ภาพถ่าย งานศิลป์ และมุมมองอันตามใจตนที่ปลายเพิงผา

ผู้แต่ง

  • เกษม เพ็ญภินันท์ คณะศิลปศาสตร์ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์

คำสำคัญ:

ศิลปะ, ภาพถ่าย

บทคัดย่อ

บทความชิ้นนี้ต้องการตั้งคำถามต่อภาพถ่ายที่ทุกคนเชื่อว่าภาพถ่ายคือการนำเสนอและถ่ายทอดความเป็นจริงดั่งที่เห็นให้คงอยู่ ตามการรับรู้ด้วยสายตาของผู้ถ่ายภาพหรือผู้คนในภาพถ่าย รวมทั้งยังกล่าวถึงการถ่ายภาพว่าเป็นการลอกเลียนความเป็นจริงด้วยการล้อเลียนออกมาเป็นภาพถ่าย ซึ่งขั้นตอนดังกล่าวไม่ได้แตกต่างจากรูปแบบการสร้างสรรค์งานศิลปะประเภทหนึ่งซึ่งเชื่อว่าศิลปะเกิดจากการลอกเลียนธรรมชาติ

นอกจากนี้ บทความนี้ยังต้องการพิจารณาสถานะของความเป็นศิลปะของภาพถ่าย ด้วยตัวอย่างของภาพถ่ายในในโครงการ “มาจาก (คนละ) กรอบสายตา ; ภาพถ่ายชุมชน สู่การทลายเส้นแบ่งสายตา ระหว่างวัฒนธรรม ชาติพันธุ์ และความเป็นศิลปิน” ด้วยตัวอย่างของภาพถ่ายจากโครงการดังกล่าว ผู้เขียนนำมาสู่ข้อสรุปที่ว่าการถ่ายภาพคือการถ่าย (ทอด) สิ่งที่เห็นและเป็นอยู่ (โดยทอดผ่านความเข้าใจต่อโลก) ออกมาบนความสัมพันธ์ระหว่างมุมมองที่เป็นอัตวิสัยของผู้ถ่ายภาพและรูปภาพซึ่งถ่ายทอดความเป็นจริงเชิงภววิสัย ขั้นตอนทั้งหมดนี้ยังมีผลทำให้ภาพถ่ายเป็นงานศิลป์ตราบเท่าที่การถ่ายภาพยังคงเป็นการบันทึกความเป็นจริงให้ภาพลักษณ์ในกรอบสายตามนุษย์ก่อนที่ถ่าย (ทอด) ออกมาเป็นภาพถ่าย

เอกสารอ้างอิง

ภาษาไทย มาจาก (คนละ) ฟากฟ้าของเพิงผา เอกสารประกอบนิทรรศการผลัดถิ่นสู่ห้องศิลป์กรุงเทพฯ กรุงเทพฯ : เอราวัณการพิมพ์ 2551

สายัณห์ แดงกลม “Punctum : 1. แผลบาดตา” ใน รัฐศาสตร์สาร ปีที่ 29 ฉบับที่ 1 (มกราคม – เมษายน 2551) : 138-203.

สายัณห์ แดงกลม “Punctum : I. Text-image” ใน รัฐศาสตร์สาร ปีที่ 29 ฉบับที่ 2 (พฤษภาคม – สิงหาคม 2551) : 225-67.

ภาษาต่างประเทศ

Barthes, Roland. Camera Lucida : Reflections on Photography. (trans.) Richard Howard. New York: Hill and Wang. 1981.

Bernstein, Jay M. The Fate of Art : Aesthetic Alienatin from Kant to Derrida and Adorno. University Park : Pennsylvania University Press. 1992.

Bourdieu, Pierre et al.. Photography : A Middle-brow Art. (trans.) Shaun Whiteside. Stanford : Stanford University Press, 1990.

Derrida, Jacques. The Truth in Painting. (trans.) Geoff Bennington and lan McLeod. Chicago : The University of Chicago Press. 1987.

Derrida, Jacques. La verite en peinture. Paris : Flammarion. 1978.

Heidegger, Martin. “The Age of World Picture." in The Question Concerning Technology and Other Essays. (trans.) William Lovitt. New York: Harper & Row, 1977.

Heidegger, Martin. Being and Time (trans.) John Macquarrie and Edward Robinson. New York: Harper & Row. 1962.

Heidegger, Martin. "The Origin of the Work of Art." in Basic Writings. (ed.) David Farrell Krell. New York: Harper & Row. 1976.

Levi-Strauss, Claude. Saudades do Brasil: A Photographic Memoir. (trans.) Sylvia Modelski. Seattle : University of Washington Press. 1995.

Nancy, Jean-Luc. "Introduction." in An Inner Silence : The Portraits of Henri Carter-Bresson. New York : Thames & Hudson. 2006.

Schapiro, Meyer. Theory and Philosophy of Art : Style, Artist, and Society. New York : George Braziller. 1998.

ดาวน์โหลด

ฉบับ

ประเภทบทความ

บทความ