ภาพสะท้อนปัญหาสงครามในวรรณกรรมเยาวชนเรื่องเมื่อวานนี้ ของศรี เกศมณี
Reflection of War Problems in Young Adult Literature Mueawannee by Sri Kesamanee
คำสำคัญ:
ภาพสะท้อนปัญหาสงคราม, กลวิธีการนำเสนอ, เมื่อวานนี้บทคัดย่อ
บทความวิจัยเชิงพรรณนาวิเคราะห์ในครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาภาพสะท้อนปัญหาสงครามและกลวิธีการนำเสนอปัญหาสงครามในวรรณกรรมเรื่องเมื่อวานนี้ของศรี เกศมณี ผลการศึกษาพบว่า สาเหตุ ของสงคราม คือ การตัดสินใจเข้าร่วมรบกับประเทศญี่ปุ่นของ จอมพล ป. พิบูลสงคราม ทำให้เกิดผลกระทบ 6 ด้าน ได้แก่ 1) ผลกระทบทางการเมืองการปกครอง 2) ผลกระทบทางเศรษฐกิจ 3) ผลกระทบทางสังคม 4) ผลกระทบทางการศึกษา 5) ผลกระทบทางวัฒนธรรม และ6) ผลกระทบทางจิต โดยผู้แต่งนำเสนอภาพสะท้อนปัญหาสงครามผ่านกลวิธีการนำเสนอทางวรรณกรรม 4 ประการ ได้แก่ 1) การนำเสนอผ่านโครงเรื่องแบบย้อนอดีต การนำเสนอผ่านฉากการสู้รบ ถ่ายทอดความหวาดกลัวและความโกลาหลจากภาวะสงคราม 2) การนำเสนอผ่านตัวละครที่ประสบปัญหาสงครามจนส่งผลต่อความคิด อารมณ์ ความรู้สึก 3) การนำเสนอผ่านฉากการสู้รบ ถ่ายทอดความหวาดกลัวและความโกลาหลจากภาวะสงคราม และ4) การนำเสนอผ่านมุมมองผู้เล่าเรื่องจากผู้มีประสบการณ์ตรง ผู้เขียนนำเสนอปัญหาสงครามเพื่อให้เยาวชนตระหนักถึง ความโหดร้ายของสงครามตั้งแต่ระดับประเทศ ระดับสังคมและระดับบุคคล
เอกสารอ้างอิง
กองบรรณาธิการศิลปวัฒนธรรม. (2567). ความสัมพันธ์ระหว่างไทย-ญี่ปุ่น ในช่วงสงครามโลกครั้งที่ 2. ศิลปวัฒนธรรม. https://www.silpa-mag.com/history/article_84730
กองทัพเรือ กรมยุทธศึกษาทหารเรือ. (2543). เอกสารอ้างอิง ของกองทัพเรือ หมายเลข 8004 หลักการและ ทฤษฎีการทำสงคราม. กรุงเทพฯ : กองทัพเรือ.
ชไมพร กุลบุตรดี. (2564). กลวิธีการนำเสนออัตลักษณ์วัยรุ่นในวรรณกรรมสำหรับวัยรุ่นที่ได้รับรางวัลจาก สำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน กระทรวงศึกษาธิการ [วิทยานิพนธ์ปริญญาดุษฎี บัณฑิต]. มหาวิทยาลัยมหาสารคาม.
ตรีศิลป์ บุญขจร. (2547). นวนิยายกับสังคมไทย (๒๔๗๕-๒๕๐๐). (พิมพ์ครั้งที่ 3). โครงการเผยแพร่ผลงาน วิชาการ คณะอักษรศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
แถมสุข นุ่มนนท์. (2548). เมืองไทยสมัยสงครามโลกครั้งที่สอง: ยุคเชื่อผู้นำชาติพ้นภัย. สายธาร.
ทนพร ตรีรัตน์สกุลชัย และ Tominaga, Y. (2565). ความทรงจำสงครามโลกครั้งที่ 2 ในนวนิยาย กระทิงป่า ขุนยวม. วารสารศิลปศาสตร์ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์, 22(1), 241-263. https://so03.tci- thaijo.org/index.php/liberalarts/article/view/250106
พัชรา นาดี. (2522). ความสัมพันธ์ระหว่างไทยกับญี่ปุ่น สมัยสงครามโลกครั้งที่สอง (พ.ศ. 2482-2488) [ปริญญานิพนธ์ ปริญญามหาบัณฑิต, มหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒ ประสานมิตร].
บุญพิสิฐ ศรีหงส์. (2566). ไทยกับสงครามโลกครั้งที่ 2 พ.ศ. 2480-2490: ประวัติศาสตร์ทวนกระแส [วิทยานิพนธ์ปริญญา อักษรศาสตรดุษฎีบัณฑิต, จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย].
พิมณัฐฐา เขื่อนเพ็ชรต์. (2566, 10 พฤษภาคม). มนุษย์รู้จัก ‘การทำสงคราม’ ตั้งแต่เมื่อไหร่ แล้วทำไมเราต้อง สู้รบกัน?. Spacebar. https://spacebar.th/world/when-did-humans-start-waging-wars
ภัทร์ภรณ์ เจียรวโรภาส. (2556). การสะท้อนสภาพสังคมของรัสเซียภายใต้การปกครองของ ซาร์อเล็กซาน เดอร์ที่ 1 ผ่านวรรณกรรมเรื่อง สงครามและสันติภาพ [ภาคนิพนธ์ปริญญาตรี, มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์].
มัทนา จาตุรแสงไพโรจน์. (2561). วิกฤตอัตลักษณ์ความเป็นชายในวรรณกรรมหลังสงครามโลกครั้งที่สองของ คะวะบะตะ ยะซุนะริ [วิทยานิพนธ์ปริญญาอักษรศาสตรดุษฎีบัณฑิต, จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย].
เมธาวี พงศ์ทองเมือง และ จตุพร เจริญพรธรรมา (2567). กลวิธีการนำเสนอและภาพสะท้อนเยาวชนไทยใน วรรณกรรม เยาวชนรางวัลแว่นแก้ว ประเภทนวนิยาย พ.ศ. 2562. วารสารมนุษย์กับสังคม, 10(2), 185–220. https://so06.tci-thaijo.org/index.php/husocjournal/article/view/275566
วิทยาลัยการทัพบก. (2568). ยุทธวิธีทางทหาร ฉบับที่ T 7 เรื่อง ธรรมชาติของสงคราม (Nature of War). โรงเรียนทหารบก.
https://www.awc.ac.th/storage/publication/20250111054824.pdf?utm_source
ศุภวิชญ์ ศิริสวัสดิ์วัฒนา. (2569, 15 มีนาคม). สิ่งแวดล้อม เหยื่อเงียบของสงคราม. The101.world. https://www.the101.world/environment-and-war/
ศรี เกศมณี. (2554). เมื่อวานนี้ (พิมพ์ครั้งที่ 5). นานมีบุ๊คพับลิเคชั่นส์.
อัญชลี สุขดี. (2525). ขบวนการต่อต้านญี่ปุ่นของไทยในระหว่างสงครามโลกครั้งที่ 2 (พ.ศ. 2484-2488) [วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต, จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย]. คลังปัญญาจุฬาฯ.
อุบล จิระสวัสดิ์. (2517). สภาวะทางการเมือง เศรษฐกิจและสังคมของประเทศไทยในระหว่างสงครามโลกครั้ง ที่สอง [วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต, จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย]. คลังปัญญาจุฬาฯ.