พัฒนาการทางวัฒนธรรมของเมืองนครปฐมโบราณ: ข้อมูลใหม่จากการขุดค้นที่ตำบลธรรมศาลา
คำสำคัญ:
นครปฐม, การขุดค้น, ธรรมศาลาบทคัดย่อ
การขุดค้นทางโบราณคดีที่ตำบลธรรมศาลา มีวัตถุประสงค์เพื่อตรวจสอบลำดับพัฒนาการทางวัฒนธรรมของชุมชนโบราณที่ตั้งอยู่ทางฟากตะวันออกของเมืองนครปฐมโบราณ ผลการขุดค้นบ่งชี้ว่าบริเวณแหล่งโบราณคดีแห่งนี้มีร่องรอยหลักฐานการอยู่อาศัยของมนุษย์ในช่วงสมัยทวารวดีเท่านั้น ชั้นวัฒนธรรมช่วงแรกหรือหลักฐานการประกอบกิจกรรมระยะเริ่มต้นที่ปรากฏภายในหลุมขุดค้นคงมีอายุอยู่ในราวพุทธศตวรรษที่ 12-13 โดยมีข้อสังเกตว่าในชั้นวัฒนธรรมช่วงหลังของการอยู่อาศัยจะมีโบราณวัตถุประเภทสิ่งของต่างถิ่นปรากฏขึ้นโดยเฉพาะลูกปัดแก้วสีเดียวและเศษเครื่องถ้วยจีนสมัยราชวงศ์ถัง อันแสดงให้เห็นถึงการเปลี่ยนแปลงทางวัฒนธรรมบางประการที่สันนิษฐานว่าเกิดขึ้นตั้งแต่ประมาณพุทธศตวรรษที่ 14 เป็นต้นมา ส่วนการขุดค้นในชั้นกิจกรรมระยะสุดท้ายไม่พบโบราณวัตถุสมัยหลังทวารวดีเลย ดังนั้นชุมชนโบราณที่ตำบลธรรมศาลาแห่งนี้คงถูกทิ้งร้างไปในราวพุทธศตวรรษที่ 16
เอกสารอ้างอิง
กรมศิลปากร. (2528). เรื่องพระปฐมเจดีย์ กรมศิลปากรตรวจสอบชําระใหม่และการบูรณะและปฏิสังขรณ์พระปฐมเจดีย์. พิมพ์ครั้งที่ 2. กรุงเทพฯ: ยูนิตี้ โพรเกรส จํากัด. โดยเสด็จพระราชกุศลในงานพระราชทานเพลิงศพ พระธรรมสิริชัย (ชิต ชิตวิปุลเถร) เจ้าอาวาสวัดพระปฐมเจดีย์ อําเภอเมือง จังหวัดนครปฐม. วันที่ 23 มีนาคม 2528. 2542 สมุดภาพไตรภูมิฉบับกรุงศรีอยุธยา – ฉบับกรุงธนบุรี. กรุงเทพฯ: กรมศิลปากร. คณะกรรมการฝ่ายประมวลเอกสารและจดหมายเหตุ ในคณะอํานวยการจัดงานเฉลิมพระเกียรติพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว จัดพิมพ์เนื่องในโอกาสพระราชพิธีมหามงคลเฉลิมพระชนมพรรษา 6 รอบ 5 ธ.ค. 2542.
ผาสุข อินทราวุธ. (2526). รายงานการขุดค้นที่ตําบลพระประโทน อําเภอเมืองจังหวัดนครปฐม. นครปฐม: แผนกบริการกลาง สํานักงานอธิการบดี มหาวิทยาลัยศิลปากร.
พิพิธภัณฑสถานแห่งชาติ พระปฐมเจดีย์. (2549). การศึกษาและประชาสัมพันธ์ วัฒนธรรมในลุ่มแม่น้ําบางแก้ว - บางแขม เพื่อพัฒนาการท่องเที่ยว. นครปฐม: บริษัทเพชรเกษม การพิมพ์.
รัชนี ทศรัตน์ และอําพัน กิจงาม. (2547). รายงานการขุดค้นแหล่งโบราณคดีบ้านส่วย อําเภอ พิมาย จังหวัดนครราชสีมา. กรุงเทพฯ: กรมศิลปากร.
สฤษดิ์พงศ์ ขุนทรง. (2553). พัฒนาการของเมืองนครปฐมโบราณ: การขุดค้นแหล่งโบราณคดีหอเอก. กรุงเทพฯ: ภาควิชาโบราณคดีคณะโบราณคดี มหาวิทยาลัยศิลปากร.
Bronson, Bennet. (1976). “Excavation at Chansen and the Cultural Chronology of Protohistoric Central Thailand.” Ph.D. dissertation. University of Pennsilvania Museum.
Fehrenbach, Shawn Szjeda. (2009). “Traditional of Ceramic Technology: An Analysis of the Assemblages from Angkor Borei, Cambodia.” Thesis for Master of Arts in Anthropology, University of Hawai’i.
Francis, Jr., Peter. (2002). Asia’s Maritime Bead Trade 300 B.C. to the Present. Honolulu: University of Hawai’i Press.
Indrawooth, Phasook. (2008). “Recent Research on Dvaravati Cultural Workshop Sites in Petchaburi Province, Central Thailand.” in Interpreting Southeast Asia’s Past: monument, image and text. eds. Elizabeth A. Bacus, Ian C. Glover and Peter D. Sharrock. Singapore: NUS Press. p.306 – 322.
Welch, David J. and Judith R. McNeill. (2004). “The Original Phimai Black Site: A New Look atBan Suai, Phimai, Thailand,” in Southeast Asian Archaeology Wilhelm G. Solheim II Festschrift. ed. Victor Paz. Philippines: The University of Philippines Press, p.522 – 543.
Yasuda, Yoshinori and Chuch Phoeurn. (2008). Preliminary Report for the Excavation in Phum Snay 2007. n.p.
ดาวน์โหลด
ฉบับ
ประเภทบทความ
สัญญาอนุญาต
บทความนี้เป็นผลงานของข้าพเจ้าแต่เพียงผู้เดียว และ/หรือเป็นผลงานของข้าพเจ้าและผู้ร่วมงาน ตามชื่อที่ระบุในบทความจริง และเป็นผลงานที่มิได้ถูกนำเสนอหรือตีพิมพ์ที่ใดมาก่อน
