การจัดการเรียนการสอนตามแนวคิดการมีส่วนร่วมของประชาชนในสาระการเรียนรู้วิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีเพื่อแก้ไขปัญหาน้ำประปา ชุมชนสะเดียง จังหวัดเพชรบูรณ์
Main Article Content
บทคัดย่อ
งานวิจัยนี้เป็นการบูรณาการการเรียนการสอนตามแนวคิดการมีส่วนร่วมของประชาชนในรายวิชาเคมีเบื้องต้น สาระการเรียนรู้วิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี โดยผู้เรียนอยู่ในสาขาวิชาวิทยาศาสตร์ทั่วไป ชั้นปีที่ 3 คณะครุศาสตร์ มหาวิทยาลัยราชภัฏเพชรบูรณ์ จำนวน 30 คน เป็นการประยุกต์ใช้ความรู้ในชุมชนตำบลสะเดียง อำเภอเมืองเพชรบูรณ์ จังหวัดเพชรบูรณ์ เพื่อพัฒนาทักษะด้านการเรียนรู้และนวัตกรรม ทักษะสารสนเทศ และทักษะชีวิตและอาชีพ และการแก้ไขปัญหาชุมชนในรูปแบบการวิจัยเชิงปฏิบัติการแบบมีส่วนร่วม ขั้นตอนการเรียนรู้ผ่านการดำเนินงาน 6 ขั้นตอน ดังนี้ 1) การศึกษาข้อมูลชุมชน 2) การเรียนรู้ด้วยตนเอง 3) การพึ่งพาตนเอง 4) การสร้างองค์ความรู้อย่างยั่งยืน 5) การเรียนรู้และถ่ายทอดความรู้ และ 6) การเรียนรู้นอกชุมชน ผลวิจัยพบว่า ผู้เรียนและชุมชนร่วมกันประดิษฐ์เครื่องกรองน้ำที่ใช้ไส้กรองจากวัสดุธรรมชาติ คือ หินกรวด ทราย และถ่าน ผลการประเมินทักษะในศตวรรษที่ 21 ของผู้เรียนใช้วิธีการประเมินตามสภาพจริงด้วยเครื่องมือการประเมินประสิทธิภาพนวัตกรรม การประเมินความพึงพอใจ และการสะท้อนความคิดของผู้เรียนและสมาชิกในชุมชนพบว่า สมาชิกในชุมชนมีความพึงพอใจต่อประสิทธิภาพของเครื่องกรองน้ำในระดับมาก และพึงพอใจต่อการทำงาน การถ่ายทอดความรู้ของผู้เรียนในระดับมาก ผู้เรียนเกิดความเชื่อมั่นและภาคภูมิใจในตนเอง ได้ประยุกต์ใช้ความรู้ทางวิทยาศาสตร์ในชีวิตประจำวัน เรียนรู้กระบวนการทำงานเป็นทีมและการแก้ไขปัญหาเฉพาะหน้า ทำให้ผู้เรียนได้รับการพัฒนาตนเองในทักษะศตวรรษที่ 21
Article Details

อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
Area Based Development Research Journal values copyright protection and licensing to safeguard author rights and facilitate the appropriate dissemination of research. Our policies ensure openness, accessibility, and attribution. Authors retain copyright ownership, and articles are published under a Creative Commons Attribution License (CC BY), allowing sharing, adaptation, and proper attribution. Authors have the freedom to publish under the CC BY license, granting broad reuse and distribution permissions. The journal supports posting articles on third-party repositories, adhering to institutional and funding restrictions. Author guidelines detail copyright and licensing requirements, empowering authors with knowledge about their rights and responsibilities. These policies cultivate an environment of collaboration, openness, and responsible sharing, benefiting authors and the research community while honoring intellectual property rights.
