การปรากฏใช้และการขยายความหมายของคำว่า “สวย” จากอดีตสู่ปัจจุบัน

ผู้แต่ง

  • ธนิยา นันตสุคนธ์ นักศึกษาระดับปริญญาโท สาขาวิชาภาษาไทย คณะมนุษยศาสตร์ มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์
  • ดร.เมธาวี ยุทธพงษ์ธาดา อาจารย์ประจำภาควิชาภาษาไทย คณะมนุษยศาสตร์ มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ อาจารย์ที่ปรึกษาวิทยานิพนธ์หลัก
  • ดร.โกวิทย์ พิมพวง รองศาสตราจารย์ประจำภาควิชาภาษาไทย คณะมนุษยศาสตร์ มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ อาจารย์ที่ปรึกษาวิทยานิพนธ์ร่วม

คำสำคัญ:

ความหมายของคำ, การขยายความหมาย, อุปลักษณ์

บทคัดย่อ

บทความนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาการปรากฏใช้คำและการขยายความหมายของคำว่า “สวย” ตั้งแต่สมัยสุโขทัยจนถึงปัจจุบัน โดยเก็บข้อมูลจากเอกสารร้อยแก้วภาษาไทยที่เป็นลายลักษณ์อักษร ตั้งแต่สมัยสุโขทัยจนถึงสมัยรัตนโกสินทร์ (รัชกาลที่ 1-รัชกาลที่ 8) พร้อมกันนี้ ผู้วิจัยได้เก็บข้อมูลในสมัยปัจจุบัน (รัชกาลที่ 9 - รัชกาลที่ 10) จากทวิตเตอร์ร่วมด้วย เพื่อให้ได้ข้อมูลคำว่า “สวย” ซึ่งเป็นรูปแบบภาษาที่คนในสังคมใช้สื่อสารกันในชีวิตประจำวัน ผลการศึกษาพบว่า คำว่า “สวย” น่าจะมีใช้มาตั้งแต่สมัยอยุธยาแล้ว เนื่องจากปรากฏในเอกสารที่เป็นร้อยกรองสมัยอยุธยา ต่อมาปรากฏใช้ในเอกสารที่เป็นความเรียงร้อยแก้วช่วงสมัยรัตนโกสินทร์ ในความหมายที่หมายถึง “งาม” หรือ “น่าพึงพอใจ” สันนิษฐานได้ว่าคำว่า “สวย” ไม่ใช่คำไทย แต่เป็นคำที่มีรากศัพท์มาจากคำว่า “ซรฺวย” ในภาษาเขมร โดยมีการเปลี่ยนแปลงทั้งทางรูปคำและมีการขยายความหมายมาเป็นลำดับ การขยายความหมายเกิดจากกระบวนการถ่ายโอนทางความหมาย ตามกลไกของ อุปลักษณ์

เอกสารอ้างอิง

กรมศึกษาธิการ, 2444. หนังสือพจนานุกรม. พิมพ์ครั้งที่ 2. พระนคร: โรงพิมพ์พิศาลบรรณนิติ์.

กาญจนา นาคสกุล, 2502. “คำสันนิษฐานในภาษาไทยที่มีมูลรากเป็นคำภาษาเขมร.” วิทยานิพนธ์ อักษรศาสตรมหาบัณฑิต

สาขาวิชาภาษาไทย คณะอักษรศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย, กรุงเทพฯ.

กาญจนา นาคสกุล, 2558. พจนานุกรมไทย-เขมร/รวบรวมโดย กาญจนา นาคสกุล. พิมพ์ครั้งที่ 2. กรุงเทพฯ: โรงพิมพ์จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.

จตุพร โคตรกนก, 2559. “รูปคำยืมภาษาเขมรในสมุทรโฆษคำฉันท์.” ดำรงวิชาการ 15(1): 149-176.

จุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว, พระบาทสมเด็จพระ, 2552. ไกลบ้าน (2 เล่ม). พิมพ์ครั้งที่ 7. กรุงเทพฯ: วิสดอม พับลิชชิ่ง.

เจ้าพระยาพระคลัง (หน), 2544. ราชาธิราช. พิมพ์ครั้งที่ 8. กรุงเทพฯ: โรงพิมพ์ศิลปาบรรณาคาร.

แดน บีช แบรดเลย์, 2416. หนังสืออักขราภิธานศรับท์ (Dictionary of the Siamese Language). พระนคร: ม.ป.ท.

