์มุลตรี. (2560). กลวิธีทางภาษา : การสื่อความทางเพศในเพลงลูกทุ่งอีสาน. วารสารมหาวิทยาลัยมหามกุฏราชวิทยาลัย วิทยาเขตร้อยเอ็ด. 6(2). 196-205.

Hall, Stuart, ed. (1997). Representation: Cultural representation and signifying pracicties. London : Sage.