เอกสารอ้างอิง
กองบริหารงานวิจัยและคุณภาพการศึกษา. (2559). พิมพ์เขียว Thailand 4.0 โมเดลสู่การขับเคลื่อนประเทศไทยสู่ความมั่งคั่ง มันคง และยังยืน. ค้นจาก https://www.libarts.up.ac.th/v2/img/ Thailand-4.0
กิติชัย รัตนะ. (2555). การมีส่วนร่วมของชุมชนในการจัดการลุ่มน้ำห้วยแม่ท้อ จังหวัดตาก สืบค้นเมื่อ 20 สิงหาคม 2560, จาก https://researchconference.kps.ku.ac.th/article_9/pdf/o_sci_tech07.pdf
คณะมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์ มหาวิทยาลัยราชภัฎกาฬสินธุ์. (2557). เทคนิคการจัดการเรียนการสอนโดยใช้ชุมชนเป็นฐานในการเรียนรู้ (Community Base Learning: CBL). กาฬสินธุ์; มหาวิทยาลัยราชภัฎกาฬสินธุ์
ชัยศรี ธาราสวัสดิ์พิพัฒน์, ศิวพันธุ์ ชูอินทร์, ศรีสุวรรณ เกษมสวัสดิ์, ทัศนาวลัย อุฑารสกุล, และสถาพร มนต์ประภัสสร. (2555). แนวทางการจัดการทรัพยากรน้ำเพื่อการอุปโภคบริโภคอย่างยั่งยืน จังหวัดสมุทรสงคราม (หมายเลขเอกสาร 731). กรุงเทพมหานคร: มหาวิทยาลัยราชภัฏสวนสุนันทา.
ดวงพร อ่อนหวาน, ธนบดินทร์ วงษ์เมืองแก่น, และถวิล บุญมาถา. (2556). การพัฒนาแนวทางการจัดการน้ำเพื่อการอุปโภคและบริโภคของชุมชนบ้านดงสามหมื่น ตำบลแม่แดด อำเภอกัลยาณิวัฒนา จังหวัดเชียงใหม่ (หมายเลขเอกสาร 201). เชียงใหม่: มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีราชมงคลล้านนา ภาคพายัพ เชียงใหม่.
ทนงศักดิ์ เหมือนเตย. (2559). การสร้างการมีส่วนร่วมของประชาชนในการบริหารงานองค์การปกครองส่วนท้องถิ่น. สืบค้นเมื่อ 11 สิงหาคม 2560, จาก https://tuct.ac.th/km/article/a_15.pdf.
ธีรดิตด์ โพธิตันติมงคล. (2559). ถ่านกัมมันต์จากวัสดุเหลือใช้ทางการเกษตรโดยการกระตุ้นทางเคมี เพื่อการประยุกต์ใช้กำจัดสารมลพิษในน้ำ. วารสารหน่วยวิจัยวิทยาศาสตร์ เทคโนโลยี และสิ่งแวดล้อมเพื่อการเรียนรู้, 8(1), 196-214.
นิธิรัตน์ อาโยวงษ์ และวิมล สำราญวานิช. (2554). การรู้วิทยาศาสตร์ของผู้เรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 6 เรื่อง พันธุศาสตร์และเทคโนโลยีทางดีเอ็นเอ โดยการจัดกิจกรรมการเรียนรู้ตามแนวคิดวิทยาศาสตร์เทคโนโลยี และสังคม ของ Yuenyong (2006). วารสารการศึกษา ฉบับบัณฑิตศึกษา มหาวิทยาลัยขอนแก่น, 5(4), 20-28.
ประสาท เนืองเฉลิม. (2558). แนวการเรียนรู้วิทยาศาสตร์ในศตวรรษที่ 21. วารสารพัฒนาการเรียนการสอน มหาวิทยาลัยรังสิต, 9(1), 136-154.
ปัญญา มณีจักร. (2560). การเตรียมถ่านกัมมันต์ราคาถูกโดยการเผาด้วยความร้อนในเครื่องเผาอับอากาศเพื่อกำจัดเหล็ก (III). วารสารวิชาการ สมาคมสถาบันอุดมศึกษาเอกชนแห่งประเทศไทย (วิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี), 6(2), 72-84.
