ผลของโปรแกรมการยอมรับและพันธะสัญญาต่อความจำใช้งานทางคณิตศาสตร์ ในนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาตอนต้น
Main Article Content
บทคัดย่อ
การวิจัยกึ่งทดลองนี้ มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาประสิทธิผลของโปรแกรมการยอมรับและพันธะสัญญาต่อการเสริมสร้างความจำใช้งานทางคณิตศาสตร์สำหรับนักเรียนมัธยมศึกษาตอนต้น กลุ่มตัวอย่าง คือ นักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 1 จำนวน 60 คน ใช้วิธีการจับคู่จากคะแนนความจำใช้งานทางคณิตศาสตร์ สุ่มอย่างง่ายโดยการจับฉลากเป็นกลุ่มทดลองและกลุ่มควบคุม กลุ่มละ 30 คน กลุ่มทดลองได้รับโปรแกรมฯ จำนวน 12 ครั้ง ครั้งละ 50 นาที สัปดาห์ละ 2 ครั้ง รวมทั้งสิ้น 6 สัปดาห์ ส่วนกลุ่มควบคุมได้รับการเรียนการสอนปกติ เครื่องมือวิจัย ประกอบด้วย 1) โปรแกรมการยอมรับและพันธะสัญญาต่อการเสริมสร้างความจำใช้งานทางคณิตศาสตร์สำหรับนักเรียนมัธยมศึกษาตอนต้นที่ผู้วิจัยสร้างขึ้น 2) แบบทดสอบความจำใช้งานทางคณิตศาสตร์3) แบบทดสอบเอ็นแบ็ค เก็บรวบรวมข้อมูล 3 ระยะ คือ ก่อนทดลอง หลังทดลอง และระยะติดตามผล 2 สัปดาห์ วิเคราะห์ข้อมูลด้วยการวิเคราะห์ความแปรปรวนแบบวัดซ้ำและวิเคราะห์ความแตกต่างรายคู่ด้วยวิธีบอนเฟอรานี ผลการวิจัย พบว่า คะแนนความจำใช้งานทางคณิตศาสตร์ของกลุ่มทดลองหลังทดลองและระยะติดตามผลสูงกว่าก่อนทดลองและสูงกว่ากลุ่มควบคุมอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (p<.05) และคะแนนความจำใช้งานของกลุ่มทดลองหลังทดลองสูงกว่าก่อนทดลองและสูงกว่ากลุ่มควบคุมอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (p<.05) สรุปได้ว่า โปรแกรมการยอมรับและพันธะสัญญาเพื่อเสริมสร้างความจำใช้งานทางคณิตศาสตร์สำหรับนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาตอนต้น มีประสิทธิผลในการเพิ่มความจำใช้งานทางคณิตศาสตร์ และความจำใช้งานในนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาตอนต้น
Article Details
เอกสารอ้างอิง
กิตติธัช ช่อสุวรรณ. (2562). ผลของการจัดการเรียนรู้เชิงรุกด้วยกระบวนการรู้คิดที่มีต่อผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนคณิตศาสตร์ และความสามารถในการคิดขั้นสูงของนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 1. [วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต, มหาวิทยาลัยศิลปากร]. มหาวิทยาลัยศิลปากร. http://ithesis-ir.su.ac.th/dspace/bitstream/123456789/2661/1/58253303.pdf
คณะกรรมการอิสระเพื่อการปฏิรูปการศึกษา สำนักงานเลขธิการสภาการศึกษา. (2561). รายงานพันธกิจปฏิรูปการศึกษาไทย. https://backoffice.onec.go.th/uploads/Book/1734-ile.pdf
จุฑามาศ แหนจอน, วรากร ทรัพย์วิระปกรณ์, ศศินันท์ ศิริธาดากุลพัฒน์ และภาคภูมิ บำรุงราชภักดี. (2563). ผลของโปรแกรมเสริมสร้างความจำใช้งานด้วยสติในนิสิตปริญญาตรีที่มีความวิตกกังวล. วารสารศึกษาศาสตร์ มหาวิทยาลัยบูรพา, 31(1), 169-182.
จุฑามาศ แหนจอน. (2561). การยอมรับและพันธะสัญญา (ACT): กลยุทธ์การพัฒนาศักยภาพแนวใหม่. เก็ทกู๊ดครีเอชั่น.
จุฑามาศ แหนจอน. (2564). จิตวิทยาการรู้คิด (Cognitive psychology). แกรนด์พอยท์.
