Journal Information
จริยธรรมการวิจัยในคน
จริยธรรมการวิจัยในคน (Ethical Concerns in Human Subjects)
วารสารให้ความสำคัญและมุ่งมั่นที่จะรักษามาตรฐานทางจริยธรรมในการวิจัย งานวิจัยที่เกี่ยวข้องกับผู้เข้าร่วม (Participant) ที่เป็นมนุษย์ต้องดำเนินการตามหลักจริยธรรมสากลและแนวทางของสำนักงานการวิจัยแห่งชาติ (วช., 2568) ซึ่งยึดหลักการเคารพบุคคล คุณประโยชน์ และความยุติธรรม ทั้งนี้ ผู้ประพันธ์ต้องตรวจสอบให้แน่ใจว่างานวิจัยของตนสอดคล้องกับหลักการทางจริยธรรมเกี่ยวกับการวิจัยในมนุษย์ การยินยอมโดยสมัครใจ และการคุ้มครองกลุ่มประชากรที่เปราะบาง ทั้งนี้ วารสารไม่รับพิจารณางานวิจัยที่ทดลองในสัตว์ เนื่องจากอยู่นอกขอบเขตของวารสาร
- การขออนุมัติ
งานวิจัยที่เกี่ยวข้องกับมนุษย์ ข้อมูลส่วนบุคคล หรือข้อมูลสุขภาพที่ระบุตัวบุคคลได้ทั้งทางตรงและทางอ้อม รวมถึงงานวิจัยที่มีอาสาสมัครเป็นกลุ่มเปราะบาง ต้องได้รับอนุมัติจากคณะกรรมการพิจารณาจริยธรรมการวิจัยในมนุษย์ (Institutional Review Board - IRB) หรือคณะกรรมการจริยธรรมที่ได้รับการแต่งตั้งอย่างเป็นทางการก่อนเริ่มดำเนินการวิจัย ทั้งนี้ หากงานวิจัยเข้าข่ายได้รับการยกเว้นการพิจารณาจริยธรรม (Waiver) ต้องระบุการได้รับยกเว้นดังกล่าวพร้อมทั้งเหตุผลประกอบให้ชัดเจน
- ความยินยอมโดยได้รับข้อมูล
ผู้เข้าร่วมการวิจัยต้องได้รับข้อมูลเรื่องวัตถุประสงค์ ขั้นตอน ความเสี่ยงที่อาจเกิด ประโยชน์ และสิทธิปฏิเสธหรือถอนตัวได้ทุกเมื่อโดยไม่มีผลเสีย ก่อนเก็บข้อมูลทุกครั้ง โดยข้อมูลต้องเป็นภาษาที่ผู้เข้าร่วมเข้าใจ เช่น การแปลให้นักท่องเที่ยวต่างชาติหรือแรงงานข้ามชาติ ทั้งนี้ ความยินยอมต้องเป็นลายลักษณ์อักษร หรือเป็นมาตรฐาน ซึ่งผู้เขียนต้องระบุวิธีการที่ใช้ และเหตุผลลงในบทความ
- ความเป็นส่วนตัวและการรักษาความลับ
ผู้เขียนต้องเก็บข้อมูลเท่าที่จำเป็น รักษาความปลอดภัยของข้อมูล (เช่น ใช้รหัสแทนชื่อ จำกัดผู้เข้าถึง) และรายงานผลในภาพรวมโดยไม่เปิดเผยบุคคลหรือองค์กรที่ระบุตัวได้ คำว่า "ไม่ระบุตัวตน (anonymous)" ใช้ได้เฉพาะเมื่อไม่มีข้อมูลที่ระบุตัวบุคคลเลย หากเก็บชื่อ อีเมล หรือเบอร์โทรศัพท์ ให้เขียนว่า "รักษาความลับ (confidential)" ข้อมูลลูกค้าหรือพนักงานที่องค์กรให้มา และข้อมูลจากสื่อสังคมออนไลน์ที่ระบุตัวบุคคลได้ ต้องได้รับอนุมัติเช่นเดียวกับการเก็บข้อมูลโดยตรง
- ผู้เข้าร่วมที่ต้องได้รับการคุ้มครองเพิ่มเติม
งานวิจัยที่ก็บข้อมูลจากผู้ที่อยู่ภายใต้อำนาจของผู้อื่น เช่น พนักงานที่ตอบแบบสอบถามที่ผู้บริหารเป็นผู้แจก หรือนักศึกษาที่ตอบให้ผู้สอนที่เป็นผู้วิจัย ผู้เขียนต้องแสดงมาตรการ เช่น ให้ผู้ไม่มีอำนาจเหนือผู้ตอบเป็นผู้ขอความยินยอม ไม่ให้ผู้บังคับบัญชาเห็นคำตอบรายบุคคล และชี้แจงว่าการไม่ตอบไม่มีผลต่อการประเมินผลงานหรือเกรด
- คำชี้แจงจริยธรรมในบทความ
บทความที่เกี่ยวข้องกับมนุษย์ต้องมีคำชี้แจงจริยธรรมในหัวข้อระเบียบวิธีวิจัย ประกอบด้วย (1) ชื่อคณะกรรมการ เลขที่ และวันที่อนุมัติหรือรับรองยกเว้น (ถ้ามี) (2) วิธีให้ข้อมูลและขอความยินยอม (3) มาตรการรักษาความลับ และ (4) มาตรการเพิ่มเติมสำหรับกลุ่มที่ต้องได้รับการคุ้มครอง (ถ้ามี) หากไม่ขอความยินยอมเป็นลายลักษณ์อักษร ต้องระบุเหตุผลและคณะกรรมการที่เห็นชอบ
ข้อกำหนดเพิ่มเติม: วารสารขอสงวนสิทธิ์ในการปฏิเสธต้นฉบับที่ไม่ปฏิบัติตามข้อกำหนดนี้ รวมถึงอาจขอเอกสารหลักฐานเพิ่มเติมในภายหลัง
แหล่งข้อมูลและดัดแปลงจากเอกสาร
ศูนย์ดัชนีการอ้างอิงวารสารไทย (ศูนย์ TCI). (2569). การอบรมหลักสูตร TCI Editor Training Program A2: Professional Level, Class 1. วันที่ 29-30 ตุลาคม 2569.
Update: 19/11/2026
