ประวัติศาสตร์นิพนธ์ไทยว่าด้วยเรื่องอยุธยา พ.ศ. 2520 -2529

ผู้แต่ง

  • ปัญจวัลย์ ชาวดง คณะอักษรศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย

คำสำคัญ:

ประวัติศาสตร์, อยุธยา

บทคัดย่อ

บทความชิ้นนี้มุ่งศึกษางานประวัติศาสตร์นิพนธ์ไทยว่าด้วยเรื่องอยุธยา พ.ศ. 2520-2529 โดยเริ่มจากการสำรวจ รวบรวม สถานภาพการศึกษาประวัติศาสตร์อยุธยา หลังจากนั้นจะเป็นการวิเคราะห์งานประวัติศาสตร์นิพนธ์เหล่านั้น รวมทั้งศึกษาบริบท และปัจจัยที่ผลักดันให้เกิดการศึกษาประวัติศาสตร์นิพนธ์ไทยว่าด้วยเรื่องอยุธยาในประเด็นต่างๆ ผลการศึกษาพบว่างานประวัติศาสตร์นิพนธ์ไทยว่าด้วยเรื่องอยุธยาช่วง พ.ศ. 2520-2529 ปรากฏประเด็นการศึกษาที่หลากหลายเช่น ประวัติศาสตร์การเมืองและการปกครอง ประวัติศาสตร์เศรษฐกิจการค้าประวัติศาสตร์สังคมและวัฒนธรรม ประวัติศาสตร์ความสัมพันธ์ระหว่างประเทศประวัติศาสตร์ศิลปะ เป็นต้น แสดงถึงความสนใจในการศึกษาประวัติศาสตร์อยุธยาของนักวิชาการ นักประวัติศาสตร์ และผู้ที่สนใจประวัติศาสตร์ แม้งานส่วนใหญ่ยังคงอธิบายเรื่องราวของสถาบันกษัตริย์เกี่ยวกับบทบาททางด้านการเมืองและการปกครอง เศรษฐกิจหรือการต่างประเทศ แต่จะเห็นแนวโน้มการอธิบายเรื่องราวทางสังคมของอยุธยามากขึ้น เช่น กลุ่มคนในสังคม วิถีชีวิตความเป็นอยู่ของผู้คนในสังคมของอาณาจักรอยุธยา ซึ่งการอธิบายเรื่องราวทางประวัติศาสตร์ที่ปรากฏภายในงานประวัติศาสตร์นิพนธ์ไทยว่าด้วยเรื่องอยุธยาช่วง พ.ศ. 2520-2529 เกิดจากบริบททางสังคม คือ กระแสการอธิบายประวัติศาสตร์ที่เน้นความเป็นศูนย์กลางที่รัฐชาติกษัตริย์ ชาตินิยม กระแสการอธิบายประวัติศาสตร์ตามแนวคิดสังคมนิยมของลัทธิมากซ์ และการค้นพบหลักฐานใหม่ๆ ทั้งภายในและต่างประเทศ ทำให้เกิดความรู้ใหม่ๆ ในการศึกษาประวัติศาสตร์อยุธยา นอกจากนี้นักวิชาการหลายด้านยังหันมาตีความประวัติศาสตร์ใหม่จากหลักฐานชุดเดิม สร้างมุมมองและองค์ความรู้ใหม่แก่วงการประวัติศาสตร์ อีกทั้งประวัติศาสตร์นิพนธ์อยุธยาจำนวนหนึ่งสร้างสรรค์เพื่อตอบสนองการค้นคว้าและมุมมองใหม่ๆ ทางประวัติศาสตร์

เอกสารอ้างอิง

วิทยานิพนธ์

ประสิทธิ์ รุ่งเรืองรัตนกุล, “ระบบเศรษฐกิจอยุธยา,” วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต ภาควิชาประวัติศาสตร์ คณะอักษรศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย, 2525.

ปาริชาต วิลาวรรณ, “การค้าของป่าในประวัติศาสตร์อยุธยา พ.ศ. 1893-2310,” วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต ภาควิชาประวัติศาสตร์ คณะอักษรศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย, 2528.

พิมพ์รําาไพ เปรมสมิทธ์, “ความสัมพันธ์ทางพุทธศาสนาระหว่างไทยกับลังกาตั้งแต่รัชกาลสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวบรมโกศจนสิ้นรัชกาลพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว,” วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต, ภาควิชาประวัติศาสตร์ คณะอักษรศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย, 2525.

ยุพา ชุมจันทร์, “ประวัติศาสตร์นิพนธ์ไทย พ.ศ. 2547-พ.ศ. 2516,” วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต ภาควิชาประวัติศาสตร์ คณะอักษรศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย, 2530.

ยุวดี ตปนียากร, “วิวัฒนาการของการแพทย์ไทยตั้งแต่สมัยเริ่มต้นจนถึงสิ้นสุดรัชกาลพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้า-. เจ้าอยู่หัว,” วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต, ภาควิชาประวัติศาสตร์ คณะอักษรศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย, 2522.

หนังสือ

ชลธิรา สัตยาวัฒนา. วัฒนธรรมทางวรรณศิลป์ในสมัยอยุธยาตอนต้น. กรุงเทพฯ: นวลจันทร์, 2524.

ณัฐวุฒิ สุทธิสงคราม. ชีวิตในประวัติศาสตร์. กรุงเทพฯ: วัชรินทร์การพิมพ์ , 2523.

นิธิ เอียวศรีวงศ์. การเมืองไทยสมัยพระเจ้ากรุงธนบุรี. กรุงเทพฯ: ศิลปวัฒนธรรม, 2529.

