สุขภาวะทางจิตวิญญาณของผู้ดูแลผู้ป่วยมุสลิมที่ป่วยเป็นมะเร็ง ระยะสุดท้ายในสามจังหวัดชายแดนภาคใต้

ผู้แต่ง

  • ไหมมูน๊ะ คลังข้อง, 6852279 มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์
  • สกล สิงหะ, 6852279 มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์
  • พรทิพา บรรทมสินธ์ุ, 6852279 มหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒ

คำสำคัญ:

สุขภาวะทางจิตวิญญาณ, ผู้ดูแล, ผู้ป่วยมุสลิมที่ป่วยเป็นมะเร็งระยะสุดท้าย

บทคัดย่อ

การวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาเกี่ยวกับสุขภาวะทางจิตวิญญาณของผู้ดูแลผู้ป่วยมุสลิมที่ป่วยเป็นมะเร็งระยะสุดท้าย เป็นการวิจัยเชิงคุณภาพ ใช้ระเบียบวิธีวิจัยเชิงชาติพันธุ์วรรณนา และปรากฏการณ์วิทยา สถานที่เก็บข้อมูลวิจัยคือโรงพยาบาลสงขลานครินทร์  ที่พักผู้ป่วยอาคารเย็นศิระ วัดโคกนาว นอกจากนั้นผู้วิจัยยังได้ติดตามไปยังภูมิลำเนาของผู้ให้ข้อมูลหลักซึ่งอยู่ในเขตจังหวัด ปัตตานี ยะลา และนราธิวาส   เก็บข้อมูลโดยเฝ้าดูปรากฏการณ์ การสังเกตแบบมีส่วนร่วมและไม่มีส่วนร่วม การสัมภาษณ์อย่างไม่เป็นทางการและการสัมภาษณ์เชิงลึก ผู้ให้ข้อมูลเป็นผู้ดูแลผู้ป่วยคัดเลือกแบบเฉพาะเจาะจง ตามคุณสมบัติที่กำหนด  จำนวน 7 ราย

ผลการศึกษาพบว่าว่าผู้ให้ข้อมูลทั้งหมดยึดหลักศาสนาและนำมาใช้ในการดูแลผู้ป่วยเพื่อช่วยเยียวยาความหวังและกำลังใจแก่ผู้ป่วย การปฏิบัติศาสนาจะช่วยให้จิตวิญญาณของคนสมบูรณ์ขึ้น ศาสนาช่วยให้คนเข้าใจตนเองและมีกำลังใจ ในงานวิจัยฉบับนี้เสียงสะท้อนของผู้ดูแลทั้งหมดเป็นการแสดงความยอมรับต่อความเจ็บป่วยเนื่องจากเข้าใจดีว่าเป็นการกำหนดโดยอัลลอฮฺ และในกระบวนการดูแลผู้ป่วยนั้นผู้ดูแลล้วนพบปัญหาและอุปสรรค แต่ผู้ดูแลทั้งหมดมีความเชื่ออย่างที่สุดในความสามารถของอัลลอฮฺในการช่วยให้หายจากการเจ็บป่วย หรือในกรณีที่ผู้ป่วยต้องเสียชีวิตไป ผู้ดูแลทั้งหมดก็ยอมรับได้ แสดงให้เห็นว่าพลังใจของผู้ดูแลมาจากความศรัทธานั่นเอง กำลังใจที่จะต่อสู้ ในการทำภารกิจนี้ให้สำเร็จมาจากจิตวิญญาณที่พึ่งพิงอิงแอบกับหลักความเชื่อทางศาสนา เมื่อผู้ดูแลทั้งหมดมีหลักยึดเหนี่ยวในชีวิตรวมทั้งเข้าใจปรากฏการณ์ต่างๆที่เกิดขึ้นกับตนองและครอบครัวนั่นแสดงว่าผู้ดูแลมีภาวะที่เป็นสุขทางจิตวิญญาณ

