การพัฒนาชุดฝึกทักษะพื้นฐานทางวิทยาศาสตร์ระดับอุดมศึกษา

บทคัดย่อ

             ทักษะทางวิทยาศาสตร์มีความสำคัญอย่างยิ่งในการพิสูจน์ ทดสอบเพื่อหาคำตอบทางวิทยาศาสตร์ซึ่งต้องอาศัยการฝึกตามขั้นตอนจนเกิดความเชี่ยวชาญ ชำนาญ คล่องแคล่วในการปฏิบัติ โดยทักษะพื้นฐานทางวิทยาศาสตร์เป็นทักษะที่จะช่วยให้ผู้เรียนเข้าใจบทเรียนได้มากขึ้น เป็นพื้นฐานในการเรียนรู้ทักษะที่ซับซ้อน และมีขั้นตอนที่ละเอียดมากขึ้น จึงเป็นเหตุให้การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์ในการศึกษาทักษะพื้นฐาน รวมถึงการพัฒนา และประเมินคุณภาพชุดฝึกทักษะพื้นฐาน  โดยศึกษาและรวบรวมทักษะทางวิทยาศาสตร์ ทั้งจากเอกสารหลักสูตร และสอบถามความคิดเห็นจากผู้สอนวิทยาศาสตร์ ในระดับอุดมศึกษา 3 สาขาวิชา คือฟิสิกส์ เคมี และชีววิทยา จำนวน 9 คนจากนั้นคัดเลือกทักษะพื้นฐาน และพัฒนาชุดฝึกทักษะ ในการประเมินคุณภาพชุดฝึก ประเมินคุณภาพใน 4 ด้าน ได้แก่ ด้านวิชาการ ด้านเทคโนโลยีสารสนเทศ ด้านประโยชน์ และด้านการนำไปใช้ จากผู้ทรงคุณวุฒิทั้งด้านวิชาการและด้านเทคโนโลยีสารสนเทศ โดยการเลือกอย่างเจาะจง รวมจำนวน 13 คน และนักศึกษาคณะวิทยาศาสตร์ และเทคโนโลยี มหาวิทยาลัยราชภัฏสกลนคร ที่ได้จากการสุ่มแบบชั้นภูมิ รวม 27 คน

           ผลการวิจัยพบว่า 1) ทักษะพื้นฐานทางวิทยาศาสตร์ระดับอุดมศึกษา มีลักษณะสำคัญ คือ เป็นทักษะร่วมในหลายวิชา และเป็นทักษะต้องใช้หลายทักษะประกอบกัน 2) ทักษะที่นำมาพัฒนาชุดฝึก มี 7 ทักษะ ได้แก่ ทักษะการต่อตรวจวัดวงจรไฟฟ้า ทักษะการใช้เครื่องมือวัด ทักษะการไทเทรต ทักษะการแยกสารและทำสารให้บริสุทธิ์ ทักษะการเตรียมตัวอย่างพืชและสัตว์ ทักษะการผ่าพืชและสัตว์ และทักษะการเขียนรายงานเพื่อการนำเสนอ 3) ชุดฝึกทักษะเป็นชุดการเรียนรู้ด้วยตนเอง ในรูปแบบวีดีทัศน์ 4) ผู้ทรงคุณวุฒิด้านวิชาการ ด้านเทคโนโลยีสารสนเทศ และนักศึกษา มีความเห็นตรงกันในระดับมากที่สุดเกี่ยวกับคุณภาพชุดฝึกด้านประโยชน์ และการนำไปใช้ ส่วนด้านเนื้อหามีความเห็นในระดับมาก และมากที่สุด ส่วนด้านเทคโนโลยีสารสนเทศ มีความเห็นในระดับมาก