การนำองค์ความรู้วิทยาศาสตร์ชีวภาพจากห้องปฏิบัติการด้านการดัดแปลงกรรมวิธีการหมัก พด.7 เพื่อการกำจัดเพลี้ยพาหะโรคเหี่ยวสับปะรด
Article Sidebar
Main Article Content
บทคัดย่อ
การนำองค์ความรู้ทางวิทยาศาสตร์มาขยายผลหรือเผยแพร่ เพื่อให้เกิดการใช้ประโยชน์ในการพัฒนาเชิงพื้นที่ โดยใช้รูปแบบที่สังเคราะห์จากกระบวนการวิจัยนี้ เป็นการพัฒนาวิธีการทำน้ำหมักชีวภาพ พด.7 แบบใหม่ ให้สามารถผลิตเอนไซม์ร่วมสำหรับนำไปใช้กำจัดเพลี้ยพาหะโรคเหี่ยวสับปะรด โดยให้เกษตรกรเข้ามามีส่วนร่วมในขั้นตอนการศึกษาวิทยาศาสตร์พื้นฐานในห้องปฏิบัติการ เกษตรกรมีหน้าที่สังเกตการณ์ วัดค่าพารามิเตอร์ และจดบันทึกผลการทดลองด้วยตนเอง ผลการศึกษาจากห้องปฏิบัติการพบว่า การใช้กากถั่วเหลืองเป็นวัตถุดิบในการทำน้ำหมักชีวภาพ พด.7 แบบใหม่ สามารถเหนี่ยวนำให้จุลินทรีย์สร้างเอนไซม์ได้ 3 ชนิดได้แก่ ไกโคไซด์ไฮโดรเลส โปรติเอส และไลเปส เอนไซม์ที่ผลิตได้สามารถใช้ไล่เพลี้ยในระดับดีมาก เกษตรกรให้การยอมรับน้ำหมักชีวภาพ พด.7 แบบใหม่ โดยเกษตรกรร้อยละ 75 ตัดสินใจนำไปใช้ทดแทนสารกำจัดศัตรูพืชเนื่องจากได้ทดลองใช้ด้วยตนเองและเห็นผลเชิงประจักษ์ และเกษตรกรได้สื่อสารและเผยแพร่องค์ความรู้ที่ได้จากการทดลองไปยังเพื่อนเกษตรกร การขยายผลการเรียนรู้ให้กว้างขวางครอบคลุมพื้นที่ดำเนินการโดยการจัดการความรู้ผ่านโครงการถ่ายทอดเทคโนโลยี เทคนิคสำคัญที่ทำให้เกษตรกรเกิดความสนใจได้แก่ 1) การถ่ายทอดความรู้ใหม่ที่ได้จากห้องปฏิบัติการ 2) การสนับสนุนวัตถุดิบให้เกษตรกรนำกลับไปทดลองด้วยตนเอง และ 3) การแลกเปลี่ยนเรียนรู้โดยการศึกษาดูงานในไร่ข้างเคียง เทคนิคเหล่านี้ช่วยยกระดับความรู้ และเป็นการส่งเสริมให้เกษตรกรลงมือพัฒนาและต่อยอดกิจกรรมต่าง ๆ ด้วยตนเอง
Article Details
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
Area Based Development Research Journal values copyright protection and licensing to safeguard author rights and facilitate the appropriate dissemination of research. Our policies ensure openness, accessibility, and attribution. Authors retain copyright ownership, and articles are published under a Creative Commons Attribution License (CC BY), allowing sharing, adaptation, and proper attribution. Authors have the freedom to publish under the CC BY license, granting broad reuse and distribution permissions. The journal supports posting articles on third-party repositories, adhering to institutional and funding restrictions. Author guidelines detail copyright and licensing requirements, empowering authors with knowledge about their rights and responsibilities. These policies cultivate an environment of collaboration, openness, and responsible sharing, benefiting authors and the research community while honoring intellectual property rights.
เอกสารอ้างอิง
ชาญณรงค์ ดวงสะอาด. (2552). พื้นฐานของการควบคุมแมลงศัตรูพืชโดยชีววิธี. เชียงใหม่: โรงพิมพ์ดีพริ้นท์.