พิทักษ์ อยู่มี. (2558). การเตรียมถ่านกัมมันต์ที่มีพื้นที่ผิวสูงจากผงถ่านไม้โดยการก่อกัมมันต์ทางเคมีแบบแห้ง. วารสารวิทยาศาสตร์มหาวิทยาลัยขอนแก่น, 43(4), 788-798.
มณฑล จันทร์แจ่มใส. (2558). โครงการถอดชุดประสบการณ์การจัดการเรียนรู้โดยใช้ชุมชนเป็นฐาน : กรณีศึกษา การบูรณาการการจัดการเรียนรู้วิชาออกแบบสถาปัตยกรรมกับการพัฒนาที่อยู่อาศัยของผู้มีรายได้น้อย (โครงการบ้านมั่นคง ชุมชนพระราม 9 บ่อ 3). วารสารวิจัยราชภัฏพระนคร, 10(1), 143-156.
เมฆ สายะเสวี. (2554). การวิจัยเชิงปฏิบัติการแบบมีส่วนร่วมเพื่อออกแบบศูนย์แพทย์ชุมชน: กรณีศึกษา ศูนย์แพทย์ชุมชนมุสลิมพรุในเกาะยาวใหญ่ จังหวัดพังงา. (วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต). กรุงเทพมหานคร: มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์.
ยุวรัตน์ เงินเย็น, ขนิษฐา คำวิลัยศักดิ์, โศรดา ชะโน, และพรนิภา เอี่ยมดำรง. (2557). การกำจัดสีของน้ำทิ้ง จากโรงงานอุตสาหกรรมผลิตเยื่อกระดาษและกระดาษด้วยถ่านกัมมันต์. วารสารวิศวกรรมศาสตร์ มหาวิทยาลัยสยาม, 15(2), 37-46.
วนิดา นาคีสังข์. (2559). จากภูมิปัญญาท้องถิ่นของชุมชนปวาเก่อญอบ้านแม่กองคาสู่การเป็นสินค้าชุมชน. (ประกาศนียบัตรบัณฑิต). ปทุมธานี: วิทยาลัยพัฒนศาสตร์ ป๋วย อึ๊งภากรณ์ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์.
ศรีจันทรัตน์ กันทะวัง, จรีลักษณ์ รัตนาพันธ์, วรรณ์ดี แสงประทีปทอง และดวงจันทร์ เดี่ยววิไล. (2558). การพัฒนารูปแบบการเรียนการสอนภูมิปัญญาท้องถิ่นตามแนวการสอนเชิงประสบการณ์โดยใช้กระบวนการมีส่วนร่วมสำหรับนักเรียนระดับชั้นประถมศึกษา. วารสารสังคมศาสตร์วิชาการ, 8(1), 1-14.
ศรีวรรณ ฉัตรสุริยวงศ์. (2559). กระบวนทัศน์การจัดการเรียนรู้โดยใช้ชุมชนเป็นฐานเพื่อส่งเสริมความสามารถด้านการคิดอย่างมีวิจารณญาณและการแก้ปัญหาเชิงสร้างสรรค์สำหรับนักเรียนระดับประถมศึกษา. วารสารศิลปากรศึกษาศาสตร์วิจัย, 8(1), 183-197.
ศูนย์พัฒนาอนามัยพื้นที่สูง กรมอนามัย. (ม.ป.ป.). คู่มือการผลิตและดูแลรักษาเครื่องกรองน้ำครัวเรือนระบบทรายกรองช้า. สืบค้นเมื่อ 11 พฤศจิกายน 2560, จากhttps://hhdc.anamai.moph.go.th/ewt_dl_link.php?nid=598.
สิริพัชร์ เจษฎาวิโรจน์. (2559). การจัดการเรียนรู้แบบบูรณาการ. สืบค้นเมื่อ 20 สิงหาคม 2560, จาก https://www.edu.ru.ac.th/images/edu_files/Integrated_Instruction.pdf.
Aqueous Solutions. (2558). ระบบบำบัดน้ำผลิตน้ำ 2,000 ลิตรต่อวัน [แผ่นพับ]. สืบค้นเมื่อ 11 พฤศจิกายน 2560, จาก https://www.aqsolutions.org/images/2017/03/2000LPD_Thai.pdf.