ธนวัฒน์ ศรีศิริวัฒน์. (2556). การศึกษาปัจจัยที่ส่งผลต่อผลสัมฤทธิ์ในการเรียนคณิตศาสตร์ของนักเรียนระดับชั้นมัธยมศึกษาตอนต้น. วารสารวิชาการปทุมวัน, 3(7), 23-29.
นงนุช พูลเพิ่ม, จุฑามาศ แหนจอน และวรากร ทรัพย์วิระปกรณ์. (2565). การชะลอความเสื่อมของสมองในผู้สูงอายุ: โปรแกรมเสริมสร้างความจำใช้งานด้วยทฤษฎีการยอมรับและพันธะสัญญา. วารสารพยาบาลทหารบก, 23(3), 428-437.
พนิดา อนุมัติ. (2561). ผลของโปรแกรมเสริมสร้างความจำใช้งานในนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาตอนปลาย [วิทยานิพนธ์วิทยาศาสตรมหาบัณฑิต, มหาวิทยาลัยบูรพา]. Burapha University Research Information (BUUIR). https://buuir.buu.ac.th/xmlui/handle/1234567890/7662
พิชสุดา เดชบุญ. (2566). ประสิทธิผลของเทนติง พี.อี.ที. แอปพลิเคชันต่อสมรรถนะความจำเพื่อใช้งานในกลุ่มวัยรุ่น จังหวัดแพร่ ประเทศไทย: การวิจัยกึ่งทดลองแบบมีกลุ่มควบคุม [วิทยานิพนธ์สาธารณสุขศาสตรดุษฎีบัณฑิต, จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย]. https://digital.car.chula.ac.th/chulaetd/10074/
ภัทรมนัส ศรีตระกูล. (2562). ปัจจัยเชิงสาเหตุที่ส่งผลต่อโครงการประเมินผลนักเรียน PISA ของประเทศไทย. วารสารการศึกษาและการพัฒนาสังคม, 15(2), 213-227. https://edu.buu.ac.th/vesd/PDF62-2/a2562-2%5B220-234%5D.pdf
เมธาสิทธิ์ ธัญรัตนศรีสกุล. (2558). การวิเคราะห์ปัจจัยที่ส่งผลกระทบต่อผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนวิชาคณิตศาสตร์ของนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 6 โรงเรียนราชินีบูรณะ จังหวัดนครปฐม. วารสารวิจัยสหวิทยาการไทย, 10(2), 24 - 28.
ศานิตย์ ศรีคุณ. (2564). การศึกษาอิทธิพลของความจำขณะทำงานที่ส่งผลต่อทักษะการแก้ปัญหาทางคณิตศาสตร์. วารสารศึกษาศาสตร์ มหาวิทยาลัยขอนแก่น, 44(1), 77-88.
ศูนย์ดำเนินงาน PISA แห่งชาติ สถาบันส่งเสริมการสอนวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี. (2568). ผลการประเมิน PISA 2022 คณิตศาสตร์ การอ่าน และวิทยาศาสตร์ (ฉบับสมบูรณ์). สถาบันส่งเสริมการสอนวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี.
สถาบันส่งเสริมการสอนวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี. (2560). ตัวชี้วัดและสาระการเรียนรู้แกนกลางกลุ่มสาระการเรียนรู้คณิตศาสตร์ (ฉบับปรับปรุง พ.ศ. 2560) ตามหลักสูตรแกนกลางการศึกษาขั้นพื้นฐาน พุทธศักราช 2551. โรงพิมพ์ชุมนุมสหกรณ์การเกษตรแห่งประเทศไทย.
สำนักงานสภาพัฒนาการเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ. (2565). แผนพัฒนาเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ ฉบับที่ 13 (พ.ศ. 2566 - 2570).ราชกิจจานุเบกษา. เล่ม 139, ตอนพิเศษ 258 ง, 1-248.
สุปรีชา แก้วสวัสดิ์, อรฤทัย อับดุลหละ และนเรศักดิ์ แก้วห้วย. (2563). การวิจัยกึ่งทดลอง: งานประจำสู่การวิจัยกึ่งทดลอง สำหรับนักสาธารณสุข. วารสารสมาคมวิชาชีพสุขศึกษา, 35(1), 30-39
สุภาภรณ์ อุดมทรัพย์, ทรงศักดิ์ ภูสีอ่อน และปิยะธิดา ปัญญา. (2556). ปัจจัยที่ส่งผลต่อความสามารถในการแก้โจทย์ปัญหาคณิตศาสตร์ของนักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ 6 สํานักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาร้อยเอ็ด เขต 2: การวิเคราะห์พหุระดับ. การวัดผลการศึกษามหาวิทยาลัยมหาสารคาม, 19(1), 164-173.