ณฐพงศ์ เมธินธรังสรรค์. (2560). ผลจากสารสกัดจากใบสาบเสือในการควบคุมเพลี้ยอ่อนถั่ว Aphis craccivora Koch (Hemiptera: Aphididae). วารสารวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี มหาวิทยาลัยมหาสารคาม, 37(1), 79-84.
ธนวรรณ สงประเสริฐ, อุไร จเรประพาฬ, สามารถ สุวรรณภักดี และ กำไล สมรักษ์. (2562). รูปแบบการดำเนินงานของชุมชน
เพื่อลดการใช้สารเคมีทางการเกษตร ชุมชนบ้านพิตำ จังหวัดนครศรีธรรมราช. วารสารวิจัยเพื่อการพัฒนาเชิงพื้นที่, 11(1), 47-61.
พันธ์ทวี สหะรัตน์. (2554). สมุนไพร:เพลี้ยแป้งมันสำปะหลัง. สืบค้นเมื่อ 1 ธันวาคม 2560, จากhttps://www.kpcat.ac.th/PR/Research/Research03.pdf
มัลลิกา นวลแก้ว. (2556). รายงานสำนักวิจัยและพัฒนาการเกษตรเขตที่ 5. กรุงเทพ ฯ: กระทรวงเกษตรและสหกรณ์.
วันเพ็ญ ศรีทองชัย, ปริเชษฐ์ ตั้งกาญจนภาสน์ และกาญจนา วาระวิชะนี. (2554). ความสัมพันธ์ระหว่างชนิดของไวรัส
Pineapple mealybug wilt-associated virus and mealybug species in causing pineapple wilt disease. (รายงานวิจัย). กรุงเทพ ฯ: สำนักวิจัยพัฒนาการอารักขาพืช กรมวิชาการเกษตร.
ศูนย์ประสานงานโครงการอันเนื่องมาจากพระราชดำริ ศูนย์ประเมินผล สำนักงานเศรษฐกิจการเกษตร. (2555). ผลการวิจัยประเมินองค์
ความรู้ของปราชญ์เกษตรของแผ่นดินสาขาปราชญ์เกษตรเศรษฐกิจพอเพียง ปี 2552-2555. สืบค้นเมื่อ 1 ธันวาคม 2560, จาก https://drive.google.com/file/d/0BzGmrcntzVbkeW5tS2Z5NElRRFU/view
Adang, M. J. (2004). Insect Amino Peptidase N. In Barrett, A., Rawlings, N. & Woessner, J, Handbook of Proteolytic Enzymes (pp.296–299). Elsevier B.V., Netherlands: Academic Press.
Bali, N.S., Remadevi, O.K., Sasidharan, T.O., Balachander, M. and Dharmarajan, P. (2012). Cuticle degrading
enzyme production by some isolates of the Entomopathogenic fungus, Metarhizium Anisopliae
(METSCH). Journal of Bio-Science, 20, 25-32.
Dassanayake, E.M. and Perera, W.G.S. (2001). Effect of heat therapy to control pineapple wilt virus in
pineapple (Ananus comosus). Vidyodaya Journal of Science, 10, 135-150.
Gunasinghe, U.B. and German, T.L. (1989). Purification and partial characterization of a virus from
pineapple. Etiology, 79, 1337-1341.
Leger, R.J.St., Charnley, A.K. and Cooper, R.M. (1986). Cuticle degrading enzymes of Entomopathagenic
fungi: mechanisms of interaction between pathogen enzymes and insect cuticle. Journal of
Invertebrate Pathology, 47, 295-302.
Priyanka, D. and Gurvinder, K. (2010). Production of cuticle degrading protease by Beauveria bassiana and
their induction in different media. African Journal of Biochemistry Research, 4(3), 65-72.
Shaukat, A., Zhen, H. and Shunxiang, R. (2010). Production of cuticle degrading enzymes by Isaria
Fumosorosea and their evaluation as a Biocontrol agent against diamondback moth. Journal of
Pest Science, 83, 361-370.
