กระบวนการสร้างคุณค่าวิสาหกิจชุมชนต้นน้ำตาปีแฮนด์เมดด้วยกิจกรรมทางศิลปะและออกแบบ แบบมีส่วนร่วมของชุมชน
Article Sidebar
Main Article Content
บทคัดย่อ
วิสาหกิจชุมชนต้นน้ำตาปีแฮนด์เมด อำเภอพิปูน จังหวัดนครศรีธรรมราช เป็นการรวมกลุ่มชาวบ้านเพื่อผลิตผ้ามัดย้อมด้วยสีเคมี แต่ลวดลายที่ผลิตยังไม่มีอัตลักษณ์ที่โดดเด่นและไม่เป็นที่รู้จัก ส่งผลให้ไม่สามารถสร้างรายได้ให้กับชุมชน งานวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อสร้างคุณค่าผลิตภัณฑ์ผ้ามัดย้อมสีธรรมชาติด้วยกิจกรรมทางศิลปะและออกแบบแบบมีส่วนร่วมของชุมชน ด้วยการสร้างสรรค์ผลงานศิลปะและออกแบบเพื่อพัฒนากลุ่มให้มีความรู้และทักษะการสร้างสรรค์ และผสมผสานกับทักษะของชุมชนเพื่อพัฒนางานออกแบบลวดลายผ้ามัดย้อมและแปรรูปผลิตภัณฑ์ ขั้นตอนการดำเนินการมีดังนี้ 1) กิจกรรมถ่ายทอดความรู้ทางศิลปะและออกแบบและฝึกปฏิบัติงานสร้างสรรค์ 2) กิจกรรมทางศิลปะและออกแบบแบบมีส่วนร่วมของชุมชน 3) การพัฒนางานจากกิจกรรมทางศิลปะและออกแบบแบบมีส่วนร่วมของชุมชน 4) การคัดเลือกและประเมินผลงานศิลปะและออกแบบของชุมชน 5) การนำเสนอผลงานศิลปะและออกแบบด้วยการจัดกิจกรรมทางศิลปะและออกแบบแบบมีส่วนร่วมของชุมชนและเครือข่าย การประเมินผลการจัดกิจกรรม การหาช่องทางการจำหน่ายผลิตภัณฑ์ชุมชน และ 6) การถ่ายทอดเทคโนโลยีสู่ชุมชนให้กับกลุ่มผู้ผลิตอื่น ๆ และหน่วยงานที่เกี่ยวข้องในอำเภอพิปูน ส่งผลให้มีการพัฒนาลวดลายผ้ามัดย้อมบาติกที่มีอัตลักษณ์ คือ “เกลียวสายน้ำตาปี” และ "ต้นน้ำตาปี" การสร้างชุดความรู้ของชุมชน การออกแบบบรรจุภัณฑ์และป้ายห้อยสินค้า การนำสีธรรมชาติมาทดแทนสีเคมีเพื่อลดปัญหาสิ่งแวดล้อม และการแปรรูปเป็นผลิตภัณฑ์สำเร็จรูป นอกจากนี้ยังมีการนำชุดความรู้และทักษะการทำผ้ามัดย้อมไปถ่ายทอดทั้งในและนอกชุมชน และการบริหารกิจกรรมกลุ่มและสร้างอาชีพทำให้เกิดเศรษฐกิจหมุนเวียนในชุมชน มีรายได้รวมประมาณ 165,385 บาท เพิ่มขึ้นร้อยละ 142.5 และผลิตภัณฑ์ผ้ามัดย้อมบาติกได้รับมาตรฐานผลิตภัณฑ์ชุมชน ผลิตภัณฑ์ OTOP 4 ดาว และมาตรฐานสิ่งแวดล้อม ส่งผลให้มีการขยายตัวด้านเศรษฐกิจ สังคมและการกำหนดนโยบายสาธารณะในแผนพัฒนาท้องถิ่นของอำเภอพิปูน
Article Details
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
Area Based Development Research Journal values copyright protection and licensing to safeguard author rights and facilitate the appropriate dissemination of research. Our policies ensure openness, accessibility, and attribution. Authors retain copyright ownership, and articles are published under a Creative Commons Attribution License (CC BY), allowing sharing, adaptation, and proper attribution. Authors have the freedom to publish under the CC BY license, granting broad reuse and distribution permissions. The journal supports posting articles on third-party repositories, adhering to institutional and funding restrictions. Author guidelines detail copyright and licensing requirements, empowering authors with knowledge about their rights and responsibilities. These policies cultivate an environment of collaboration, openness, and responsible sharing, benefiting authors and the research community while honoring intellectual property rights.
