ปริทัศน์สู่วิถีอีสานใหม่: พลวัต “อีสานอนิจลักษณ์” หลังสงครามเย็น

Main Article Content

ดาวิกา เธียรธาวินทร์
ศิขริน สิทธิวาด
สุธีรา คณะธรรม

บทคัดย่อ

หนังสือเล่มนี้ได้ฉายให้เห็นความมุ่งมั่นของ พัฒนา กิติอาษา นักวิชาการอีสานที่ย้อนหลักฐานทั้งในชีวิตตนเองและผ่านการวิเคราะห์งานในช่วงยุคหลังสงครามเย็น เพื่อยืนยันถึงวิถีของอีสานที่เปลี่ยนแปลงไป โดยหยิบดึงเอาแนวคิดของ กิลส์ เดอลูซ (Gilles Deleuze) นักปรัชญาชาวฝรั่งเศส กับนักกวีรางวัลซีไรต์ คำพูน บุญทวี เพื่อตอบคำถามสำคัญว่า “อีสานเปี้ยนไป...อีหลีบ่อ” เขาเสนอแนวคิด “อีสาน อนิจลักษณ์” เพื่ออธิบายสภาวะของชุมชนที่เปลี่ยนแปลงตลอดเวลา ด้วยแรงปรารถนา ความสามารถในการปรับตัว และการกำหนดชะตากรรมตนเอง อีสานใหม่จึงเป็นพลวัตที่เกิดจากการปะทะของภายในและภายนอก ตั้งแต่ประวัติศาสตร์อาณานิคมยุคสงครามเย็น จนถึงการกลายเป็นชุมชนโลกในยุคปัจจุบัน ปัจจัยสำคัญ เช่น การย้ายถิ่น แรงงานข้ามชาติ การแต่งงานข้ามวัฒนธรรม และการพัฒนาระบบโครงสร้างพื้นฐาน สื่อมวลชน และวัฒนธรรมสมัยนิยม ทั้งหมดนี้สะท้อนถึงพลังสร้างสรรค์และอัตลักษณ์ใหม่ของชาวอีสานที่ก้าวไปข้างหน้าอย่างไม่หยุดยั้ง จุดเด่นสำคัญของหนังสือเล่มนี้อยู่ที่การบูรณาการแนวคิดเชิงทฤษฎีร่วมสมัยเข้ากับประสบการณ์จริงของชุมชนอีสาน โดยเฉพาะการใช้กรอบความคิดของเดอลูซ ฟูโกต์ กิดเดนส์ และนักทฤษฎีร่วมสมัยในการอธิบายการเปลี่ยนแปลงของอีสานในเชิงลึก ส่งผลให้เนื้อหามีความเข้มข้นและสามารถสร้างความเข้าใจใหม่ต่อบริบทของอีสานในยุคหลังสงครามเย็น หนังสือเล่มนี้มีคุณค่าสำหรับวงวิชาการและผู้สนใจการเปลี่ยนแปลงทางสังคม ศึกษาพรมแดนและพลวัตของปฏิสัมพันธ์ระหว่างโลกาภิวัตน์กับชุมชนท้องถิ่นในภูมิภาคเอเชียตะวันออกเฉียงใต้

Article Details

รูปแบบการอ้างอิง
เธียรธาวินทร์ ด., สิทธิวาด ศ., & คณะธรรม ส. (2025). ปริทัศน์สู่วิถีอีสานใหม่: พลวัต “อีสานอนิจลักษณ์” หลังสงครามเย็น. วารสารฟ้าเหนือ, 16(2), 1–18. สืบค้น จาก https://so01.tci-thaijo.org/index.php/FaNJ/article/view/279829
ประเภทบทความ
บทวิจารณ์หนังสือ
ประวัติผู้แต่ง

สุธีรา คณะธรรม, คณะสังคมศาสตร์ มหาวิทยาลัยราชภัฏเชียงราย

ปรัชญาดุษฎีบัณฑิต (สังคมวิทยาและมานุษยวิทยา) มหาวิทยาลัยเชียงใหม่

เอกสารอ้างอิง

พัฒนา กิติอาษา. (2557). วิถีอีสานใหม่ (Isan Becoming: Agrarian Change and the Sense of Mobile Community in Northeastern Thailand). วิภาษา.

Lapanun, P. (2019). Love, money and obligation: Transnational marriage in a northeastern Thai village. National University of Singapore Press.

Rigg, J. (2014). More than the soil: Rural change in Southeast Asia. NIAS Press.

Sopranzetti, C. (2017). Owners of the map: Motorcycle taxi drivers, mobility, and politics in Bangkok. University of California Press.

Walker, A. (2012). Thailand’s political peasants: Power in the modern rural economy. University of Wisconsin Press.