ภาษาภาพพจน์และแนวคิดในวรรณกรรมเพลงของชูเกียรติ ฉาไธสง

Main Article Content

อภิชญา กำประโคน
พนัชกร โชคคุณ
ภาสินี นะราศรี
บุณเสนอ ตรีวิเศษ

บทคัดย่อ

บทความวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาการใช้ภาษาภาพพจน์และแนวคิดในวรรณกรรมเพลงของชูเกียรติ ฉาไธสง ข้อมูลที่ใช้ในการศึกษา คือ วรรณกรรมเพลงของชูเกียรติ ฉาไธสง จำนวน 44 เพลง ประยุกต์ใช้แนวคิดในการวิเคราะห์ ดังต่อไปนี้1) ภาษาภาพพจน์ จากหนังสือภาษาวรรณศิลป์ ของ สมเกียรติ รักษ์มณี (2551)ว่าด้วยโวหารการประพันธ์และโวหารภาพพจน์ และการใช้โวหารชนิดต่าง ๆ จากหนังสือวรรณคดีศึกษาว่าด้วยหลักการอ่าน ของ วิภา กังกะนันทน์ (2556) 2) แนวคิดการอ่านวิเคราะห์วิจารณ์ของวรวรรธน์ ศรียาภัย (2562) ว่าด้วยความรู้ของผู้วิเคราะห์วิจารณ์ประเด็นความรู้ในตัวบท รวมทั้งแนวคิดความรู้นอกตัวบท ประเด็นประวัติตัวบท ประสบการณ์ชีวิตของผู้อ่าน ผู้แต่งกับสังคมวัฒนธรรม ภาษากับวรรณศิลป์ และแนวคิดการวิเคราะห์วิจารณ์  เครื่องมือที่ใช้ในการเก็บข้อมูล ได้แก่ 1) แบบบันทึกข้อมูลรูปแบบการใช้ภาษาภาพพจน์ในวรรณกรรมเพลง 2) แบบบันทึกแนวคิดในวรรณกรรมเพลง วิเคราะห์ข้อมูลและนำเสนอผลวิจัยแบบพรรณนาวิเคราะห์ ผลการวิจัยพบการใช้ภาษาภาพพจน์ 6 ประเภท ได้แก่ สัญลักษณ์ อุปมา อุปลักษณ์ บุคลาธิษฐาน อธิพจน์ และปฏิปุจฉา ด้านแนวคิดในวรรณกรรมเพลง พบแนวคิด 6 ด้าน คือ ด้านสังคม ด้านธรรมชาติ ด้านชีวิต ด้านความรัก ด้านการเมือง และด้านศิลปวัฒนธรรม

Article Details

รูปแบบการอ้างอิง
กำประโคน อ., โชคคุณ พ., นะราศรี ภ., & ตรีวิเศษ บ. (2025). ภาษาภาพพจน์และแนวคิดในวรรณกรรมเพลงของชูเกียรติ ฉาไธสง. วารสารฟ้าเหนือ, 16(2), 97–114. สืบค้น จาก https://so01.tci-thaijo.org/index.php/FaNJ/article/view/280112
ประเภทบทความ
บทความวิจัย

เอกสารอ้างอิง

คณาจารย์คณะศิลปะศาสตร์ มหาวิทยาลัยสุโขทัยธรรมาธิราช. (2544). เอกสารประกอบการสอน วิชาไทยศึกษา หน่วยที่ 8-15. สำนักพิมพ์มหาวิทยาลัยสุโขทัยธรรมาธิราช.

จักรี ศรีมุงคุณ. (2547). อัตลักษณ์ในวรรณกรรมเพลงเพื่อชีวิตของพงษ์สิทธิ์ คำภีร์ [การศึกษาค้นคว้าอิสระระดับมหาบัณฑิต ไม่ได้ตีพิมพ์]. มหาวิทยาลัยมหาสารคาม.

จิตติขวัญ ภู่พันธ์ตระกูล. (2557). แนวคิดในเพลงของมาลีฮวนน่า [วิทยานิพนธ์มหาบัณฑิต ไม่ได้ตีพิมพ์]. มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์.

ชิดชนก ผลาผล. (2561). คุณค่าที่ปรากฏในบทเพลงของก้อง ห้วยไร่. ใน การประชุมวิชาการและนำเสนอผลงานระดับชาติของนักศึกษาด้านมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์ ครั้งที่ 1/2561 (น. 281–291). คณะมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์ มหาวิทยาลัยราชภัฏสวนสุนันทา.

ไพบูลย์ โพธิ์หวังประสิทธิ์, & ธนาภรณ์ ภู่มั่ง. (2555). เนื้อหาของเพลงเพื่อชีวิตในสังคมการเมืองไทย : ตัวแทนของการกล่อมเกลาทางการเมือง. ใน การประชุมวิชาการ การพัฒนาชนบทที่ยั่งยืน ประจำปี 2555 “ชุมชนท้องถิ่น ฐานรากการพัฒนาประชาคมเศรษฐกิจอาเซียน” (น. 824-828). คณะศิลปกรรมศาสตร์ มหาวิทยาลัยขอนแก่น.

วรรณกรรมรีวิว รีวิววัฒนธรรม. (2567, กุมภาพันธ์ 1). ลำนำกวีและบทเพลง – “เรือกระดาษ” - ชูเกียรติ ฉาไธสง [Music Video]. YouTube. https://www.youtube.com/watch?v=ZiwwYyzip7E&list=RDZiwwYyzip7E&start_radio=1

วรวรรธน์ ศรียาภัย. (2562). หน่วยที่ 5 การอ่านวิเคราะห์วิจารณ์ เอกสารการสอนชุดวิชา การอ่านภาษาไทย. สำนักพิมพ์มหาวิทยาลัยสุโขทัยธรรมาธิราช.

วิจิตร อาจบำรุง. (2553). เพลงและนันทนาการ. โอเดียนสโตร์.

วิภา กงกะนันทน์. (2013). วรรณคดีศึกษา (ว่าด้วยหลักการอ่าน). องค์การค้าของสำนักงานคณะกรรมการส่งเสริมสวัสดิการและสวัสดิภาพครูและบุคลากรทางการศึกษา (สกสค.).

สมเกียรติ รักษ์มณี. (2008). ภาษาวรรณศิลป์ (พิมพ์ครั้งที่ 3). สายน้ำใจ.

Classic New Chanel. (2567, มีนาคม 13). ชูเกียรติ ฉาไธสง - Live In Buriram [Music Video]. YouTube. https://www.youtube.com/watch?v=2om33znC1OA&list=RD2om33znC1OA&start_radio=1

Greenkoel. (2554, ตุลาคม 2). ดวงตาอาทร - ชูเกียรติ ฉาไธสง [Music Video]. YouTube.https://www.youtube.com/watch?v=IuYI2YLcVIA&list=RDIuYI2YLcVIA&start_radio=1

Greenkoel. (2552, กันยายน 2). ชีวิตก็เป็นอย่างนี้- ชูเกียรติ ฉาไธสง [Music Video]. YouTube.https://www.youtube.com/watch?v=IuYI2YLcVIA&list=RDIuYI2YLcVIA&start_radio=1

Lovevictorylove. (2553, สิงหาคม 2). ผิงดาว - ชูเกียรติ ฉาไธสง [Music Video]. YouTube. https://www.youtube.com/watch?v=LWnlq9WcFMQ