เอกสารอ้างอิง
Bodeerat, C., Chimsri, S., & Bumyut, N. (2020). Creating additional value of tie dye cloth products: Case study of Ban Mung community, Noen Maprang district, Phitsanulok province. Phikun Journal, Faculty of Humanities and Social Sciences, Kamphaeng Phet Rajabhat University, 18(1), 182-204. (in Thai).
Chanpoung, M., Dangkong, W., Koonkleang, P., Thanakwang, S., Buaban, N., & Ninlaphat, A. (2020). Development of tie-dyed from natural dye extracted from teak leaves at Ban Mae Phuak, Huai Rai subdistrict, Den Chai district, Phrae province. Journal of Community Development and Life Quality, 8(1), 250-262. (in Thai).
Chantachon, S., Boonchai, P., & Thidpad, P. (2009). Cultural identity and local art values and application of local products for economic and cultural tourism value added of the Northeast, the Central, and the South of Thailand. Retrieved August 21, 2021, from: http://ocac.go.th/?3d-flip-book=คุุณค่่าอััตลัักษณ์์ศิิลปวััฒนธรรม. (in Thai).
Chantavanich, S. (2012). Qualitative research. (20th edition). Bangkok: Chulalongkorn University. (in Thai).
Community Development Department. (2020). Products of Nakhon Si Thammarat. Retrieved July 29, 2020, from: https://www.otoptoday.com/view_prov.php?prov=80. (in Thai).
Creative Economy Agency (Public Organization). (2020). Crafts industry and return to local areas. Retrieved July 20, 2021, from:https://www.cea.or.th/th/single-research/crafts-industry-covid-19. (in Thai).
Inkong, P. (2017). Siamese tiger fish pattern of Chan Sen woven: The application of basketry for the development of community products in Nakhon Sawan province. Journal of Fine Arts Research and Applied Arts, 4(2), 261-286. (in Thai).
Kaewsrithong, J. (2020). Management and development of knowledge and local wisdom for linking to community enterprises in Phrae: A case study of Morhom fabric manufacturing by Thai Puan people. Journal of Social Development, 22(1), 2020, 69-81. (in Thai).
Khositkhaseam, P., & Sangwanmaneenet, S. (2020). The creation rice of land by used in mixed media arts. Journal of Social Science and Buddhistic Anthropology, 5(12), 292-304. (in Thai).
Kongkananda, M. (2006). Art of designing (2nd edition). Bangkok: Core Function. (in Thai).
Kuphanumat, C. (2018). Spirit–universe: Creation of contemporary arts of morality reminiscence medias. Journal of Fine Arts, Chiang Mai University, 9(1), 44-94. (in Thai).
Kusalanon, R., Sukkay, C., & Kaewtatip, A. (2021). Design and development of local woven fabrics to promote local identity and add value to cultural products in Chiang Saen community, Chiang Rai province. Area Based Development Research Journal, 13(1), 16-30. (in Thai).
Nakhon Si Thammarat Provincial Agriculture and Cooperatives Office. (2021). Nakhon Si Thammarat provincial agriculture and cooperatives office supports the project of promoting OTOP inno-life tourism-based communities and categorizing tourism communities strategies. Retrieved August 19, 2021, from: https://www.opsmoac.go.th/nakhonsithammarat-activity-preview-411491791866?fbclid=IwAR0mttGum_ImXHy06SmCVMqTSmBGjzlLUlVz8UxJ4bjtPFHgDK59lAvXPYU. (in Thai).