นิธิ เอียวศรีวงศ์. การเมืองไทยสมัยพระนารายณ์. กรุงเทพฯ: สถาบันไทยคดีศึกษา มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์, 2523.

นิธิ เอียวศรีวงศ์. ประวัติศาสตร์รัตนโกสินทร์ในพระราชพงศาวดารอยุธยา. กรุงเทพฯ: สมาคมสังคมศาสตร์แห่งประเทศไทย, 2521.

นิธิ เอียวศรีวงศ์. ปากไก่และใบเรือ. กรุงเทพฯ: อมรินทร์การพิมพ์, 2527.

ประยุทธ สิทธิพันธ์. ประวัติศาสตร์ มหาอาณาจักรไทย. สมุทรปราการ: แก้วบรรณกิจ, 2527.

วริยา ศิวะศริยานนท์ และทวีวัฒน์ ปุณฑริกวิวัฒน์. บุคลิกภาพและลักษณะนิสัยของคนไทยในทรรศนะของชาวตะวันตกสมัยอยุธยา-พ.ศ. 2475. กรุงเทพฯ: สถาบันไทยคดีศึกษา มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์, 2523.

สายชล วรรณรัตน์. เศรษฐกิจและสังคมไทยในสมัยปลายอยุธยา. กรุงเทพฯ: สถาบันไทยคดีศึกษา มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์, 2525.

สันติ เล็กสุขุม. เจดีย์เพิ่มมุม เจดีย์ย่อมุม สมัยอยุธยา. กรุงเทพฯ: อมรินทร์การพิมพ์, 2529.

บทความ

คมขํา ดีวงษา. “การค้าภายในของเมืองพระนครศรีอยุธยาในสมัยอยุธยาตอนปลาย.” เมืองโบราณ 10, 2 (เมษายน-มิถุนายน 2527): 61-84

ชาญวิทย์ เกษตรศิริ. “กบฏไพร่สมัยอยุธยากับแนวความคิดผู้มีบุญ-พระศรีอาริย์-พระมาลัย.” ศิลปากร 9, 1 (กรกฎาคม-กันยายน 2522): 53-86.

บุญยก ตามไท. “โปรตุเกสฝรั่งชาติแรกที่มาติดต่อกับไทย.” ศิลปวัฒนธรรม 5, 9 (กันยายน 2527): 84-92.

ปฏิพัฒน์ พุ่มพงษ์แพทย์. “พระเจ้าอู่ทองสร้างบ้านแปลงเมือง.” ศิลปวัฒนธรรม 6, 8 (มิถุนายน 2528): 52-55.

ปฏิพัฒน์ พุ่มพงษ์แพทย์. “ศาสนาและความเป็นความตายของชาวค่ายโปรตุเกสในกรุงศรีอยุธยา,” ศิลปวัฒนธรรม 6, 1 (พฤศจิกายน 2527): 16-21.

ปอล ซาเวียร์ (แปล). “เอกสารสําาคัญแห่งชาติเกี่ยวกับคณะราชทูตฝรั่งเศสและไทยในแผ่นดินสมเด็จพระนารายณ์มหาราช (พ.ศ. 2199-พ.ศ. 2231).” ศิลปากร 30, 4 (กันยายน 2529): 48-58.

สิริลักษณ์ ศักดิ์เกรียงไกร, เขียน. “ระบบเศรษฐกิจไทยสมัยอยุธยา.” ใน ประวัติศาสตร์เศรษฐกิจไทยจนถึง พ.ศ. 2484, ฉัตรทิพย์ นาถสุภา และสมภพ มานะรังสรรค์ (บรรณาธิการ), (กรุงเทพฯ: โรงพิมพ์มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์. 2527): 46.

น. ณ ปากน้ำ. “ศิลปะจีนที่เข้ามาสัมพันธ์กับศิลปะไทย.” เมืองโบราณ 5, 6 (สิงหาคม-กันยายน 2522): 23-38.

น. ณ ปากน้ำ. “ศิลปะที่เข้ามาพร้อมกับการค้า.” เมืองโบราณ 10, 2 (เมษายน-มิถุนายน 2527): 87-94.

น. ณ ปากน้ำ. “อาชีพผูกชาดของคนต่างชาติในกรุงศรีอยุธยา.” ศิลปวัฒนธรรม 2, 11 (กันยายน 2524): 24-27.

มิรา ประชาบาล. “หมู่บ้านโปรตุเกสในสมัยอยุธยา.” เมืองโบราณ 10, 4 (ตุลาคม-ธันวาคม 2527): 69-77.

ศรีศักร วัลลิโภดม. “จีนในไทย.” เมืองโบราณ 5, 6 (สิงหาคม-กันยายน 2522): 39-62.

ศรีศักร วัลลิโภดม. “มอญในเมืองไทย.” เมืองโบราณ 10, 3 (กรกฎาคม-กันยายน 2527): 5-7.

ส. พลายน้อย. “คนจีนครั้งสร้างกรุง.” เมืองโบราณ 5, 6 (สิงหาคม-กันยายน 2522): 99-106.

Gilles Delouche. “ความสัมพันธ์ระหว่างไทยและฝรั่งเศสสมัยกรุงศรีอยุธยา: ความบังเอิญและความจําเป็น.” เอกสารสัมมนา 300 ปีความสัมพันธ์ไทย-ฝรั่งเศส ภาควิชาประวัติศาสตร์ คณะมนุษยศาสตร์ มหาวิทยาลัยรามคําแหง และศูนย์ยุโรปศึกษาทบวงมหาวิทยาลัย (14-15 ธันวาคม 2527): 61-89

ดาวน์โหลด

ฉบับ

ประเภทบทความ

บทความ