การศึกษาภูมิปัญญาฝ้ายกับการขับเคลื่อนเศรษฐกิจฐานราก บ้านหนองบัว ตำบลภูหอ อำเภอภูหลวง จังหวัดเลย

บทคัดย่อ

         บทความวิจัยนี้เป็นส่วนหนึ่งของโครงการวิจัย แนวทางการส่งเสริมจัดการทุนชุมชน เพื่อ ขับเคลื่อนเศรษฐกิจฐานราก บ้านหนองบัว ตำบลภูหอ อำเภอภูหลวง จังหวัดเลย มีวัตถุประสงค์ 1)เพื่อศึกษาภูมิปัญญาฝ้าย บ้านหนองบัว ตำบลภูหอ อำเภอภูหลวง จังหวัดเลย และ 2)เพื่อค้นหาแนวทางการขับเคลื่อนเศรษฐกิจฐานรากบ้าน หนองบัว จากภูมิปัญญาฝ้าย เป็นการวิจัยเชิงคุณภาพ ประชากรเป้าหมาย ประกอบด้วยสมาชิกกลุ่ม ทอผ้าฝ้าย จำนวน 10 คน เก็บรวบรวมข้อมูลด้วยการสัมภาษณ์ และการสนทนากลุ่ม วิเคราะห์ข้อมูล ด้วยการวิเคราะห์เนื้อหา

          ผลการศึกษาพบว่า 1. บ้านหนองบัว เคยเป็นพื้นที่ที่มีการปลูกและการทอผ้าฝ้ายเพื่อใช้ใน ครัวเรือนและการสร้างเศรษฐกิจให้กับชุมชน และมีการนำฝ้ายมาใช้ในการดำเนินชีวิตอื่นๆ เช่น การนำเส้นฝ้ายมาผูกข้อมือในพิธีกรรมบายศรีสู่ขวัญ การทำตุงสำหรับนำไปประกอบพิธีกรรมทางความเชื่อและศาสนา ปัจจุบันหน่วยงานภาครัฐเข้าไปส่งเสริมการสร้างรายได้และเศรษฐกิจให้กับชุมชนผ่านการจัดการท่องเที่ยวและการขายผลิตภัณฑ์จากภูมิปัญญาท้องถิ่น จึงมีการรื้อฟื้นการปลูกฝ้ายแบบอินทรีย์เพื่อพัฒนาต่อยอดให้เป็นผลิตภัณฑ์ผ้าฝ้ายอินทรีย์จำหน่ายแก่นักท่องเที่ยว 2. แนวทางการขับเคลื่อนเศรษฐกิจฐานรากบ้านหนองบัว จากภูมิปัญญาฝ้าย มีดังนี้ 1)การส่งเสริมและการรื้อฟื้นการปลูกฝ่ายในพื้นที่ทำกิน 2)การ “จัดตั้งกลุ่มฝ้ายตุ่ย” เพื่อผลิตผลิตภัณฑ์จากฝ้าย 3)การพัฒนาและต่อยอดองค์ความรู้ด้านการออกแบบ 4)การพัฒนาสีย้อมฝ้ายจากสีธรรมชาติ 5)การสร้างอัตลักษณ์ผลิตภัณฑ์ให้สอดคล้องกับความต้องการของผู้บริโภค 6)มีศูนย์จำหน่ายออนไลน์และจัดตั้งร้านค้าในชุมชน 7)การอนุรักษ์และฟื้นฟูภูมิปัญญาฝ้าย และ 8)การสร้างเครือข่ายความ ร่วมมือพัฒนาผลิตภัณฑ์ผ้าฝ้ายอินทรีย์ทั้งภาครัฐ และเอกชน