จากงานวิจัยชิ้นนี้สามารถสรุปได้ว่าความเชื่อทางศาสนาอิสลามนั้นมีความเชื่อมโยงและสัมพันธ์แนบแน่นกับวิถีชีวิตของผู้ดูแลผู้ป่วยมุสลิมที่ป่วยเป็นมะเร็งระยะสุดท้ายโดยผู้ดูแลได้ใช้หลักศรัทธาควบคู่กับหลักปฏิบัติระหว่างการดูแลผู้ป่วยซึ่งสามารถสรุปได้ว่าศาสนาอิสลามคือจิตวิญญาณที่สำคัญของผู้ดูแลผู้ป่วยมุสลิมที่ป่วยเป็นมะเร็งระยะสุดท้าย

เอกสารอ้างอิง

ดำรง แวอาลี. 2547. ความเจ็บป่วยและการบำบัดรักษาในทัศนะอิสลาม ใน ดำรง แวอาลี, บรรณาธิการ. การดูแลผู้ป่วยระยะสุดท้ายตามแนวทางอิสลาม. 7-13. กรุงเทพฯ : โอเอส พริ้นติง เฮ้าส์.

เต็มศักดิ์ พึ่งรัศมี. 2542. การดูแลเพื่อบรรเทาอาการ วิถีแห่งการคลายทุกข์. กรุงเทพฯ : พิมพ์ดีจำกัด.

มานี ชูไทย. 2544. หลักการอิสลามที่สัมพันธ์กับการปฏิบัติตนทางด้านสุขภาพและการสาธารณสุข. พิมพ์ครั้งที่ 2. กรุงเทพฯ: ภาควิชาสุขศึกษา คณะพลศึกษา มหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒ.

สกล สิงหะ. 2548. คืนสู่เหย้า กลับเข้าสู่สังคม reach to recovery. สงขลา : ชานเมืองการพิมพ์.

อวยพร สมใจ. 2549. การดูแลแบบประคับประคองในผู้ป่วยไทยพุทธ ใน ลักษมี ชาญเวชช์, บรรณาธิการ. การดูแลผู้ป่วยระยะสุดท้ายการดูแลแบบองค์รวมเพื่อสร้างเสริมคุณภาพชีวิต. 126-129. สงขลา : ชานเมืองการพิมพ์.

ก๊ะโซรยา. 2552 , 2553. ผู้ให้สัมภาษณ์, 14 พฤษภาคม, 16, 20 มิถุนายน 2552 , 7 ตุลาคม และ 16 มกราคม 2553.

ก๊ะตา. 2552. ผู้ให้สัมภาษณ์, 5 มีนาคม, 2 และ 9 เมษายน, 13 พฤษภาคม, 2 มิถุนายน และ 14
กรกฎาคม 2552.

ก๊ะเมาะห์. 2552. ผู้ให้สัมภาษณ์, 3, 24 มิถุนายน , 26 สิงหาคม และ 7 ตุลาคม 2552.

ก๊ะยะห์. 2552. ผู้ให้สัมภาษณ์, 1,17,28 ธันวาคม 2552. และ 4 มกราคม 2553.

ก๊ะเยาะห์. 2552. ผู้ให้สัมภาษณ์, 14 พฤษภาคม, 24 มิถุนายน,22 กรกฎาคม, 16 กันยายน และ 8 ตุลาคม 2552.

แบเซ็ง. 2551, 2552. ผู้ให้สัมภาษณ์, 11 พฤศจิกายน, 10 ธันวาคม 2551 และ 6 มีนาคม, 3 เมษายน, 9 เมษายน และ 4 ตุลาคม 2552.

แบเลาะห์. 2552. ผู้ให้สัมภาษณ์, 6 และ 7 มีนาคม, 14 พฤษภาคม และ 5 ตุลาคม 2552.

อาเยาะห์. 2552. ผู้ให้สัมภาษณ์, 1, 22 กรกฎาคม, 5 และ 28 ตุลาคม 2552.

ดาวน์โหลด

เผยแพร่แล้ว

2018-02-14

รูปแบบการอ้างอิง

คลังข้อง ไ., สิงหะ ส., & บรรทมสินธ์ุ พ. (2018). สุขภาวะทางจิตวิญญาณของผู้ดูแลผู้ป่วยมุสลิมที่ป่วยเป็นมะเร็ง ระยะสุดท้ายในสามจังหวัดชายแดนภาคใต้. วารสาร อัล-ฮิกมะฮฺ, 1(2), 37–47. สืบค้น จาก https://so01.tci-thaijo.org/index.php/HIKMAH/article/view/111933