ธรรมาธิเบศ, เจ้าฟ้า, 2513. เจ้าฟ้าธรรมาธิเบศ พระประวัติ และพระนิพนธ์บทร้อยกรอง. พิมพ์ครั้งที่ 4. ธนบุรี: โรงพิมพ์รุ่งวัฒนา.

นริศรานุวัดติวงศ์, สมเด็จพระเจ้าบรมวงศ์เธอ เจ้าฟ้ากรมพระยา, 2552. บันทึกเรื่องความรู้ต่างๆ เล่ม 3. พิมพ์ครั้งที่ 3. กรุงเทพฯ: มูลนิธิเสฐียรโกเศศ-นาคะประทีป.

นววรรณ พันธุเมธา, 2559. คลังคำ. พิมพ์ครั้งที่ 7. กรุงเทพฯ: อมรินทร์พริ้นติ้งแอนด์พับลิชชิ่ง.

นันทนา วงษ์ไทย, 2562. อรรถศาสตร์ปริชานเบื้องต้น. กรุงเทพฯ: บริษัท เวิร์ค ออล พริ้นท์.

เปลี่ยน ภาสกรวงศ์, ท่านผู้หญิง, 2554. แม่ครัวหัวป่าก์ (5 เล่ม). พิมพ์ครั้งที่ 7. กรุงเทพฯ: โรงพิมพ์เดือนตุลา.

มงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัว, พระบาทสมเด็จพระ, 2551. นิทาน ร.6. กรุงเทพฯ: ไทยควอลิตี้บุ๊คส์.

มาลา คำจันทร์, ยุทธการ ขันชัย, และ ศักดิ์นรินทร์ ชาวงิ้ว, 2551. พจนานุกรมคำเมือง. กรุงเทพฯ: ริช.

ยุพิน เข็มมุกด์, 2558. พจนานุกรมภาษาไทยพวน. เชียงใหม่: มหาวิทยาลัยราชภัฏเชียงใหม่.

ราชบัณฑิตยสถาน, 2556ก. พจนานุกรมฉบับราชบัณฑิตยสถาน พ.ศ. 2554. กรุงเทพฯ: ราชบัณฑิตยสถาน.

ราชบัณฑิตยสถาน, 2556ข. พจนานุกรมศัพท์วรรณคดีไทย สมัยสุโขทัย ศิลาจารึกพ่อขุนรามคำแหงมหาราช หลักที่ 1. พิมพ์ครั้งที่ 3. กรุงเทพฯ: ราชบัณฑิตยสถาน.

วิไลวรรณ ขนิษฐานันท์, 2526. ภาษาศาสตร์เชิงประวัติ: วิวัฒนาการภาษาไทยและภาษาอังกฤษ. กรุงเทพฯ: สำนักพิมพ์มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์.

ศูนย์วัฒนธรรมจังหวัดเชียงใหม่ และศูนย์ศิลปวัฒนธรรมสถาบันราชภัฏเชียงใหม่, 2539. พจนานุกรมภาษาถิ่นภาคเหนือ. เชียงใหม่: สำนักพิมพ์ทรัพย์การพิมพ์.

สุมาลี วีระวงศ์ (บรรณาธิการ), 2547. ร้อยแก้วแนวใหม่ของไทย (พ.ศ. 2417-2453). พิมพ์ครั้งที่ 2. กรุงเทพฯ: ศยาม.

อนุมานราชธน, พระยา, 2499. นิรุกติศาสตร์ ภาค 2. พระนคร: โรงพิมพ์รุ่งเรืองธรรม.

Lakoff G., & Johnson M., 1980. “Conceptual Metaphor in Everyday Language.” The Journal of Philosophy 77(8): 453-487.

Dailygizmo, 2563. สิ่งที่ทำให้ Twitter แตกต่างจาก Facebook. ค้นเมื่อ 7 กันยายน 2561, จาก https://www.dailygizmo.tv/2020/02/13/twitter-vs-facebook

@JITTRN, 2562. ค้นเมื่อ 18 กันยายน 2562, จาก https://twitter.com/search?q=w, ผู้ชายที่สวยก็คือผู้ชายที่สวย&src=typd&lang=th.

@khajochi, 2562. ค้นเมื่อ 23 ธันวาคม 2562, จาก https://twitter.com/search?q=w,คนที่พากย์เสียงสวยๆ&src=typd&lang=th.

@thanyavarinth, 2562. ค้นเมื่อ 18 กันยายน 2562, จาก https://twitter.com/search.?q=w,ไม่จบสวยตามที่อยากให้เป็น&src=typd&lang=th.

ดาวน์โหลด

เผยแพร่แล้ว

2020-06-30

ฉบับ

ประเภทบทความ

บทความ