การพัฒนาโปรแกรมเสริมสร้างภาวะผู้นำทางวิชาการของผู้บริหารสถานศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาร้อยเอ็ด เขต 1

บทคัดย่อ

การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาสภาพปัจจุบัน สภาพที่พึงประสงค์ และความต้องการจําเป็นของภาวะผู้นําทางวิชาการของผู้บริหารสถานศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาร้อยเอ็ด เขต 1 และเพื่อสร้างและประเมินโปรแกรมเสริมสร้างภาวะผู้นําทางวิชาการของผู้บริหาร สถานศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาร้อยเอ็ด เขต 1 โดยแบ่งการดำเนินการวิจัยออกเป็น 2 ระยะ ดังนี้ศึกษาสภาพปัจจุบันและสภาพที่พึงประสงค์และความต้องการจําเป็นของ ภาวะผู้นําทางวิชาการของผู้บริหารสถานศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษา ร้อยเอ็ด เขต 1 กลุ่มตัวอย่าง ได้แก่ ผู้บริหาร 28 คน และ ครูผู้สอน 310 คน รวม 338 คน ระยะที่ 2 การสร้างและประเมินโปรแกรมเสริมสร้างภาวะผู้นําทางวิชาการของ ผู้บริหารสถานศึกษาร้อยเอ็ดเขต 1 กลุ่มผู้ให้ข้อมูล ได้แก่ ผู้บริหารสถานศึกษาต้นแบบจำนวน 5 คน และผู้ทรงคุณวุฒิประเมินความเหมาะสมและความเป็นไปได้ของโปรแกรม จำนวน 5 คน เครื่องมือที่ใช้ในการเก็บรวบรวมข้อมูล ได้แก่ แบบสอบถาม แบบสัมภาษณ์และแบบประเมินความเหมาะสมและเป็นไปได้สถิติที่ใช้ในการวิเคราะห์ข้อมูล ได้แก่ ร้อยละ ค่าเฉลี่ย ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน และค่าดัชนีความต้องการจําเป็น

ผลการวิจัยพบว่า 1. ภาวะผู้นำทางวิชาการของผู้บริหารสถานศึกษาสังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาร้อยเอ็ด เขต 1 ในสภาพปัจจุบันโดยรวมและรายด้านทุกด้าน อยู่ในระดับปานกลาง สภาพที่พึงประสงค์โดยรวมและรายด้านทุกด้านอยู่ในระดับมากที่สุด ผลการวิเคราะห์ความต้องการจําเป็นเรียงลำดับความต้องการจําเป็น ดังนี้1) การนิเทศการสอน 2) การบริหารหลักสูตรและการสอน 3) การกำหนดเป้าหมายและพันธกิจ และ 4) การเสริมสร้างบรรยากาศทางวิชาการของสถานศึกษา 2. โปรแกรมเสริมสร้างภาวะผู้นําทางวิชาการของผู้บริหารสถานศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาร้อยเอ็ด เขต 1 องค์ประกอบของโปรแกรม ประกอบด้วย                           5 องค์ประกอบ ดังนี้ 1) หลักการของโปรแกรม 2) วัตถุประสงค์ 3) เนื้อหาความรู้และกิจกรรม                        4) วิธีการดำเนินการพัฒนา และ 5) การประเมินผลโปรแกรม เนื้อหาโปรแกรมเสริมสร้างภาวะผู้นําทางวิชาการของผู้บริหารสถานศึกษา ประกอบด้วยเนื้อหา 4 โมดูล ได้แก่ โมดูลที่ 1 การกำหนดเป้าหมายและพันธกิจ โมดูลที่ 2 การบริหารหลักสูตรและการสอน โมดูลที่ 3 การเสริมสร้างบรรยากาศทางวิชาการของสถานศึกษา และโมดูลที่ 4 การนิเทศการสอน ใช้ระยะเวลาในการดําเนินงานโปรแกรมรวมทั้งสิ้น 100 ชั่วโมง โดยได้นําหลักการ 70:20:10 มาใช้ในการเสริมสร้างภาวะผู้นําทางวิชาการ ผลการประเมินโปรแกรมโดยรวมมีความเหมาะสมและมีความเป็นไปได้อยู่ในระดับมากที่สุด