บทละครเรื่องรามเกียรติ์และบทละครเรื่องอิเหนาภาษาเขมร : กับความสัมพันธ์วรรณคดีการแสดงไทย-กัมพูชา

ผู้แต่ง

  • ศานติ ภักดีคำ คณะมนุษยศาสตร์ มหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒ

คำสำคัญ:

บทละคร, วรรณคดีเขมร, รามเกียรติ์, อิเหนา

บทคัดย่อ

บทความนี้เป็นส่วนหนึ่งของงานวิจัยเรื่องความสัมพันธ์ระหว่างวรรณคดีไทย-เขมร พ.ศ.2325-2403 ซึ่งศึกษาถึงความสัมพันธ์ระหว่างวรรณคดีการแสดงของไทย-เขมร ในช่วง พ.ศ.2325-2403 จากการศึกษาพบว่า บทละครเรื่องรามเกียรติ์ภาษาเขมร และบทละครเรื่องอิเหนาภาษาเขมรน่าจะแปลไปจากบทละครภาษาไทยโดยตรง เนื่องจากเมื่อนำบทละครเรื่องรามเกียรติ์ภาษาเขมร (ผูกที่ 75-80) มาเปรียบเทียบกับบทละครเรื่องรามเกียรติ์ของไทย พบว่า รามเกียรติ์ไทยที่มีเรื่องราวใกล้เคียงกับรามเกียรติ์เขมรภาค 2 ได้แก่ บทละครเรื่องรามเกียรติ์ฉบับพระราชนิพนธ์ในพระบาทสมเด็จพระพุทธยอดฟ้าจุฬาโลกมหาราช ทั้งเนื้อเรื่องตรงกันโดยตลอด จนอาจกล่าวได้ว่า เขมรน่าจะแปลบทละครเรื่องรามเกียรติ์ พระราชนิพนธ์ในรัชกาลที่ 1 ไปเป็นภาษาเขมร ซึ่งสามารถเห็นได้ว่ามีความตรงกันบทต่อมา เช่นเดียวกับบทละครเรื่องอิเหนาภาษาเขมร เมื่อนำมาเปรียบเทียบกับบทละครเรื่องอิเหนา พระราชนิพนธ์ในพระบาทสมเด็จพระพุทธเลิศหล้านภาลัย พบว่า มีเนื้อความตรงกันแทบทุกบท และตรงกันบทต่อบท แม้จะมีคำไม่ตรงกันบ้าง นอกจากนี้ยังมีลักษณะร่วมกันทั้งในด้านรูปแบบคำประพันธ์ และเพลงหน้าพาทย์ที่นำมาใช้ประกอบการแสดงด้วย

เอกสารอ้างอิง

ณรงชัย ปิฎกรัชต์. สาราณุกรมเพลงไทย. กรุงเทพฯ: โรงพิมพ์เรือนแก้วการพิมพ์, 2542.

ดำรงราชานุภาพ, สมเด็จฯ กรมพระยา. ละครฟ้อนรำ. กรุงเทพฯ: มติชน, 2546.

ดำรงราชานุภาพ, นิราศนครวัด. กรุงเทพฯ: มติชน, 2545.

พุทธยอดฟ้าจุฬาโลก, พระบาทสมเด็จพระ. บทละครเรื่องรามเกียรติ์ เล่มจบ. พระนคร: แพร่พิทยา, 2515.

พุทธเลิศหล้านภาลัย, พระบาทสมเด็จพระ. อิเหนา เล่ม 1. พระนคร: แพร่พิทยา, 2514.

พุทฺธสาสนบณฺฑิตฺย. รามเกรฺติ์ 75-80. ภฺนํเพญ: พุทฺธสาสนบณฺฑิตฺย, 2539.

ลาง หาบ่อาน. เรือง รามเกรฺติ์, ม.ป.ท..

อิเหนาคำเขมร เลขที่ 619 ตู้ 619 ชั้น 4/3 มัดที่ 216.

Jacob, Judith M. The Traditional Literature of Cambodia (New York: Oxford University Press, 1996), p. 66.

POU, Saveros. Ramakerti II Zdeuxieme version du Ramayana Khmer), Paris: EFEO, 1982

ดาวน์โหลด

ฉบับ

ประเภทบทความ

บทความ