Nakhon Si Thammarat Provincial Office. (2020). Provincial strategy 2019: Provincial annual action plan of fiscal year 2019. Retrieved June 27, 2020, from: http://www.nakhonsithammarat.go.th/web_52/datacenter/detail.php?news_id=1024257. (in Thai).
Nimsamer, C. (2014). Composition of art (9th edition). Bangkok: Amarin Printing and Publishing. (in Thai).
Noisawad, N. (2020). The creating of 3D augmented reality for tourism Ja Thawee folk museum. Journal of Thithat Watthanatham, 19(1), 94-115. (in Thai).
Pantung, P. (2020). The study of process of decorating woven fabric with color painting from natural materials. Life Sciences and Environment Journal, 21(2), 492-501. (in Thai).
Payungsin, S. (2020). Community participation in developing value-added products of Khok Samrong herb supportive community enterprise, Phaniat sub-district, Khok Samrong district, Lop Buri province. Journal of BSRU-Research and Development Institute, 5(2), 148-158. (in Thai).
Plengdeesakul, B., & Plengdeesakul, P. (2018). Developing creative products by adopting local wisdom of natural resource deployment in communities located near Chulabhorn dam: A case study of Mae Somsri processed fresh water fish community enterprise at Tung Lui Lai sub-district, Kon San district, Chaiyaphum province. Journal of Fine and Applied Arts, Khon Kaen University, 10(2), 206-230. (in Thai).
Prabudhanitisarn, S. (2004). Participatory action research: Concept and practice (3rd edition). Bangkok: The Thailand Research Fund. (in Thai).
Rodkliang, S., & Kongseng, N. (2016). The develpoment of Koh Yo textiles products by community particpating process: A case study Ban Tha Sai community Ko Yo sub-district, Muang district, Songkhla province. Walailak Adobe of Culture, 16(2), 95-111. (in Thai).
Roemsri, J., & Kheokao, J. (2019). Identity communication strategy of indigo dyed in Sakon Nakhon. Journal of MCU Social Science Review, 8(4), 178-190. (in Thai).
Sasong, C. (2017). The role of OTOP producers in Mae Hong Son province in building economic value, with the participation of other stakeholders, in communities through the use of production innovation. Academic Journal Bangkok Thonburi University, 6(1), 23-33. (in Thai).
Sathaporn, C. (2012). Creating printmaking artworks with natural dyes from plants in Nakhon Si Thammarat province. Fine Arts Journal, 3(1), 267-301. (in Thai).
Subprawong, K. (2013). General psychology (21th edition). Bangkok: Bangkok University. (in Thai).
Tangchalok, I. (2007). Teaching methods and advanced fine arts creation. Bangkok: Amarin Printing and Publishing. (in Thai).
Tekhanmaga, K., Thampramuanb, P., & Tekhanmag, K. (2020). A develop hand woven madmee cotton fabric dyed with natural dyes based on wisdom, to the creative economy of Khok Charoen district, Lopburi province. Journal of Community Development Research (Humanities and Social Sciences), 13(4), 84-115. (in Thai).
The Bureau of Local Wisdom and Community Enterprise Promotion. (2021). OTOP project. Retrieved August 19, 2021, from: https://cep.cdd.go.th/เกี่่ยวกัับ-otop/ข้้อมููลทั่่วไปotop. (in Thai).
Wangyen, J., Supasetsiri, P., Inchan, N., & Thangjarean, W. (2016). The analytical study of fabric products from Pasaya. Rommayasan,14(1), 179-191. (in Thai).
Wanichaboon, N. (2020). Mae Ka panoramic. Journal of Fine Arts, Chiang Mai University, 11(1), 13-42. (in Thai).
Wanichakorn, A. (2016). Local product designs. Bangkok: Chulalongkorn University. (in Thai).
