ทาสในจารึกนครวัดสมัยหลังพระนคร พ.ศ. 2109-2290
คำสำคัญ:
จารึก, สมัยหลังพระนคร, ทาสบทคัดย่อ
บทความนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อทราบข้อมลที่เกี่ยวกับทาสในจารึกนครวัดสมัยหลังพระนครพ.ศ. 2109- 2290 โดยศึกษาข้อมูลจากจารึกสมัยหลังพระนครจำนวน40 หลักที่ปรากฏในหนังสือ“จารึกนครสมัยหลังพระนคร ค.ศ.1566-1747” รวบรวมโดยอุไรศรี วรศะริน
ผลการศึกษาพบว่าจากจารึกนครวัดสมัยหลังพระนครพ.ศ.2109-2290จำนวน40 หลักมีข้อมูลเกี่ยวกับทาสปรากฏจำนวน 25 หลักเนื้อหาที่เกียวกับทาสที่ปรากฏในศิลาจารึกเป็นส่วนหนึ่งของการทำบุญในโอกาสต่างๆ กล่าวคือในการทำบุญแต่ละครั้งจะมีการปลดปล่อยทาส ทำให้เราได้ทราบถึงข้อมูลเกี่ยวกับทาสและผู้ปลดปล่อย, ความสัมพันธ์ของผู้ปลดปล่อยกับทาส, สถานภาพของทาสหลังการปลดปล่อย, การทำบุญโดยการปลดปล่อยทาส, จุดมุ่งหมายในการปลดปล่อย, เงื่อนไขในการปลดปล่อยทาส, กิจกรรมที่ทำร่วมกับการปลดปล่อยทาส รวมทั้งการสาปแช่งที่เกี่ยวทาสอีกด้วย
เอกสารอ้างอิง
หนังสือภาษาไทย
กรรมการหอสมุดวชิรญาณ, ผู้แปล, กฎหมายเก่าของกรุงกัมพูชา ลักษณ ทาสกรรมกร. โรงพิมพ์หนังสือพิมพ์ไทย, 2462.
กองบรรณาธิการ. ""ทาส" และ "สังคมทาส" สมัยสุโขทัย มีหรือไม่." ศิลปวัฒนธรรม 10, 2 (ธันวาคม 2531) : 76-82.
กองบรรณาธิการ. "ทาสอยุธยาในประมวลกฎหมายรัชกาลที่ 1." ศิลปวัฒนธรรม 10, 10 (สิงหาคม 2532) : 96-113.
กองบรรณาธิการ. "ไพร่ฟ้าข้าไทย." ศิลปากร 15, 3 (กันยายน 2514) : 92-97.
ขจร สุขพานิช. ฐานันดรไพร่. กรุงเทพฯ : บรรณกิจเทรดดิ้ง, 2525.
เฉลิม ยงบุญเกิด, ผู้แปล, บันทึกว่าด้วยขนบธรรมเนียมประเพณีของเจินละ พระนคร : โรงพิมพ์ชวนพิมพ์, 2510, 15.
เซ.ฌาค, เขียน, อรพิมท์ ชาตรูปมัย, แปล, "ว่าด้วยเรื่องทาสในเขมรโบราณ," วารสารมหาวิทยาลัยศิลปากร 11, 1 (เมษายน - พฤศจิกายน 2533) : 115.
ดารุณี บูรณาวัฒน์. "อุปมาในบทละครสันสกฤต ตั้งแต่คริสตศวรรษที่ 4 ถึง 12." วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต ภาควิซาภาษาตะวันออก บัณฑิตวิทยาลัย จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย, 2522.
ทองสุข จารุเมธีซน. "การศึกษาเปรียบเทียบเรื่องทาสในคัมภีร์พระไตรปิฎกถรวาท คัมภีร์มานวธรรมศาสตร์และกฎหมายตราสามดวง." วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต ภาควิชาภาษาตะวันออก บัณฑิตวิทยาลัย จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย, 2527.
ประชุมศิลาจารึก ภาคที่ 4, สำนักนายกรัฐมนตรี, 2513, 225-228.
มยุรี พงษ์ศิริรักษ์. "ร. แลงกาต์กับการศึกษาเรื่องทาสในระบบทาสเอกชนในกฎหมายเก่าของสยาม." วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต สาขาวิชาฝรั่งเศสตึกษา ภาควิชาภาษาฝรั่งเศส บัณฑิตวิทยาลัย มหาวิทยาลัยศิลปากร, 2543.
วารสารกัมพุชสุริยา. 51, 1 (มกราคม-มีนาคม 2540) : 41-60.
วาสนา ไอยรารัตน์ "สิทธิและหน้าที่ของสตรีในวรรณกรรมสันสกฤตที่ว่าด้วยธรรมศาสตร์." วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต ภาควิชาภาษาตะวันออก บัณฑิตวิทยาลัย จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย, 2522.
สน นิลศรี. "แนวคิดสิทธิมนุษยชนในสังคมไทย : จากความเป็นทาสสู่อิสรภาพ." รูสมิแล 23, 1 (มกราคม-เมษายน 2545) : 9-21.
สมสมัย ศรีทรพรรณ. โฉมหน้าศักดินาไทย. กรุงเทพฯ : บพิตร, 2517.
อุไรศรี วรศะริน. จารึกนครวัดสมัยหลังพระนคร ค.ศ. 1566 - ค.ศ. 1747. กรุงเทพฯ : จงเจริญการพิมพ์, 2542.
อุไรศรี วรศะริน. พจนานุกรมศัพท์จารึกนครวัดสมัยหลังพระนคร. กรุงเทพฯ : จงเจริญการพิมพ์, 2542.
หนังสือภาษาต่างประเทศ
Codes, G. Inscriptions du Cambodge vol. Il, Hanoi-Paris, EFEO, 1942.
Codes, G. Inscriptions du Cambodge vol. V, Hanoi-Paris, EFEO, 1953.
Pou, S. Dictionnaire vieuxkhmer-français-anglais an old khmer-french-english dictionary. Paris, 1992.
Long Seam, Dictionnaire du khmer ancien. Phnom Penh : Phnom Penh Printing House.
ดาวน์โหลด
ฉบับ
ประเภทบทความ
สัญญาอนุญาต
บทความนี้เป็นผลงานของข้าพเจ้าแต่เพียงผู้เดียว และ/หรือเป็นผลงานของข้าพเจ้าและผู้ร่วมงาน ตามชื่อที่ระบุในบทความจริง และเป็นผลงานที่มิได้ถูกนำเสนอหรือตีพิมพ์ที่ใดมาก่อน