Alloway, T. P., & Alloway, R. G. (2015). Working memory: The connected intelligence. Routledge. https://doi.org/10.4324/9780203094600
Baddeley, A. D. (2012). Working memory: Theories, models, and controversies. Annual Review of Psychology, 63, 1-29. https://doi.org/10.1146/annurev-psych-120710-100422
Baddeley, A. D. (2000). The episodic buffer: a new component of working memory? Trends in Cognitive Sciences, 4(11), 417–423. https://doi.org/10.1016/S1364-6613(00)01538-2
Baddeley, A. D., & Hitch, G. J. (1974). Working memory. In G. A. Bower (Ed.). The psychology of learning and motivation, 8, pp. 47–89. Academic Press. https://doi.org/10.1016/S0079-7421(08)60452-1
Chambers, R., Lo, B. C. Y., & Allen, N. B. (2008). The impact of intensive mindfulness training on attentional control, cognitive style, and affect. Cognitive Therapy and Research, 32(3), 303-322. https://doi.org/10.1007/s10608-007-9119-0
Garcia, R., & Lee, S. H. (2022). Mindfulness-based interventions and working memory improvement in adolescents. Frontiers in Psychology, 13, Article 789123. https://doi.org/10.3389/fpsyg.2022.789123.
Hayes, S. C., Strosahl, K. D., & Wilson, K. G. (2012). Acceptance and commitment therapy: The process and practice of mindful change (2nd ed.). Guilford Press.
Holmes, J., Gathercole, S. E., & Dunning, D. L. (2009). Adaptive training leads to sustained enhancement of poor working memory in children. Developmental Science, 12(4), 986-997. https://doi.org/10.1111/j.1467-7687.2009.00848.x
Jaeggi, S. M., Buschkuehl, M., Jonides, J., & Perrig, W. J. (2008). Improving fluid intelligence with training on working memory. Proceedings of the National Academy of Sciences, 105(19), 6829-6833. https://doi.org/10.1073/pnas.0801268105
Ji, Z., & Guo, K. (2023). The association between working memory and mathematical problem solving: A three-level meta-analysis. Frontiers in Psychology, 14, 01-12. https://doi.org/10.3389/fpsyg.2023.1091126
Liu, H., Liu, N., Chong, S. T., Koh, E. B. Y., & Ahmad Badayai, A. R. (2023). Effects of acceptance and commitment therapy on cognitive function: A systematic review. Heliyon, 9(3). https://doi.org/10.1016/j.heliyon.2023.e14057
Melby-Lervåg, M., Redick, T. S., & Hulme, C. (2016). Working memory training does not improve performance on measures of intelligence or other measures of “far transfer”: Evidence from a meta-analytic review. Perspectives on Psychological Science, 11(4), 512–534. https://doi.org/10.1177/1745691616635612
Sairanen, E., Lappalainen, R., Lappalainen, P., & Hiltunen, A. (2020). Mediators of change in online acceptance and commitment therapy for psychologicalsymptoms of parents of children with chronic conditions: An investigation of change processes. Journal of Contextual Behavioral Science, 15, 123-130. https://doi.org/10.1016/j.jcbs.2019.11.010
Schmertz, S. K., Anderson, C. L., & Robins, C. J. (2009). The relationship between mindfulness and emotion regulation: Implications for anxiety and depression. Cognitive Therapy and Research, 33(6), 563–573. https://doi.org/10.1007/s10608-008-9201-2
Skagerlund, K., Östergren, R., Västfjäll, D., & Träff, U. (2019). How does mathematics anxiety impair mathematical abilities? Investigating the link between math anxiety, working memory, and number processing. PLoS One, 14(1),e0211283. https://doi.org/10.1371/journal.pone.0211283
Unsworth, N., Heitz, R. P., Schrock, J. C., & Engle, R. W. (2005). An automated version of the operation span task. Behavior Research Methods, 37(3), 498–505. https://doi.org/10.3758/BF03192720
Zeidan, F., Johnson, S. K., Diamond, B. J., David, Z., & Goolkasian, P. (2010). Mindfulness meditation improves cognition: Evidence of brief mental training. Consciousness and Cognition, 19(2), 597–605. https://doi.org/10.1016/j.concog.2010.03.014
